ءتاڭىرتاۋ تورابى   ›   ۇيرەنۋ   ›   بايانداما

18 - كەزەكتى ورتالىق ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتىنىڭ جۇڭگو كوممۋنيستىك پارتياسىنىڭ مەملەكەتتىك 19 - قۇرىلتايىنا جاساعان قىزمەت بايانداماسى

   (جۇڭگو كوممۋنيستىك پارتياسىنىڭ مەملەكەتتىك 19 − قۇرىلتايىندا 2017 − جىلى 24 − قازاندا ماقۇلداندى)

  جۇڭگو كوممۋنيستىك پارتياسىنىڭ مەملەكەتتىك 18 - قۇرىلتايىنان بەرى، شي جينپيڭ جولداستى ۇيتقى ەتكەن پارتيا ورتالىق كوميتەتىنىڭ پارمەندى باسشىلىعىندا، 18 - كەزەكتى ورتالىق ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتى مەن ءار دارەجەلى ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتتەرى پارتيا 18 - قۇرىلتايىنىڭ جانە پارتيا 18 - كەزەكتى ورتالىق كوميتەتى ءۇشىنشى، ءتورتىنشى، بەسىنشى، التىنشى جالپى ماجىلىستەرىنىڭ ورنالاستىرۋىن جاپپاي دايەكتىلەندىرىپ، شي جينپيڭنىڭ جاڭا داۋىردەگى جۇڭگوشا سوتسياليزم يدەياسىن ىشكەرىلەي دايەكتىلەندىرىپ، پارتيانىڭ باسشىلىعىن، پارتيا قۇرىلىسىن، پارتيانى جاپپاي قاتاڭ باسقارۋدى، پارتيا ستيلى، پاكتىك قۇرىلىسىن جانە شىرىكتەسۋگە قارسى تۇرۋ كۇرەسىن ارقاۋ ەتىپ، مىندەتىن ادالدىقپەن اتقارىپ، بورىشىن باتىلدىقپەن وتەپ، «بەستى ءبىر تۇلعالاندىرۋ» جالپى تۇلعالىق ورنالاستىرۋىن ءبىر تۇتاس ىلگەرىلەتۋدى جانە «ءتورتتى جاپپاي ورىنداۋ» ستراتەگيالىق ورنالاستىرۋىن سايكەستى جەبەۋدى پارمەندى قامتاماسىز ەتتى. ەندى 5 جىلدان بەرگى قىزمەت احۋالى مەن بۇدان بىلايعى قىزمەتتەرگە قاتىستى ۇسىنىستار تۋرالى پارتيانىڭ مەملەكەتتىك 19 - قۇرىلتايىنا بايانداما جاسايمىن، قاراپ شىعۋلارىڭىزدى وتىنەمىن.

   ءبىرىنشى، پارتيا 18 - قۇرىلتايىنان بەرگى قىزمەتتەرگە شولۋ

  پارتيا 18 - قۇرىلتايى «قوس 100 جىلدىق» كۇرەس نىساناسىن بەلگىلەپ، جۇڭگوشا سوتسياليزمنىڭ جاڭا ءداۋىرىن باستادى. شي جينپيڭ جولداستى ۇيتقى ەتكەن پارتيا ورتالىق كوميتەتى كۇشتى تاريحي بورىشتىلىق سەزىممەن، بايسالدى دا بايىپتى ساقتىق تانىممەن، قاجىماس ەرىك - جىگەرمەن بۇكىل پارتيانى، بۇكىل ەل حالقىن ىنتىماقتاستىرىپ جانە باستاپ، كوپتەگەن جاڭا تاريحي ەرەكشەلىككە يە ۇلى كۇرەستەر جۇرگىزدى، پارتيا مەن مەملەكەت ىستەرىندە تاريحي بۇرىلىستار بولىپ، پارتيانى جاپپاي قاتاڭ باسقارۋ ۇزدىكسىز ىشكەرىلەي دامىپ، ءتارتىپ تەكسەرۋ قىزمەتىندە تىڭ ناتيجەلەرگە قول جەتتى.

   1) پارتيا ۋستاۆىندا بەلگىلەنگەن قىزمەت مىندەتىن ادالدىقپەن وتەپ، نازاردى وزەكتى مىندەتكە شوعىرلاندىرىپ، باقىلاۋ جۇرگىزىپ، ءتارتىپتى اتقارىپ، جاۋاپكەرلىكتى قۋزاستىرىپ، پارتيانى باسقارۋدىڭ، جونگە سالۋدىڭ كەڭ، بوس، ءالسىز بولۋدان قاتاڭ، بەرىك، پارمەندى بولۋعا بەتالۋىن جەبەدى 

  «4 تانىمدى» بەرىك ورناتىپ، نىسانا مەن مىندەتتى دۇرىس يگەردى. پارتيا ورتالىق كوميتەتى پارتيامىز ءدوپ كەلگەن بيلىك جۇرگىزۋ سىن - سىناقتارىنىڭ، رەفورما جاساپ، ەسىك اشۋ سىن - سىناقتارىنىڭ، بازار شارۋاشىلىعى سىن - سىناقتارىنىڭ، سىرتقى ورتا سىن - سىناقتارىنىڭ جانە رۋحاني بويكۇيەزدىك قاتەرىنىڭ، قابىلەتسىزدىك قاتەرىنىڭ، بۇقارادان قول ءۇزۋ قاتەرىنىڭ، كەرەناۋلىق، شىرىكتەسۋ قاتەرىنىڭ ۇزاق ۋاقىت، كۇردەلى، اۋىر بولاتىنىن، ەڭ ءتۇبىرلى قاتەر مەن سىننىڭ پارتيا ىشىنەن كەلەتىنىن، بۇرىس ستيل مەن شىرىكتەسۋ ماسەلەسىنىڭ پارتيانىڭ تۇلعاسىنا اۋىر داق تۇسىرەتىنىن تانىپ جەتتى. پارتيا ورتالىق كوميتەتى پارتيانى جاپپاي قاتاڭ باسقارۋدى «ءتورتتى جاپپاي ورىنداۋ» ستراتەگيالىق ورنالاستىرۋىنا ەنگىزىپ، پارتيا ستيلى، پاكتىك قۇرىلىسىن جانە شىرىكتەسۋگە قارسى تۇرۋ كۇرەسىن بۇرىن بولىپ كورىلمەگەن جوعارى دەڭگەيگە كوتەردى. ورتالىق ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتى ساياسي تانىمدى، جالپى جاعداي تانىمىن، ۇيتقى تانىمىن، ساپ تۇزەۋ تانىمىن بەرىك ورناتىپ، يدەيا، ساياسي، ارەكەت جاقتارىندا شي جينپيڭ جولداستى ۇيتقى ەتكەن پارتيا ورتالىق كوميتەتىمەن سانالى تۇردە وسكەلەڭ ءبىر اۋىزدىلىقتى ساقتاپ، تۋ مەن بەتالىستى ايقىنداپ، نىسانا مەن مىندەتتى ارقاۋ ەتىپ، ستيلدى دۇرىستاپ، ءتارتىپتى قاتايتىپ، شىرىكتەسۋگە قارسى تۇرىپ، شىرىكتەسۋدىڭ ورشۋىن باتىل تىزگىندەپ، پارتيانىڭ ىشكى ساياسي تۇرمىسىن قاتايتىپ، پارتيانىڭ ىشكى باقىلاۋ جۇيەسىن كەمەلدەندىرىپ، ۇستىنەن وڭاۋ ارقىلى تۇبىرىنەن وڭاۋعا ۋاقىت ۇتىپ، حالىقتىڭ قولداۋىنا يە بولىپ، ۇستىنەن وڭاۋ مەن تۇبىرىنەن وڭاۋدى ۇشتاستىرۋدى ۇزدىكسىز ىلگەرىلەتتى.

  قىزمەت جاۋاپكەرشىلىگىن ايقىنداپ، باقىلاۋدى، ءتارتىپتى اتقارۋدى، جاۋاپكەرلىكتى قۋزاستىرۋدى كۇشەيتتى. باس شۋجي شي جينپيڭ ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتىنىڭ مىندەتى باقىلاۋ، ءتارتىپتى اتقارۋ، جاۋاپكەرلىكتى قۋزاستىرۋ دەپ تۇجىرىمداپ بەردى. ورتالىق ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتى پارتيا ۋستاۆىن زەر سالا وقۋدى ءبىرىنشى ساباق ەتىپ، باس شۋجي شي جينپيڭنىڭ ماڭىزدى جەلىلەس سوزدەرىنىڭ رۋحىن ۇيرەنۋمەن، يگەرۋمەن ۇشتاستىرىپ، باس شۋجي شي جينپيڭنىڭ پارتيا ستيلى، پاكتىك قۇرىلىسى جانە شىرىكتەسۋگە قارسى تۇرۋ كۇرەسى، پارتيانىڭ ءتارتىبى مەن ەرەجەسىن قاتايتۋ، شارلاۋ قىزمەتى جانە سىرتقى ىستەر قيمىل - ارەكەتىندەگى شىرىكتەسۋگە قارسى تۇرۋ قىزمەتى تۋرالى بايىمداۋلارىنان ۇزىندىلەر جيناعىن قۇراستىرىپ باسپادان شىعاردى، ۇيرەندى، ۇگىتتەدى، «ۇيرەنۋ بارىسىندا تولعانۋ، اماليات بارىسىندا وي تۇيۋ» ارناۋلى ايدارىن اشىپ، ماڭىزدى جەلىلەس سوزدەردىڭ رۋحىن ۇيرەنۋدەن العان اسەرلەرىن تىلگە تيەك ەتىپ، ءتارتىپ تەكسەرۋ، باقىلاۋ - تەكسەرۋ قىزمەتىنىڭ دۇرىس بەتالىسپەن العا باسۋىنا كەپىلدىك ەتتى. پارتيا ورتالىق كوميتەتىنىڭ شەشىمدەرى مەن ورنالاستىرۋلارىن دايەكتىلەندىرىپ، پارتيا ۋستاۆىنىڭ قاينار كوزىنە ورالىپ، قىزمەت جاۋاپكەرلىگىن ءدال تانىپ، فۋنكتسيادا، فورمادا، ستيلدە بۇرىلىس جاسادى، ورتالىق ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتى مەن باقىلاۋ - تەكسەرۋ مينيسترلىگىنىڭ كەڭەسۋ، سايكەستىرۋ قىزمەتىنە قاتىساتىن قۇرىلىمدارىن 125تەن 14كە ىقشامدادى، قۇرىلىم شتاتىن ارتتىرماۋ العى شارتىندا، ءتارتىپ تەكسەرۋ، باقىلاۋ - تەكسەرۋ كەڭسەلەرىن 8دەن 12گە كوبەيتتى؛ ولكە دارەجەلى ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتتەرىنىڭ، باقىلاۋ - تەكسەرۋ مەڭگەرمەلەرىنىڭ (مەكەمە) كەڭەسۋ، سايكەستىرۋ قىزمەتىنە قاتىساتىن قۇرىلىمدارى 4619دان 460قا ىقشامدالىپ، كۇش - قۋات نەگىزگى مىندەت پەن نەگىزگى قىزمەتكە شوعىرلاندىرىلدى. ءۇشىنشى جالپى ءماجىلىستىڭ قاۋلىسىن تياناقتاندىرىپ، ءتارتىپ تەكسەرۋ ءتۇزىلىسى رەفورماسىن تەرەڭدەتىپ، ءتۇزىلىس - مەحانيزمدى جاڭالاپ، شارلاۋ مەن قىزمەتكەر جىبەرىپ باقىلاۋدىڭ تولىق قامتۋىن جەبەدى. ءتورتىنشى جالپى ءماجىلىستىڭ رۋحىن دايەكتىلەندىرىپ، ءتارتىپتى زاڭنىڭ الدىنا قويىپ، ءتارتىپتىڭ اتقارىلۋىن باقىلاۋدىڭ «4 ءتۇرلى فورماسىنان» پايدالانىپ، پارتيانىڭ ىشكى ەرەجە - ءتۇزىم قۇرىلىسىنىڭ داۋىرمەن بىرگە دامۋىن جۇزەگە اسىردى. بەسىنشى جالپى ءماجىلىستىڭ رۋحىن دايەكتىلەندىرىپ، جاڭا دامۋ ۇستانىمىنىڭ تياناقتانۋىن ىلگەرىلەتىپ، پارتيا باسشىلىعى، پارتيا قۇرىلىسى، پارتيانى جاپپاي قاتاڭ باسقارۋ، پارتيا ستيلى، پاكتىك قۇرىلىسى مەن شىرىكتەسۋگە قارسى تۇرۋ كۇرەسى اراسىنداعى قاتىناستى دۇرىس يگەرىپ، ءمانىن ايقىنداپ، جاۋاپكەرلىكتى جىعا تانىپ، پارتيا ۇيىمدارىنىڭ جاۋاپكەرلىك تانىمى مەن بورىش ارقالاۋ رۋحىن نىعايتتى.

  پارتيا ىشىندەگى ساياسي تۇرمىستى قاتايتۋدى ارقاۋ ەتىپ، پارتيا ىشىندە باقىلاۋ جۇرگىزەتىن ارناۋلى ورگاننىڭ رولىن تولىق ساۋلەلەندىردى. پارتيا باسشىلىعىنىڭ السىرەۋى، پارتيا قۇرىلىسىنىڭ سەتىنەۋى، پارتيانى جاپپاي قاتاڭ باسقارۋدىڭ دارمەنسىز بولۋى، پارتيا تۋرالى كوزقاراستىڭ سولعىنداۋى، ۇيىمنىڭ بىتىراڭقى بولۋى، ءتارتىپتىڭ بوساڭسۋى، پارتيانى باسقارۋدىڭ، جونگە سالۋدىڭ كەڭ، بوس، ءالسىز بولۋى، سايىپ كەلگەندە، پارتيا ىشىندەگى ساياسي تۇرمىستىڭ قاتاڭ، اقاۋسىز بولماۋىنان تۋىلادى. التىنشى جالپى ءماجىلىس نازاردى پارتيا ىشىندەگى ساياسي تۇرمىسقا شوعىرلاندىرىپ، پارتيا ىشىندەگى باقىلاۋدى كۇشەيتىپ، پارتيانى جاپپاي قاتاڭ باسقارۋ تۋرالى قايتالاي ورنالاستىرۋ جاساپ، ونى قايتا نەگىزگە الدى. ءتارتىپ تەكسەرۋ، باقىلاۋ - تەكسەرۋ ورگاندارى جالپى ءماجىلىستىڭ رۋحىن دايەكتى تياناقتاندىرىپ، پارتيا ۋستاۆىنا قۇرمەت ەتۋدى جاڭا جاعدايداعى پارتيا ىشىندەگى ساياسي تۇرمىس ولشەمى، پاك - تەجەمدى بولۋ ولشەمى، پارتيا ىشىندەگى باقىلاۋ ەرەجەسى، پارتيالىق ءتارتىپ جازاسى ەرەجەسى، شارلاۋ قىزمەت ەرەجەسى، جاۋاپكەرلىكتى قۋزاستىرۋ ەرەجەسى سياقتى پارتيانىڭ ىشكى ەرەجە - تۇزىمدەرىن اتقارۋمەن ۇشتاستىرىپ، پارتيا ءىشىنىڭ ساياسي تۇرمىس احۋالىن، پارتيانىڭ لۋشيان، باعىت - ساياساتتارىنىڭ اتقارىلۋ احۋالىن باقىلاۋ - تەكسەرۋدى كۇشەيتىپ، پارتيا ورتالىق كوميتەتىنىڭ بەدەلى مەن ورتالىقتانعان ءبىر تۇتاس باسشىلىعىن باتىل قورعاپ، پارتيانى جاپپاي قاتاڭ باسقارۋدى ۇزدىكسىز تەرەڭدەتتى.

   2) ورتالىقتىڭ سەگىز تارماقتى بەلگىلەمەسىنىڭ رۋحىن بۇلجىتپاي تياناقتاندىرىپ، پارتيانىڭ ايبىندى ۋادەسىن ورىنداپ، بۇقارانىڭ تىلەگىنە ءۇن قاتىپ، پارتيا مەن حالىقتىڭ قالاۋىنان شىقتى

  تايازدان تەرەڭگە، وڭايىنان قيىنىنا بەتتەپ، قىزمەتتى اسا تىڭعىلىقتى دا تىندىرىمدى ىستەدى. پارتيا 18 - قۇرىلتايىنان كەيىن، پارتيانى جاپپاي قاتاڭ باسقارۋ تۋرالى ورتالىق كوميتەت ساياسي بيۋروسىنىڭ قاعيدا بەلگىلەۋىنەن باستاپ، ورتالىقتىڭ سەگىز تارماقتى بەلگىلەمەسىنىڭ رۋحىن تياناقتاندىرۋ بەتاشار ەتىلىپ، باس شۋجي شي جينپيڭ ءوزى ۇلگى بولىپ، باستاماشىلدىقپەن اتقاردى، بۇكىل پارتيا ايتقانىن ورىنداپ، تاباندىلىقپەن ناتيجە جاراتىپ، « ءتورت بۇرىس ستيلدى» قاجىماي - تالماي تۇزەتتى. ءتارتىپ تەكسەرۋ، باقىلاۋ ورگاندارى ىسكە ۇكىمەت اقشاسىمەن ءىشىپ - جەۋ، ساياحاتتاۋ، تارتۋ ۇسىنۋ سياقتى توگىپ - شاشۋ جايتتەرىن تىزگىندەۋدەن باستاپ كىرىسىپ، ۇكىمەت اقشاسىمەن ايكۇلشە، قۇتتىقتاۋ اتكريتكاسىن، تورسىلداق - جارقىلداق ساتىپ الۋ، سيعا بەرۋ سياقتى ماسەلەلەرگە نازار اۋدارىپ، ءبىر - ءبىر بۋىننان يگەرىپ، جىلدان - جىلعا جالعاستىرىپ ىستەپ، ناقتى ماسەلەلەردى ءبىر - بىرلەپ شەشۋ ارقىلى ستيلدە تۇلعالىق بۇرىلىس جاساۋدى ىلگەرى باستىردى. پارتيانىڭ بۇقارالىق لۋشيان تاربيەسىن امالياتتان وتكىزۋ قيمىلى بارىسىندا از ساندى باسشى كادرلاردىڭ تاربيەلەۋ ورتالىعىنا، جەكەلىك ساۋىقحانالارعا جاسىرىنىپ الىپ ءسان - سالتاناتقا بەرىلۋ، راقاتقۇمارلىققا سالىنۋ، قىزمەت كەڭسەسى مەن قىزمەت كولىگىن ولشەمنەن، نورمادان اسىرا دايىنداتۋ، توي - تومالاق، ءولىم - ءجىتىم ىستەرىن سىلتاۋ ەتىپ داۋلەت جيۋ سياقتى ماسەلەلەردى قاتاڭ تەكسەرىپ انىقتادى؛ «ۇشتە قاتاڭ، ۇشتە شىنايى بولۋ» ارناۋلى تاربيەسىنە ۇشتاستىرىپ، مىندەتىن وتەمەۋ، بورىشىن ارقالاماۋ ماسەلەلەرىن ءتۇيىندى تەكسەرىپ ءبىر جايلى ەتتى، جيىندى جيىن ارقىلى ەپتەپ - سەپتەپ دايەكتىلەندىرە سالۋ، حۇجاتتى حۇجات ارقىلى ەپتەپ - سەپتەپ تياناقتاندىرا سالۋ سياقتى فورماشىلدىق، تورەشىلدىك ستيلدى تۇزەتتى؛ «ەكىنى ۇيرەنۋ، بىردە تولىمدى بولۋ» ۇيرەنۋ تاربيەسى بارىسىندا پارتيا ۋستاۆى جونىندەگى تانىمى كۇشتى بولماۋ، ساپ تۇزەۋ تانىمى تاياز بولۋ ماسەلەسىن كۇش سالا شەشىپ، پارتيالى كادرلاردىڭ يدەيا، ستيل، ءتارتىپ جاقتارىنان تىڭ ىلگەرىلەۋشىلىك بولۋىن جۇزەگە اسىردى.

  ۇنەمى يگەرىپ، ۇدايى جالعاستىرىپ، ءتارتىپتى قاتاڭ اتقارۋدىڭ كۇشتى سيگنالىن شالىپ تۇردى. ساياساتتىڭ تۇيىندەرىن يگەرىپ، «شەشۋشى از ساندىلاردى» مەڭگەرىپ، 18 - قۇرىلتاي اشىلىپ، ورتالىقتىڭ سەگىز تارماقتى بەلگىلەمەسى شىعارىلىپ، بۇقارالىق لۋشيان تاربيەسىن امالياتتا ايگىلەۋ قيمىلى ورىستەتىلگەننەن كەيىنگى پارتيالى كادرلاردىڭ تارتىپكە قاساقانا قايشىلىق جاساعان ماسەلەلەرىن باتىل تەكسەرىپ ءبىر جايلى ەتتى. «ءتورت بۇرىس ستيل» ماسەلەسىن ارناۋلى ءبىر جاقتى ەتۋدە اركىمگە دەموكراتيالىق تۇرمىس جيىنىندا وزىنە - ءوزىن تەكسەرتىپ، اتىن اتاپ، ءتۇسىن تۇستەي وتىرىپ جاريا ەتتى. جاڭا مەديا، جاڭا تەحنيكالاردان پايدالانىپ اشكەرەلەۋ تەكشەسىن قۇرۋ، ۇيالى تەلەفونمەن كەسكىنگە، سۋرەتكە ءتۇسىرىپ ءۇنحاتقا جىبەرۋ سياقتى فورمالار ارقىلى بۇقارالىق باقىلاۋ تورىن قالىپتاستىردى. 5 جىلدان بەرى، ءار دارەجەلى ءتارتىپ تەكسەرۋ، باقىلاۋ - تەكسەرۋ ورگاندارى ورتالىقتىڭ سەگىز تارماقتى بەلگىلەمەسىنىڭ رۋحىنا قايشىلىق جاساعان ماسەلەدەن 189 مىڭىن تەكسەرىپ انىقتاپ، پارتيالى كادرلاردان 256 مىڭىن ءبىر جايلى ەتتى.

  ءتۇزىم شەڭبەرىن بەكەمدەپ، باياندى مەحانيزم ورناتتى. پارتيا ورتالىق كوميتەتى پارتيا مەن مەملەكەت باسشىلارىنىڭ قىزمەت، تۇرمىس مامىلەسى، ۇقىپتى، ۇنەمشىل بولىپ، ىسىراپشىلدىققا قارسى تۇرۋ، ەل ىشىندە ۇكىمەت جۇمىسىمەن قوناق قابىلداۋ ولشەمى سياقتىلار جونىندە ايقىن بەلگىلەمە شىعاردى. «ءتورت بۇرىس ستيلدى» تۇزەتۋ تالابىن جاڭا جاعدايداعى پارتيا ىشىندەگى ساياسي تۇرمىس ولشەمىنە، پاك - ءتارتىپتى بولۋ ولشەمىنە ءسىڭىرىپ، پارتيا ىشىندەگى باقىلاۋ ەرەجەسى، پارتيانىڭ ءتارتىپ جازاسى ەرەجەسى، جاۋاپكەرشىلىگىن قۋزاستىرۋ ەرەجەسى سياقتى پارتيا ىشىندەگى ەرەجە - تۇزىمدەرگە ەنگىزىپ، ستيل قۇرىلىسىنىڭ ءتۇزىم جۇيەسىن ۇزدىكسىز كەمەلدەندىردى. ءتارتىپ تەكسەرۋ، باقىلاۋ ورگاندارى ءتۇزىمنىڭ اتقارىلۋ احۋالىن باقىلاۋ - تەكسەرۋدى كۇشەيتىپ، بۇرمالاۋ، تولىق اتقارماۋ، اتقارۋدا دارمەنسىزدىك ەتۋ جايتتەرىن قاتاڭ تەكسەرىپ ءبىر جايلى ەتتى جانە جاۋاپكەرلىكتى قۋزاستىردى. پارتيالى باسشى كادرلاردى تاماشا ءمورالدىق سالت، قۇندى وتباسىلىق داعدى قالىپتاستىرۋعا باستاپ، پارتيانىڭ تاڭداۋلى ستيلى ارقىلى حالىقتىق، قوعامدىق سالت - ساناعا ءجون سىلتەپ، جول كورسەتتى.

   3) پارتيانى باسقارۋ، جونگە سالۋدا «بۇيدانى» مىقتى يگەرىپ، جاۋاپكەرلىكتى قاتاڭ قۋزاستىرۋ ارقىلى نەگىزگى تۇلعالىق جاۋاپكەرلىك پەن باقىلاۋ جاۋاپكەرشىلىگىنىڭ تياناقتانۋىن جەبەدى

  پارتيا تۋرالى كوزقاراستى كۇشەيتىپ، بورىش ارقالاۋ رۋحىن تاسقىنداتتى. پارتيا ستيلى، پاكتىك قۇرىلىسى جاۋاپكەرلىك ءتۇزىمىن تياناقتاندىرۋدا پارتكومدار نەگىزگى تۇلعالىق جاۋاپكەرلىكتى، ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتتەرى باقىلاۋ جاۋاپكەرشىلىگىن ۇستىنە الدى. ورتالىق ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتىندەگى باسشى جولداستار ىشكەرىلەي تەكسەرۋ - زەرتتەۋ جۇرگىزىپ، ولكەلىك، اۆتونوميالى رايوندىق، توتە قاراستى قالالىق پارتكومداردىڭ، ورتالىقتاعى تاراۋلار مەن ورتالىق باسقاراتىن كاسىپورىنداردىڭ، فينانس قۇرىلىمدارى پارتكومدارىنىڭ (پارتيا باسشىلىق گرۋپپاسى) نەگىزگى جاۋاپتىلارىن جاپپاي شاقىرىپ اڭگىمەلەسىپ، ورتالىقتاعى مينيسترلىكتەر مەن كوميتەتتەردەن جانە ولكە دارەجەلى ورىنداردان باستاپ يگەرىپ، جاۋاپكەرلىكتى ۇيىمداستىرۋ، ۇگىت، بىرلىكساپ، ساياسي - زاڭ سياقتى پارتيا مەن مەملەكەت ورگاندارىنىڭ قىزمەت تاراۋلارىنا دەيىن ءبولىپ كوتەرتىپ، پارتيانىڭ باسشىلىعىن كۇندەلىكتى باسقارۋ، باقىلاۋ بارىسىندا ايگىلەپ وتىردى. جاۋاپكەرلىكتى تياناقتاندىرۋ احۋالىن شارلاۋ قىزمەتىنىڭ ءتۇيىنى ەتىپ، پارتكوم شۋجيلەرىنەن شارلاۋ قىزمەتىنەن بەرگەن مالىمەتتى تىڭداپ، ءسوز سويلەگەندە ابستراكت پرينسيپ نەگىزىندە عانا ەمەۋرىن بىلدىرمەي، ءتۇيىندى ماسەلەلەر جونىندە ءبىر جاقتى ەتۋ تالابىن ورتاعا قويۋدى تالاپ ەتتى. ءار دارەجەلى ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتتەرى باقىلاۋ مىندەتىن ارقالاپ، ءار دارەجەلى پارتيا ۇيىمدارى مەن پارتيالى باسشى كادرلاردىڭ پارتيانى باسقارۋ، جونگە سالۋدىڭ ساياسي جاۋاپكەرشىلىگىن ۇستىنە الۋىنا قۋزاۋ سالدى.

  جاۋاپكەرلىكتى قۋزاستىرۋ ءتۇزىمىن كەمەلدەندىرىپ، جاۋاپكەرلىك ارقالاۋدى كۇشەيتتى. «جۇڭگو كوممۋنيستىك پارتياسىنىڭ جاۋاپقا تارتۋ ەرەجەسىن» جاساپ جانە اتقارىپ، پارتيا ىستەرى مەن پارتيا قۇرىلىسىنىڭ باسشىلىق جاۋاپكەرلىگىن وزەك ەتىپ، تەكسەرۋ، حابارلاندىرۋ، ەسكەرتۋ بەرۋ، ۇيىمدىق جاقتان ءبىر جايلى ەتۋ، ءتارتىپ جازاسىن بەرۋ سەكىلدى فورمالاردى جان - جاقتىلى قولدانىپ، نەگىزگى تۇلعالىق جاۋاپكەرلىكتى، باقىلاۋ جاۋاپكەرلىگىن، باسشىلىق جاۋاپكەرلىگىن قۋزاستىردى. ولكەلىك، اۆتونوميالى رايوندىق، توتە قاراستى قالالىق پارتكومدار مەن ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتتەرى، ورتالىقتاعى مينيسترلىكتەر مەن كوميتەتتەردىڭ پارتيا باسشىلىق گرۋپپالارى (پارتكومدارى) مەن ءتارتىپ تەكسەرۋ گرۋپپالارى شاقىرىپ اڭگىمەلەسۋ، حات ارقىلى سۇراستىرۋ، جاۋاپكەرلىك، پاكتىك تۋرالى ەسەپ بەرۋ سياقتى تۇزىمدەردى ورناتىپ، كەمەلدەندىرىپ، «قوس جاۋاپكەرلىكتى» تياناقتاندىرۋدىڭ ناقتى ەرەجەسىن جانە جاۋاپكەرلىكتى قۋزاستىرۋ ەرەجەسىن اتقارۋ ادىستەرىن بەلگىلەپ، دارەجە بويىنشا يگەرەتىن، ساتىلار بويىنشا قىسىم تۇسىرەتىن جاعداي قالىپتاستىردى.

بىرەۋىنىڭ جاۋاپكەرلىگىن قۋزاستىرىپ، باسقالارىن سەسكەندىردى. پارتيا ورتالىق كوميتەتى سانشي ولكەسىندەگى جۇيەلىك، توپتىق شىرىكتەسۋ ماسەلەسىن باتىل تەكسەرىپ ءبىر جاقتى ەتىپ، ولكەلىك پارتكومنىڭ باسشىلىق القاسىنا كولەمدى رەتتەۋ جۇرگىزدى. حۋنان ولكەسىنىڭ حىڭياڭ قالاسىندا تۋىلعان سايلاۋ ءتارتىبىن ءبۇلدىرۋ دەلوسى جونىندە جاۋاپكەرلىكتى قاتاڭ قۋزاستىرىپ، 467 ادامنىڭ جاۋاپكەرلىگىن تەكتەدى. سىچۋان ولكەسىنىڭ نانچۇڭ قالاسىندا تۋىلعان سايلاۋدا پارا بەرىپ، داۋىس جيۋ دەلوسىنا شاتىلعان 477 ادامدى قاتاڭ ءبىر جايلى ەتتى. لياۋنيڭ ولكەسىندە سايلاۋدا تۋىلعان جۇيەلىك سيپاتتى پارا بەرىپ، داۋىس جيۋ ماسەلەسىن قاتاڭ تەكسەرىپ، پارتيا ورتالىق كوميتەتى باسقاراتىن 34 باسشى كادردى قامتىعان 955 ادامدى تەكسەرىپ ءبىر جايلى ەتتى. حالىق ىستەرى مينيسترلىگىنىڭ بۇرىنعى پارتيا باسشىلىق گرۋپپاسىنىڭ، وسى مينيسترلىككە جىبەرىلگەن بۇرىنعى ءتارتىپ تەكسەرۋ گرۋپپاسىنىڭ پارتيانى باسقارۋ، جونگە سالۋدا سالعىرتتىق ىستەۋ جاۋاپكەرلىگىن قاتاڭ قۋزاستىرىپ، پارتيا باسشىلىق گرۋپپاسىنىڭ بۇرىنعى شۋجيىنىڭ، جۇمىس ءبولىسى بويىنشا جاۋاپتى بولعان ورىنباسار مينيستردىڭ، وسى مينيسترلىككە جىبەرىلگەن ءتارتىپ تەكسەرۋ گرۋپپاسى باستىعىنىڭ جاۋاپكەرلىگىن قۋزاستىردى. كادرلار قىزمەتىندە اۋىر اعاتتىق جىبەرۋ جانە تارتىپكە قايشىلىق جاساۋ ارەكەتىنە بايلانىستى ادىليا مينيسترلىگى پارتيا باسشىلىق گرۋپپاسىنىڭ بۇرىنعى شۋجيىنىڭ جاۋاپكەرلىگىن قۋزاستىردى. گانسۋ چيليانشان مەملەكەتتىك قورىعى ەكولوگيالىق ورتاسىنىڭ ءبۇلىنۋ تيپتىك دەلوسىنداعى مىندەتىن، جاۋاپكەرلىگىن اتقارماۋ ماسەلەسىن قاتاڭ تەكسەرىپ، ءبىر جايلى ەتىپ، 18 باسشى كادردىڭ جاۋاپكەرلىگىن قۋزاستىردى. 2014 - جىلدان بەرى، مەملەكەت بويىنشا جيىنى 7020 ورىننىڭ پارتكومىنىڭ (پارتيا باسشىلىق گرۋپپاسى)، پارتيا باس ياچەيكاسىنىڭ، پارتيا ياچەيكاسىنىڭ، 430 ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتىنىڭ (ءتارتىپ تەكسەرۋ گرۋپپاسى) جانە 65 مىڭنان استام پارتيالى باسشى كادردىڭ جاۋاپكەرلىگىن قۋزاستىردى.

   4) ءبىر كەزەك مىندەت وتەۋ مەرزىمىندە شارلاۋ قىزمەتىنىڭ تولىق قامتۋىن جۇزەگە اسىرىپ، ماسەلەنى بايقاۋدى، سەسكەندىرۋدى پارتيانى جاپپاي قاتاڭ باسقارۋدىڭ وتكىر قارۋىنا اينالدىردى

  ورتالىقتىڭ شارلاۋ قىزمەتى باعىتىن دايەكتىلەندىرىپ، سەسكەنەتىندەي تەگەۋرىندى تەبىن قالىپتاستىردى. شارلاۋ − پارتيا ىشىندەگى باقىلاۋدىڭ ستراتەگيالىق تۇزىمدىك ورنالاستىرۋى، ول پارتيانى جاپپاي قاتاڭ باسقارۋدىڭ نازاريا، اماليات، ءتۇزىم جاقتارىنداعى جاڭالىق اشۋداعى كەلەلى جەمىسىن بەينەلەپ، جۇڭگوشا سوتسياليستىك دەموكراتيالىق باقىلاۋدىڭ تۇزىمدىك ابزالدىلىعىن ايگىلەدى. پارتيا ورتالىق كوميتەتى شارلاۋ قىزمەتىنىڭ باعىتىن ايقىن بەلگىلەگەننەن كەيىن، ورتالىق كوميتەت ساياسي بيۋروسىنىڭ ءماجىلىسى، ورتالىق كوميتەت ساياسي بيۋروسى تۇراقتى كوميتەتىنىڭ ءماجىلىسى شارلاۋ قىزمەتىن 23 رەت اقىلداسىپ، ءار رەتكى شارلاۋ قىزمەتىنىڭ احۋالى جونىندەگى مالىمەتتى تىڭداپ، شارلاۋ احۋالى جونىندەگى ارناۋلى باياندامالاردى قارادى، باس شۋجي شي جينپيڭ ءار جولى ماڭىزدى ءسوز سويلەپ، شارلاۋ قىزمەتىنىڭ باعىتى مەن مىندەتىن جان - جاقتىلى، جۇيەلى بايىمدادى. پارتيا ورتالىق كوميتەتى «جۇڭگو كوممۋنيستىك پارتياسىنىڭ شارلاۋ قىزمەت ەرەجەسىنە» 2 رەت وزگەرىس ەنگىزىپ، ورتالىقتىڭ شارلاۋ قىزمەتىنىڭ 5 جىلدىق جوباسىن، قالالىق، اۋداندىق پارتكومداردىڭ شارلاۋ ءتۇزىمىن بەلگىلەۋى جونىندەگى پىكىردى، شارلاۋ جۇرگىزىلەتىن جەردەگى پارتيا ۇيىمدارىنىڭ ورتالىقتان كەلگەن شارلاۋ گرۋپپاسىنىڭ شارلاۋ قىزمەتىن ورىستەتۋىنە سايكەسۋى جونىندەگى بەلگىلەمەنى جاسادى. ورتالىق كوميتەتتىڭ شارلاۋ قىزمەتىنە باسشىلىق ەتۋ گرۋپپاسى 115 رەت جيىن اشىپ، 12 رەت شارلاۋ قىزمەتىن ورىستەتۋگە ۇيىمداستىرىپ، جالپى 277 پارتيا ۇيىمىن شارلادى، ولكە، اۆتونوميالى رايون، توتە قاراستى قالالاردى، ورتالىقتاعى ورگاندار مەن مەملەكەت ورگاندارىن، ورتالىققا قاراستى كاسىپورىن - ىسورىندار مەن فينانس قۇرىلىمدارىن، ورتالىققا قاراستى جوعارى مەكتەپتەردى شارلاۋ قىزمەتىن تولىق ورىنداپ، پارتيامىز تاريحىندا تۇڭعىش رەت ءبىر كەزەك مىندەت وتەۋ مەرزىمىندە شارلاۋدىڭ تولىق قامتۋىن جۇزەگە اسىردى؛ 16 ولكە، اۆتونوميالى رايون، توتە قاراستى قالادا «قايتا تەكسەرۋ» قىزمەتىن ورىستەتتى، ورتالىقتاعى 4 ورىندا «يكەمدى تاسىلمەن» شارلاۋ جۇرگىزدى. ورتالىق ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتى تەكسەرگەن دەلولاردىڭ %60 تەن استامىنىڭ ءىز - دەرەگى شارلاۋ بارىسىندا بايقالدى. شارلاۋدىڭ تەبىنى مەن ونىمدىلىگىن ۇزدىكسىز ارتتىرىپ، وتكىر قارۋ بولۋدىڭ رولىن ايگىلەدى.

  نازاردى پارتيانى جاپپاي قاتاڭ باسقارۋعا شوعىرلاندىرىپ، ساياسي جاقتان شارلاۋدى كۇشەيتتى. پارتيانى باسقارۋ، جونگە سالۋ امالياتىنىڭ دامۋىنا بايلانىستى، ساياسي جاقتان شارلاۋدىڭ ورنىن نەعۇرلىم ايقىنداپ، بەتالىسىن نەعۇرلىم دۇرىستادى. پارتيانىڭ 18 - قۇرىلتايىنان بەرى، نازاردى پارتيا ستيلى، پاكتىك قۇرىلىسىنا جانە شىرىكتەسۋگە قارسى تۇرۋ كۇرەسىنە شوعىرلاندىرىپ، «تورتكە كۇش سالۋدى» ارقاۋ ەتە وتىرىپ ساقتالعان ماسەلەلەردى بايقاپ، مىندەت شاشىراڭقى، مازمۇن بىتىراڭقى بولۋ ماسەلەسىن شەشتى؛ پارتيا ءتارتىبىنىڭ مەملەكەت زاڭىنان قاتاڭ بولۋىنان جازباي، ءتارتىپتى قاتايتۋدى مىقتى ارقاۋ ەتىپ، پارتيانى باسقارۋ، جونگە سالۋداعى كەڭشىلىك ەتۋ، بوساڭسۋ، سالعىرتتانۋ ماسەلەسىن بايقاۋعا كۇش سالدى؛ نازاردى پارتيا باسشىلىعىنا تاباندى بولىپ، پارتيانى جاپپاي قاتاڭ باسقارۋعا شوعىرلاندىرىپ، پارتيا ىشىندەگى ساياسي تۇرمىستى كورنەكتى قاتايتىپ، «ءتورت تانىمنىڭ» بەرىك بولعان - بولماعانىن، پارتيانىڭ لۋشيان، باعىت - ساياساتتارىن تياناقتاندىرۋدىڭ باتىل بولعان - بولماعانىن، يدەولوگيالىق جاۋاپكەرلىكتى تياناقتاندىرۋدىڭ دايەكتى بولعان - بولماعانىن تەكسەرىپ، پارتيا ىشىندە تاماشا ساياسي ەكولوگيانىڭ قالىپتاسۋىن جەبەدى. «قايتا تەكسەرۋ» قىزمەتىن ورىستەتىپ، قايتالاي شارلاۋدى ىشكەرىلەتىپ، وڭاۋ، تياناقتاندىرۋ جاعدايىن باقىلاۋمەن بىرگە، تىڭ ماسەلەلەردى بايقاۋعا دا كۇش سالىپ، شارلاۋدىڭ ءبىر مەزەتتەن كەيىن توقتاپ قالاتىن جۇمىس ەمەستىگىن شىنايى اڭعارتتى.

  ءادىس - امالدى جاڭالاپ، پارتيا ىشىندەگى باقىلاۋ مەن بۇقارالىق باقىلاۋدى ۇشتاستىردى. شارلاۋ گرۋپپاسىنىڭ باستىعى، شارلاۋ وبيەكتىسى، شارلاۋ گرۋپپاسى مەن شارلاۋ وبيەكتىسىنىڭ قاتىناسىندا «ءۇش جاق قاتىپ - تۇراقتاپ قالماي»، ماسەلەنى نەگىزگە الا جولعا شىعىپ، كوزدەگەن جەرگە بارىپ ورنالاسىپ، ءبىر دارەجە تومەن ورىندارعا ءتۇسىپ، جاعدايمەن تانىستى. داعدىلى شارلاۋ مەن ارناۋلى شارلاۋدى ۇشتاستىرىپ، ارناۋلى تەكسەرۋدىڭ ەرەكشەلىگىن كورنەكتىلەندىرىپ، ءتۇيىندى ادام، ءتۇيىندى ءىس، ءتۇيىندى ماسەلەنى نەگىزگە الا وتىرىپ يكەمدى قيمىلداپ، ماسەلەنى دالمە - ءدال انىقتادى. ساياسي ساۋاتىن سىناۋ قىزمەتىن ورىستەتىپ، پارتيا مۇشەلەرىنىڭ ارحيۆى مەن باسشى كادرلاردىڭ جەكە باسىنا قاتىستى ىستەرىنەن بەرگەن مالىمەتىن ۇلگى الىپ تەكسەرىپ، پارتيا جارناسىن جيۋ - تاپسىرۋ احۋالىن اداقتاپ، شارلاۋ وبيەكتىلەرىنىڭ كاسىپتىك ەرەكشەلىگى مەن تاريحىن، مادەنيەتىن يگەرىپ، تەكە مۇيىزىنەن تەگىن تانىپ، تايازدان تەرەڭگە بويلايتىن ساياسي «ميكروسكوپ» پەن «بارلاعىش شام» بولۋ رولىن ساۋلەلەندىردى. ورتالىقتىڭ شارلاۋ گرۋپپالارى ارىز - ارماننان ءبىر ميلليون 590 مىڭىن قابىلداپ، كادرلارمەن، بۇقارامەن 53 مىڭ ادام - رەت اڭگىمەلەستى.

سالا - سالا بويىنشا وڭاۋ - رەتتەۋ جۇرگىزىپ، ءبىر - بىرلەپ تياناقتاندىرىپ، ۇستىنەن وڭاۋ مەن تۇبىرىنەن وڭاۋدى ۇشتاستىرۋدىڭ ستراتەگيالىق رولىن ساۋلەلەندىردى. ورتالىق كوميتەتتىڭ شارلاۋ قىزمەتىنە باسشىلىق ەتۋ گرۋپپاسىنىڭ مۇشەلەرى جاۋاپ قايتارۋعا قاتىناسىپ، وڭاۋ - رەتتەۋدەگى تۇلعالىق جاۋاپكەرلىكتىڭ تياناقتانۋىن جەبەپ، ساتىلار بويىنشا قىسىم ءتۇسىرۋدىڭ ساتىلار بويىنشا جاۋاپكەرلىكتى ءبىر - بىرىنە يتەرمەلەۋگە اينالىپ كەتۋىنىڭ الدىن الدى. ورتالىقتىڭ شارلاۋ گرۋپپاسى مەن شارلاۋ كەڭسەسى دايىنداعان ارناۋلى مالىمەتتەردىڭ سانى 230عا جەتتى، پارتيا ورتالىق كوميتەتى مەن مەملەكەتتىك كەڭەستىڭ وسى سالاعا جاۋاپتى باسشىلارىنا شارلاۋ احۋالىنان 59 رەت مالىمەت بەردى، ورتالىق رەفورما كەڭسەسىنە ارناۋلى مالىمەتتەن 89ىن تاپسىرىپ، رەفورمانىڭ تەرەڭدەۋىن، ءتۇزىم قۇرىلىسىنىڭ كۇشەيۋىن ىلگەرىلەتتى. ورتالىق ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتى ورگانى مەن ورتالىق ۇيىمداستىرۋ ءبولىمى جولدانعان ماسەلەلەردىڭ ءىز - دەرەگىن تۇرگە ايىرىپ جيناقتاپ، الدىمەن ءبىر جايلى ەتتى. وڭاۋ - رەتتەۋ احۋالىن پارتيا ىشىندە حابارلاندىرىپ، قوعامعا اشىق جاريالادى.

  بۇكىل ەل بويىنشا جۇدىرىقتاي جۇمىلىپ شارلاۋ، جاعداي ۇعىسۋ قىزمەتىن تىڭعىلىقتى جۇرگىزەتىن ءبىر تۇتاس تۇلعا قالىپتاستىردى. ولكە، اۆتونوميالى رايون، توتە قاراستى قالالاردىڭ، ورتالىقتاعى ورىنداردىڭ شارلاۋ قىزمەتىنە باسشىلىقتى كۇشەيتىپ، ولكەلىك، اۆتونوميالى رايوندىق، توتە قاراستى قالالىق پارتكوم شۋجيلەرىنىڭ شارلاۋ قىزمەتىنە قاتىستى سويلەگەن سوزدەرىن ورتالىقتىڭ شارلاۋ قىزمەتىنە باسشىلىق ەتۋ گرۋپپاسىنا جولداتىپ، ەستەلىككە الدىرۋ سياقتى تۇزىمدەردى ورناتتى. ولكەلىك، اۆتونوميالى رايوندىق، توتە قاراستى قالالىق پارتكومدار شارلاۋدىڭ تولىق قامتۋىن جۇزەگە اسىرۋ مىندەتىن ورىنداپ، قالا - اۋدانداردا شارلاۋ قىزمەتىن تولىق ورىستەتتى، ورتالىقتاعى 67 ورىن شارلاۋ قىزمەتىن ورىستەتۋ جونىندە ىزدەنىس جاسادى، ورتالىققا قاراستى كاسىپورىنداردا شارلاۋ قىزمەتىن جاپپاي ورىستەتىپ، شارلاۋدىڭ، شارلاپ جاعداي ۇعىسۋدىڭ جوعارىدان تومەنگە دەيىن بىرگە قيمىلداپ، بىرگە ات سالىساتىن جۇلگەسىن قالىپتاستىردى.

   5) ءتارتىپتى ماڭداي الدى ورىنعا قويىپ، ساياسي ءتارتىپ پەن ساياسي قاعيدانى قاتايتىپ، ءتارتىپتىڭ اتقارىلۋىن باقىلايتىن «ءتورت ءتۇرلى فورمانى» امالياتتا ايگىلەپ، پارتيا ىشىندەگى ساياسي ەكولوگيانى تازارتتى

  ءتارتىپتى زاڭنىڭ الدىنا قويىپ، اتقارىلۋ بارىسىن ايقىندادى جانە قاتايتتى. ءتارتىپ زاڭنان قاتاڭ بولۋعا، ءتارتىپ زاڭنان الدا تۇرۋعا تاباندى بولىپ، ءتارتىپ پەن زاڭدى ءبولۋدى جۇزەگە اسىرىپ، ءتارتىپ قۇرىلىسىن جاپپاي كۇشەيتىپ، «وتە از ساندىلارىن جازالاۋدان» «باسىم كوپ ساندىلارىن باسقارۋعا» ويىسۋدى جۇزەگە اسىردى. پارتيانىڭ ءتارتىپ جازاسى ەرەجەسى سەكىلدى پارتيا ىشىندەگى ەرەجە - تۇزىمدەردى پارتكومداردىڭ (پارتيا باسشىلىق گرۋپپاسى) نازاريا ۇيرەنەتىن وزەكتى گرۋپپالارىنىڭ ۇيرەنۋ مازمۇنىنا جانە پارتيا مەكتەپتەرىنىڭ ساباعىنا ەنگىزىپ، تارتىپكە، زاڭعا اۋىر دارەجەدە قايشىلىق جاساعان كادرلاردىڭ وپىق جەۋ، تاۋبەگە كەلۋ ەستەلىكتەرىن باسىپ تاراتىپ، تيپتىك دەلولارعا تالداۋ جاساپ، ساقتىق تاربيەسىنىڭ رولىن ساۋلەلەندىردى. ءار دارەجەلى ءتارتىپ تەكسەرۋ ورگاندارى قىزمەت جاۋاپكەرلىگىن نەگىز ەتىپ، دەلولاردى تەكسەرىپ ءبىر جاقتى ەتۋگە كوڭىل بولۋدەن جايشىلىقتاعى ءتارتىپتىڭ اتقارىلۋىن باقىلاۋدى كۇشەيتۋگە باعدار اۋىستىرىپ، پارتيا ۋستاۆى، پارتيا ەرەجەسى، پارتيا ءتارتىبى بويىنشا پارتيا مۇشەلەرىنىڭ ءسوز - ارەكەتىن تەكسەرىپ، پارتيانىڭ ءتارتىبىن قاتايتىپ، پارتيانىڭ تۇلعاسىن كىرشىكسىزدەندىردى.

  ساياسي ءتارتىپتى قاتايتىپ، پارتيانىڭ ورتالىقتانعان بىرلىگىن قورعادى. ورتالىقتىڭ رۋحىنا قايشى اشىق ءسوز سويلەۋ جانە بۇيرىقتى اتقارماۋ، تيىم سالىنعان ىستەردەن تيىلماۋ جايتتەرىن قاتاڭ تەكسەرىپ ءبىر جاقتى ەتىپ، ساياسي ءتارتىپ پەن ساياسي ەرەجەنى ەلەپ - ەسكەرمەگەن «جەتى ءتۇرلى نىساي» ماسەلەسىن شەشىپ، باسشى كادرلاردىڭ ساياسي قىراعىلىعى مەن ساياسي پارىقتاۋ قابىلەتىن جوعارىلاتتى. پارتيالى باسشى كادرلاردى ساياسي ءتارتىپ سىندى وسى ءبىر سىزىقتان قاي - قاشان دا شىعىپ كەتپەۋگە باۋلىپ جانە جەتەلەپ، تارتىپكە بويسۇناتىن، ەرەجەنى دارىپتەيتىن اۋقىم قالىپتاستىردى. ساياسي تارتىپكە قايشىلىق جاساۋ ماسەلەسىن شارلاۋ مەن قىزمەتكەر جىبەرىپ باقىلاۋدىڭ ءتۇيىنى ەتىپ، ءتارتىپتى اتقارۋ جاعدايىن تەكسەرگەندە الدىمەن پارتياعا ادال بولعان - بولماعانىن تەكسەردى. 5 جىلدان بەرى، جيىنى ساياسي تارتىپكە قايشىلىق جاساعان 15 مىڭ دەلونى دەلو تۇرعىزىپ تەكسەردى، 15 مىڭ ادامعا شارا كوردى، بۇلاردىڭ اراسىندا ورتالىق باسقاراتىن 112 باسشى كادر بار.

  جالقى مەن جالپىنىڭ قاتىناسىن مەڭگەرىپ، ءتارتىپتىڭ اتقارىلۋىن باقىلايتىن «ءتورت ءتۇرلى فورمادان» ويداعىداي پايدالاندى. دەرەكتەردى ءبىر جايلى ەتۋ، اڭگىمەلەسۋ، حات ارقىلى سۇراستىرۋدان العاشقى انىقتاۋ، دەلو تۇرعىزىپ تەكسەرۋ، مالىمەتتى قاراۋعا دەيىن، پارتيا ۋستاۆى مەن پارتيا ءتارتىبىن ولشەم ەتىپ، ءتارتىپتىڭ تىلىمەن بايانداۋعا تاباندى بولدى. ارىز - ارمان ايتۋ، اشكەرەلەۋ ارناسىن ىركىلىسسىزدەندىرىپ، ارىز - ارمان ايتۋ جاعدايىنا مەرزىم بويىنشا تالداۋ جاساپ جانە ونى تۇجىرىمداپ، باسشى كادرلاردىڭ ماسەلەسىن اڭىس ەتكەن دەرەكتەردى جاپپاي اشىپ، اڭگىمەلەسۋ، حات ارقىلى سۇراستىرۋ، العاشقى انىقتاۋ، مىندەتكە تاعايىنداۋدى ۋاقىتشا توقتاتا تۇرۋدى ۇسىنىس ەتىپ، تەكسەرىپ انىقتاعاننان كەيىن جاۋاپ بەرۋ، تەكسەرۋدى اياقتاتۋ سياقتى تاسىلدەرمەن ءبىر جاقتى ەتتى. تۋ باستان، كىشى - گىرىم ىستەردەن باستاپ مىقتى يگەرىپ، قاتەلىكتىڭ شەت - جاعاسى بىلىنگەن زامان تۇزەتۋگە، اڭىس ەتىلگەن جاي ماسەلەلەر جونىندە دەر كەزىندە اڭگىمەلەسىپ، ەسكەرتۋ بەرۋگە، شاقىرتىپ اڭگىمەلەسۋگە، حات ارقىلى سۇراستىرۋعا، سول ادامنىڭ وزىنە تۇسىنىك بەرگىزۋگە، قاراستى ورىننىڭ پارتكوم (پارتگرۋپپا) شۋجيى قول قويۋعا تاباندى بولدى؛ اينىتپاي قاز - قالپىندا بايانداعاندارىن قابىلداپ، تەكسەرۋ اياقتاعاننان كەيىن حات ارقىلى سۇراستىرىلعان ادامعا ءىستىڭ انىق - قانىعىنا جەتكەنىن حابارلاپ، پارتيانىڭ كادرلارعا بولعان سەنىمىن ايگىلەدى؛ تارتىپكە قايشىلىق جاساۋ ماسەلەسى بولسا، تارتىپكە قايشىلىق جاساعان باستى فاكتىلەرىن تەكسەرىپ انىقتاعاننان كەيىن، تارتىپكە قايشىلىق جاساۋىنىڭ سيپاتىن، ءمان - جايىن جانە قاتەلىگىن تانىپ، وپىق جەۋ پەيىلىن جان - جاقتىلى ەسكەرىپ، سىن ايتىپ، تاربيە بەرىپ، ۇيىمدىق جاقتان ءبىر جايلى ەتىپ نەمەسە ءتارتىپ جازاسىن بەرىپ، پارتيانىڭ ساياساتىن ايگىلەدى. 2015 - جىلدان بەرى، ەلىمىزدەگى ءتارتىپ تەكسەرۋ، باقىلاۋ ورگاندارى «ءتورت ءتۇرلى فورمانى» امالياتتا ايگىلەپ، بۇكىل پارتيانى قاتاڭ تارتىپپەن باسقارىپ جانە جونگە سالىپ، جيىنى 2 ميلليون 48 مىڭ ادام - رەت ءبىر جايلى ەتتى. مۇنىڭ ىشىندە، ءبىرىنشى ءتۇرلى فورمادان پايدالانىپ سىن ايتىپ، تاربيە بەرۋ، اڭگىمەلەسۋ، حات ارقىلى سۇراستىرۋ ادىسىمەن باسقارىلعاندار 955 مىڭ ادام - رەت بولىپ، %46.7 تى يەلەدى. ءسويتىپ، بەتىنەن وتىن، شەكەسىنەن تەرىن شىعارۋ قالىپتى جاعدايعا اينالدىرىلدى؛ ەكىنشى ءتۇرلى فورمامەن جەڭىل ءتارتىپ جازاسى بەرىلىپ، ۇيىمدىق جاقتان رەتتەۋ جۇرگىزىلگەندەر 818 مىڭ ادام - رەت بولىپ، ٪39.9تى ۇستادى، ءۇشىنشى ءتۇرلى فورمامەن اۋىر ءتارتىپ جازاسى بەرىلىپ، قىزمەتىنە زور دارەجەدە رەتتەۋ جۇرگىزىلگەندەر 156 مىڭ ادام - رەت بولىپ، %7.6تى ۇستاپ، ءتارتىپتىڭ قاتاڭدىعى پارمەندى قورعالدى؛ ءتورتىنشى ءتۇرلى فورمامەن تارتىپكە اۋىر دارەجەدە قايشىلىق جاساپ، زاڭعا قايشىلىق جاساعان دەگەن كۇمان تاعىلىپ، دەلو تۇرعىزىپ تەكسەرۋ جۇرگىزىلگەندەر 119 مىڭ ادام - رەت بولىپ، %5.8 تى ۇستادى، پارتيادان ايدالىپ، ءادىليا ورگاندارىنىڭ ءبىر جاقتىلى ەتۋىنە تاپسىرىپ بەرىلگەندەردىڭ سانى ايتسا ايتقانداي وتە از بولدى.

پارتيا ىشىندەگى ساياسي تۇرمىستى قاتايتىپ، ساياسي ەكولوگيانى ويداعىداي قورعادى. پارتيانى جاپپاي قاتاڭ باسقارۋدا پارتيا ىشىندەگى ساياسي تۇرمىستان باستاپ قاتاڭ يگەرۋ تالابىن دايەكتىلەندىرىپ، پارتيا ىشىندەگى ساياسي تۇرمىس ولشەمىن نەگىز ەتىپ، «ءتورت تانىممەن» تارازىلاپ، پارتيا ورتالىق كوميتەتىمەن بىر اۋىزدىلىقتى ساقتاۋ جاعىندا پارىق بار - جوعىن تەكسەرىپ، امالياتپەن تىعىز ۇشتاستىرا وتىرىپ ورتالىقتىڭ كەلەلى باعىت - ساياساتتارىن دايەكتىلەندىرۋگە قۋزادى. «شەشۋشى از ساندىلاردى» قاداعالاپ، ساياسي ىنتا مەن ساياسي باعىتتى كورنەكتىلەندىرىپ، رايون، تاراۋ، ورىنداردىڭ ساياسي تۇرمىس احۋالىن جالپى تۇلعالىق جاقتان مەڭگەرىپ، باقىلاۋ، ءتارتىپتى اتقارۋ، جاۋاپكەرلىگىن قۋزاستىرۋ ارقىلى ايقىن ساياسي باعدار قالىپتاستىردى.

  كەزەك اۋىستىرۋدىڭ ءتارتىبىن قاتايتىپ، ساياسي وتكەل مەن پاكتىك وتكەلىن مىقتى يگەردى. كادرلاردى تاڭداۋ، مىندەتكە قويۋ جاعدايىن باقىلاۋدى باستان - اياق كۇشەيتىپ، پارتيا ورتالىق كوميتەتىنىڭ پارتيا 19 - قۇرىلتايىنىڭ ۋاكىلدەرىن، ورتالىق پەن جەرگىلىكتى ورىندارداعى «ەكى كوميتەتتىڭ» مۇشەلەرىن كورسەتۋ، ۇسىنۋ جانە سايلاۋ قىزمەتىن ويداعىداي ىستەۋ جونىندەگى ورنالاستىرۋىن دايەكتىلەندىرىپ، «ءتارتىپ تەكسەرۋ، باقىلاۋ ورگاندارىنىڭ پىكىرىن ءسوزسىز تىڭداۋ، ءىز - دەرەك، ناقتى ارىز - ارمان، اشكەرەلەۋدى ءسوزسىز تەكسەرۋ» تالابىن تياناقتاندىرىپ، ساياسي جاقتا ماسەلەسى بارلاردى ءبىر داۋىسپەن تەرىستەپ، پاكتىك جاعىندا اقاۋ بارلارىن باتىل الاستاپ، «ماسەلەسى بارلاردى وسىرۋدەن»، «ماسەلەسى بارلاردى مىندەتكە قويۋدان» ساقتاندى. ورتالىق باسقاراتىن كادرلاردىڭ، ولكە باسقاراتىن كادرلاردىڭ ساياسي تارتىپكە، پاك بولۋ تارتىبىنە بويسۇنۋ جاعدايىنا اۋىق - اۋىق تالداۋ جاساپ، ءتۇيىندى قىزمەت ورىندارىنداعى ءبىرىنشى باسشىلار مەن زاپاس كادرلاردىڭ پاكتىگى جونىندەگى ارحيۆ ماتەريالى قويماسىن قۇرىپ، اۋقىمعا قاراي جاڭالاپ وتىرۋدى جۇزەگە اسىردى. 18 - قۇرىلتايدان بەرى، ورتالىق ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتى پارتيا ستيلى، پاكتىك قۇرىلىسى پىكىرى جونىندە 6631 ادام - رەت جاۋاپ قايتاردى. كەزەك اۋىستىرۋ ءتارتىبىن قاتاڭ اتقارىپ، ورتالىق كوميتەت ۇيىمداستىرۋ بولىمىمەن بىرگە ولكە دارەجەلى پارتكومدار مەن قالا، اۋدان، اۋىل دارەجەلى باسشىلىق القالارىنىڭ كەزەك اۋىستىرۋ سالتىنا جالپى بەتتىك باقىلاۋ جانە ءتۇيىندى تەكسەرۋ جۇرگىزىپ، سايلاۋ كەزىندە پارا بەرىپ داۋىس جيۋ، ءمانساپ ءۇشىن جول ءجۇرۋ، ءمانساپ سۇراۋ سياقتى تارتىپكە قايشى ارەكەتتەردى باتىل تەكسەرىپ، پارتيا ىشىندەگى ساياسي ەكولوگيانى تۋ باستان تازارتتى.

   6) «جولبارىستى» دا، «شىبىندى» دا بىردەي سوعۋعا تاباندى بولىپ، شىرىكتەسۋدىڭ ءورشۋ جاعدايىن باتىل تەجەپ، شىرىكتەسۋگە قارسى كۇرەستە باسىمدىق قالىپتاستىردى جانە ونى بەكەمدەدى، دامىتتى

  جاعدايدى بايىپتىلىقپەن، سەرگەكتىكپەن تۇجىرىمداپ، مايدان مەن باعىتتى بەكەمدەدى. شىرىكتەسۋ − پارتياعا بيلىك جۇرگىزۋدە كەزىگەتىن ەڭ ۇلكەن قاتەر بولىپ، پارتيانىڭ بيلىك جۇرگىزۋدەگى نەگىزىن اۋىر دارەجەدە بۇلدىرەدى، حالىق بۇقاراسى ونى قاتتى جەك كورەدى. پارتيا ورتالىق كوميتەتى شىرىكتەسۋگە قارسى تۇرۋ كۇرەسىنىڭ جاعدايى جونىندەگى تانىمدى تەرەڭدەتىپ، 1993 - جىلدان بەرى «ءالى دە اۋىر» دەگەن نەگىزدە، «كۇردەلى» دەگەن ءسوزدى قوسىپ، شىرىكتەسۋگە قارسى تۇرعاندا عانا، پارتيانى، مەملەكەتتى گۇلدەندىرۋگە بولاتىندىعىن، شىرىكتەسۋدى باتىل الاستاپ، جەمقورلاردى قاتاڭ جازالاۋدى، شىرىكتەسۋگە قارسى تۇرۋدا شەكتەلگەن رايون بولماۋدى، تەگىس قامتۋدى، استە راقىم ەتپەۋدى، شىرىكتەسۋدى باتىل جازالايتىن بەتالىس، مايداننان ەشقاشان تايماۋدى، شىرىكتەسۋدىڭ ءورشۋ جاعدايىن تىزگىندەۋدىڭ نىسانا - مىندەتىنەن ەشقاشان بۇلجىماۋدى باسا دارىپتەدى.

  شىرىكتەسۋدى تيۋدىڭ تەگەۋرىندى تەبىنىن قاشاندا ساقتاپ، شىرىكتەسۋشىلەردىڭ زارە - قۇتىن قاشىردى. ساياسي جاقتان شىرىكتەسۋ مەن ەكونوميكالىق جاقتان شىرىكتەسۋ ءوزارا توعىسىپ، مۇددەلەستەر توبىن قالىپتاستىرىپ، پارتيا مەن مەملەكەتتىڭ ساياسي حاۋىپسىزدىگىنە اۋىر قاتەر ءتوندىردى. جوۋ يۇڭكاڭ، سۇن جىڭساي، ليڭ جيحۋا قاتارلىلار پارتيانىڭ ساياسي ءتارتىبى مەن ساياسي قاعيداسىنا اۋىر دارەجەدە قايشىلىق جاساپ، ساياسي قارا نيەتى قابىنىپ، قاسكۇنەمدىكپەن شۇعىلداندى. پارتيا ورتالىق كوميتەتى دەر كەزىندە سەزىپ، باتىل ءبىر جاقتى ەتىپ، قارا نيەت، قاسكۇنەمدەردى باتىل جازالاپ، ساياسي جاقتاعى اۋىر كومەسكى اپاتتى الاستادى؛ ورتالىق ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتى ولاردىڭ ساياسي جاقتا، ەكونوميكالىق جاقتا اۋىر دارەجەدە شىرىكتەسكەن ماسەلەسىن قاتاڭ، ءدال تەكسەرىپ انىقتاپ، دەلومەن قاتىسى بار ادامداردى ءبىر جاقتى ەتۋ قىزمەتىن ويداعىداي ىستەپ، زاردابىن، ىقپالىن جالپى بەتتىك الاستادى. جوۋ يۇڭكاڭ، بو شيلاي، گو بوشيۇڭ، شۇي سايحوۋ، سۇن جىڭساي، ليڭ جيحۋا قاتارلىلاردىڭ تارتىپكە اۋىر دارەجەدە قايشىلىق جاساۋ دەلوسىنا تەرەڭ تالداۋ جاساپ، بۇكىل پارتياداعىلاردان اشتى ساباق الۋدى تالاپ ەتىپ، ساياسي باعىتتى بەكەمدەپ، دۇرىس پەن بۇرىستى پارىقتاپ، ساياسي ءتارتىپتى قاتايتىپ، پارتيانىڭ ىنتىماعى مەن بىرلىگىن قورعادى. ساياساتتى مىقتى يگەرىپ، ءتۇيىندى كورنەكتىلەندىرىپ، 18 - قۇرىلتايدان كەيىن تىزگىنىن تارتپاعان، ءوزىن تيماعان، ماسەلە دەرەكتەرىن اڭىس ەتۋ شوعىرلى، بۇقارانىڭ اڭىسى كۇشتى بولعان، ماڭىزدى قىزمەتتە وتىرعان ءارى تاعى ءوسۋى مۇمكىن بولعان باسشى كادرلاردى قاتاڭ تەكسەرىپ ءبىر جاقتى ەتتى، بويىنان وسى ءۇش ءتۇرلى جاعدايدىڭ بارلىعى بايقالعاندارىن ەڭ اۋىر ماسەلە رەتىندە قارادى. كورىنىستە پرينسيپ پەن ءتارتىپتى اۋزىنان تاستامايتىن، كومەسكىدە ۇقىق - اقشا ساۋداسىمەن جاپپاي اينالىساتىن، ءمانساپتىلار مەن ساۋداگەرلەردىڭ اۋىز جالاسىپ، ءوزارا پايدا جەتكىزەتىن تيپتەرىن؛ كورىنىستە مۇرات - سەنىمى بەرىك سەكىلدى كورىنگەنىمەن، كومەسكىدە باقسى - بالگەرگە تابىنىپ، ءدىني جينالىس وتكىزەتىن، ماركسيزم - لەنينيزمگە سەنبەي، جىن - شايتانعا سەنەتىن تيپتەرىن قاتاڭ تەكسەرىپ ءبىر جايلى ەتىپ، سەسكەندىرۋ، ساقتاندىرۋ رولىن ساۋلەلەندىردى.

  تاربيەلەۋدى، قۇتقارۋدى تياناق ەتىپ، ءتارتىپتى اتقارۋدىڭ، تەكسەرۋدىڭ ساياسي سيپاتىن كورنەكتىلەندىردى. يدەيالىق ساياسي قىزمەتتەگى ابزالدىلىقتى ساۋلەلەندىرىپ، پارتيا ۋستاۆىن ۇيرەنۋ جاعدايىن تەكسەرۋدى اڭگىمەلەسۋدىڭ ءبىرىنشى ساباعى ەتىپ، تەكسەرۋ وبيەكتىسىنە پارتياعا مۇشە بولعانداعى سەرتىن قايتالاي وقىتىپ، پارتياعا كىرۋ ءوتىنىشىن قايتالاي ەسىنە الدىرىپ، مۇرات - سەنىم تاربيەسى ارقىلى يلاندىرىپ، اسقاق سەزىم الاۋلاعان جىلدارداعى ساناسىن وياتىپ، ولاردىڭ قاتەلىگىن تانىپ، ءوزىن تەكسەرۋ ماتەريالىن جازىپ، پارتيا الدىندا شىن نيەتىمەن تاۋبەگە كەلۋىنە تۇرتكى بولدى. تەكسەرۋدىڭ باستاپقى مەزگىلىندە رايىنان قايتپاعاندارعا، تەكسەرۋ گرۋپپاسىنىڭ ۋاقىتتىق پارتيا ياچەيكاسى ۇيىمدىق تۇرمىس وتكىزىپ بەرىپ، يدەيادا بۇرىلىس جاساپ، ادا - كۇدە سەرگىپ، ۇيىم ءالى يگەرمەگەن ماسەلەسىن ىرىقتى تۇردە تاپسىرۋعا قۋزادى. شىرىكتەسۋشىلەردىڭ وپىق جەپ، تاۋبەگە كەلۋى جونىندەگى ەستەلىكتەر تاريحتىڭ ناعىز ايناسى، ول تەكسەرۋ وبيەكتىلەرىنىڭ يدەيادا بۇرىلىس جاساۋ بارىسىن بەينەلەپ، پارتيامىزدىڭ ماسەلەدەن تايساقتامايتىن باتىلدىعى مەن ءوزىن - ءوزى كىرشىكسىزدەندىرۋ قابىلەتىن ايگىلەيدى.

بۇقارانىڭ ماڭايىنداعى شىرىكتەسۋدى تيىپ، كەدەيلىكتەن ارىلتۋدان قامال الۋدى پارمەندى قامتاماسىز ەتتى. ورتالىق ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتى ارناۋلى تاقىرىپتا تەكسەرۋ - زەرتتەۋ ورىستەتىپ، كەدەيلەردى سۇيەمەلدەۋ سالاسىنداعى باقىلاۋ، ءتارتىپتى اتقارۋ، جاۋاپكەرلىكتى قۋزاستىرۋ قىزمەتى جونىندە تەلەۆيزور - تەلەفون ءماجىلىسىن اشىپ، ارناۋلى جونگە سالۋدى ورنالاستىرىپ، ءتۇيىندى تۇردە 25 ولكە، اۆتونوميالى رايون، توتە قاراستى قالاداعى 263 ماسەلەنى تەكسەرىپ ءبىر جاقتى ەتۋگە قۋزاپ، 42 تيپتىك دەلونى حابارلاندىرۋ شىعارىپ جاريالادى. ولكە، اۆتونوميالى رايون، توتە قاراستى قالالىق پارتكومدار مەن ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتتەرى نازاردى كەدەيلەردى سۇيەمەلدەۋ مەن حالىق تۇرمىسى سالاسىنا شوعىرلاندىرىپ، ارناۋلى شارلاۋ جۇرگىزۋ، شارلاپ جاعداي ۇعىسۋ قىزمەتىن ورىستەتىپ، ماسەلە دەرەكتەرىن جولداۋ، تەكسەرىپ ءبىر جاقتى ەتۋدى سايكەستىرۋ قىزمەتى مەحانيزمىن ورناتىپ، دالمە - ءدال سارالاپ، دالمە - ءدال كەسىم جاسادى. تەكسەرۋدىڭ ءتۇيىنىن كورنەكتىلەندىرىپ، «ءمانسابى كىشكەنە بولعانىمەن، قۇلقىنى زور قياناتشىلاردى» جازالاۋ تەبىنىن كۇشەيتىپ، قيانات جاساپ باسقاعا پايدالانۋ، جول ورتادان جىرىمداپ، جاسىرىن ءبولىسىپ الۋ، تۋىس - تۋعان، دوس - جاراندارىنا جان باسۋ، جالعان مالىمدەپ، الداپ الۋ، الدىنا كەلگەنىنەن قىمقىرىپ قالۋ، زورلىقپەن يەمدەنىپ، تارتىپ الۋ سياقتى ماسەلەلەردى قاتاڭ تەكسەرىپ ءبىر جايلى ەتىپ، كەدەيلەردى سۇيەمەلدەۋگە ارنالعان قارجى مەن قازىنا - مۇلىك سىندى «ىرىمشىككە اۋىز سالۋعا» باتىلى بارعانداردى اياۋسىز، قاتاڭ جازالادى. كەدەيلىكتەن ارىلتۋ جونىندە جالعان، وتىرىك مالىمەت بەرىپ، كەدەيلىكتەن ارىلتۋ قىزمەتىن شىنايى، تىڭعىلىقتى ىستەمەگەندەردىڭ، كەدەيلىكتەن ارىلتۋداعى ناتيجەسى جالعان بولىپ، ماسەلە بايقالعاندا رەتتەۋ - وڭاۋ جۇرگىزبەگەندەردىڭ جاۋاپكەرلىگىن قاتاڭ قۋزاستىردى. 2014 - جىلدان بەرى، ءالىن بىلمەگەن، مىندەتىن وتەمەگەن نەگىزگى ساتىداعى پارتيالى كادرلاردان 32 مىڭ ادامنىڭ جاۋاپكەرلىگىن قاتاڭ قۋزاستىردى. 5 جىلدان بەرى، بۇكىل ەلىمىزدەگى ءتارتىپ تەكسەرۋ، باقىلاۋ - تەكسەرۋ ورگاندارى قىستاق پارتيا ياچەيكاسىنىڭ شۋجيلەرى مەن قىستاق تۇرعىندار كوميتەتىنىڭ مەڭگەرۋشىلەرىنەن 278 مىڭ ادامدى جازالادى.

  18 - قۇرىلتايدان بەرى، پارتيا ورتالىق كوميتەتىنىڭ بەكىتۋىمەن ولكە، كورپۋس دارەجەلى پارتيالى كادرلار مەن باسقا دا ورتالىق باسقاراتىن كادرلاردان 440 ادامعا دەلو اشىپ تەكسەرۋ جۇرگىزدى. بۇلاردىڭ ىشىندە، پارتيا 18 - كەزەكتى ورتالىق كوميتەتىنىڭ مۇشەسى مەن كانديدات مۇشەسىنەن 43 ادام، ورتالىق ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتىنىڭ مۇشەسىنەن 9 ادام بار. بۇكىل ەلىمىزدەگى ءتارتىپ تەكسەرۋ، باقىلاۋ ورگاندارى قابىلداعان ارىز - ارمان، اشكەرەلەۋلەر 12 ميلليون 186 مىڭ نۇسقا (رەت)، ءبىر جاقتىلى ەتىلگەن ماسەلە دەرەكتەرى 2 ميلليون 674 مىڭ دانا، دەلو تۇرعىزىلعانى ءبىر ميلليون 545 مىڭ دانا، جازالانعاندار ءبىر ميلليون 537 مىڭ ادام بولدى، مۇنىڭ ىشىندە مەڭگەرمە، مەكەمە دارەجەلى كادر 8900 نەشە ادام، اۋدان، باسقارما دارەجەلى كادر 63 مىڭ ادام، قىلمىس كۇمانى تاعىلىپ، ءادىليا ورگاندارىنىڭ ءبىر جاقتىلى ەتۋىنە تاپسىرىپ بەرىلگەندەر 58 مىڭ ادام بولدى.

  7) شەتەلگە قاشقانداردى قۋعىنداۋدا «اسپاننان تور، جەردەن قاقپان قۇرىپ»، ءمورالدىڭ بيىگىندە تۇرىپ، شىرىكتەسۋشىلەرگە بارار جەر، باسار تاۋ قالدىرمادى

  شەتەلگە قاشقانداردى قۋعىنداپ، ارام ولجاسىن قايتارىپ الۋدى شىرىكتەسۋدىڭ ءورشۋىن تەجەۋدىڭ ماڭىزدى بۋىنى ەتتى. پارتيا ورتالىق كوميتەتى شەتەلگە قاشقانداردى قۋعىنداپ، ارام ولجاسىن قايتارىپ الۋدى مەملەكەتتىڭ ساياسي جانە سىرتقى ىستەرى دەڭگەيىنە كوتەرىپ، شىرىكتەسۋگە قارسى تۇرۋ قىزمەتىنىڭ جالپى تۇلعالىق ورنالاستىرۋىنا ەنگىزدى. ورتالىق پەن ولكە دارەجەلى شىرىكتەسۋگە قارسى تۇرۋ قىزمەتىن سايكەستىرۋ گرۋپپالارى شەتەلگە قاشقانداردى قۋعىنداپ، ارام ولجاسىن قايتارىپ الۋ قىزمەت كەڭسەسىن قۇرىپ، ورتالىقتانعان ءبىر تۇتاس سايكەستىرۋ مەحانيزمىن ورناتىپ، نەگىزدىك قىزمەتتى كۇشەيتىپ، ءمان - جايىن تولىق ۇعىنىپ، شەتەلگە قاشقانداردىڭ ساندى مالىمەت قويماسىن قۇرىپ، جاۋاپكەرشىلىكتى قۋزاستىرۋ ءتۇزىمىن بەلگىلەپ، شەتەلگە قاشقاندار قاراستى بولعان پارتيا ۇيىمدارىنىڭ قاشقىنداردى قۋعىنداۋ جاۋاپكەرلىگىن تياناقتاندىردى. شەتەلدە قاشىپ جۇرگەن ءجۇز ادامعا قىزىل ءتۇستى قۋعىنداۋ بۇيرىعىن جاريالاپ، «تور جايۋ قيمىلىن» ۇدايى ۇيىمداستىرىپ جانە ورىستەتىپ، مەملەكەتكە قاراي ساياسات بەلگىلەپ، دەلوعا قاراي ءىس كورىپ، شەتەلدە قاشىپ جۇرگەن ءبىر توپ ازعىندى تۇتقىندادى. 2014 - جىلدان بەرى، جالپى 90 نەشە مەملەكەت پەن رايوننان 3453 قاشقىندى ۇستاپ اكەلىپ، 9 ميلليارد 510 ميلليون يۋاندىق ارام ولجانى قايتارىپ الىپ، «قىزىل ءتۇستى قۋعىنداۋ بۇيرىعى شىعارىلعان ءجۇز ادامنىڭ» 48ىن قولعا ءتۇسىردى.

  شىرىكتەسۋگە قارسى تۇرۋدا زاڭ اتقارۋ جاعىنداعى حالىقارالىق سەلبەستىكتى كۇشەيتتى. شىرىكتەسۋگە قارسى تۇرۋدا حالىقارالىق جاڭا ءتارتىپ ورناتۋعا باستاماشىلدىق ەتىپ، قاتىستى ەرەجەلەردى بەلگىلەۋگە بەلسەنە قاتىناسىپ، دۇنيە ءجۇزىنىڭ شىرىكتەسۋگە قارسى تۇرۋ، جونگە سالۋ ىستەرىنە جۇڭگو جوباسى ارقىلى ۇلەس قوستى. بىرلەسكەن مەملەكەتتەر ۇيىمى، 20 ەل توبى، ازيا - تىنىق مۇحيت ەكونوميكالىق سەلبەستىك ۇيىمى، شاڭحاي ىنتىماقتاستىق ۇيىمى، «بريكس ەلدەرى» سياقتى ۇيىمداردىڭ شىرىكتەسۋگە قارسى تۇرۋ جاعىندا سەلبەستىك مەحانيزمىن ورناتۋىن جەبەپ، «بەيجيڭ شىرىكتەسۋگە قارسى تۇرۋ جارناماسىن» جانە «شىرىكتەسۋگە قارسى تۇرۋ، قاشقىنداردى قۋعىنداۋ، ارام ولجانى قايتارىپ الۋدىڭ جوعارى دارەجەلى پرينسيبىن» باستاماشىلدىقپەن جاساپ، 20 ەل توبىنىڭ شىرىكتەسۋگە قارسى تۇرۋ، قاشقىنداردى قۋعىنداۋ، ارام ولجانى قايتارىپ الۋدى زەرتتەۋ ورتالىعىن قۇرىپ، ازيا - تىنىق مۇحيت ەكونوميكالىق سەلبەستىك ۇيىمىنىڭ شىرىكتەسۋگە قارسى زاڭ اتقارۋ جاعىنداعى سەلبەستىك تورابىن قۇرۋدى سايكەستىردى. ا ق ش، ۇلى بريتانيا، كانادا، اۋستراليا، جاڭا زەلانديا قاتارلى ەلدەرمەن ەكى جاقتىڭ زاڭ اتقارۋ جاعىنداعى سەلبەستىك مەحانيزمىن ورناتىپ، بىرلەسىپ تەكسەرۋ، جىلدام وتكىزىپ بەرۋ، مال - مۇلكىن قايتارتىپ الۋدىڭ قولايلى جولدارىن اشتى.

      قاشۋدىڭ الدىن الاتىن شارالاردى بەكەمدەپ، شىرىكتەسۋشىلەردىڭ قاشاتىن جولىن تۇيىقتادى. قاشقىنداردى قۋعىنداۋ مەن قاشۋدىڭ الدىن الۋعا بىردەي ءمان بەرىپ، قاشۋدىڭ الدىن الۋ ءتارتىبىن بەلگىلەپ، «سوقا باس كادرلاردى» انىقتاۋ قىزمەتىن اۋىق - اۋىق ورىستەتتى. جەكەلەردىڭ قاتىستى ىستەرىنەن مالىمەت بەرۋ جاعدايىن تەكسەرىپ، شەكارادان كىرۋ - شىعۋ كۋالىكتەرىن باسقارۋ جانە تەكسەرىپ بەكىتۋ، جولداپ ەستەلىككە الدىرۋ ءتۇزىمىن قاتاڭ اتقاردى، ارام اقشانى زاڭسىز بانكە مەن شەكارا سىرتىنداعى سەرىكتەستىكتەر ارقىلى تاسىمالداۋعا سوققى بەرۋ ارناۋلى قيمىلىن ورىستەتىپ، قىلمىستىلاردىڭ شەتكە قاشۋى مەن ارام اقشانىڭ سىرتقا اعىلۋىن ءونىمدى تەجەپ، قاشۋعا بارعىزبايتىن، قاشۋعا كەلتىرمەيتىن ءونىمدى مەحانيزم قالىپتاستىردى. شەتەلگە قاشۋشىلاردىڭ ارتۋ مولشەرى 2014 - جىلعى 101 ادامنان 2015 - جىلعى 31 ادامعا، ودان 2016 - جىلعى 19 ادامعا، ودان تاعى 2017 - جىلدىڭ قاڭتار ايىنان قىركۇيەك ايىنا دەيىنگى 4 ادامعا ازايدى.  

     8) فۋنكتسيادا، تاسىلدە، ستيلدە بۇرىلىس جاساپ، جاڭالىق اشۋ رۋحىمەن ءتارتىپ تەكسەرۋ، باقىلاۋ ءتۇزىلىسى رەفورماسىن تەزدەتىپ، پارتيا مەن مەملەكەتتىڭ باقىلاۋ جۇيەسىن كەمەلدەندىردى

  ورتالىق ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتى مەن باقىلاۋ - تەكسەرۋ مينيسترلىگىنىڭ بىرلەسىپ قىزمەت ىستەۋىن جاپپاي جۇزەگە اسىردى. 1993 - جىلعى پارتيا ورتالىق كوميتەتىنىڭ ورتالىق ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتى مەن باقىلاۋ - تەكسەرۋ مينيسترلىگىنىڭ بىرلەسىپ قىزمەت ىستەۋ جونىندەگى شەشىمىن تياناقتاندىرىپ، ءبىر قىزمەت قۇرىلىمىندا ەكى ورگاننىڭ بىرلەسىپ قىزمەت ىستەۋىن جۇزەگە اسىردى، ورتالىق ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتى ءتارتىپ تەكسەرۋ جانە اكىمشىلىك باقىلاۋ - تەكسەرۋ سىندى ەكى ءتۇرلى قىزمەت فۋنكتسياسىن اتقارىپ، پارتيا ورتالىق كوميتەتى الدىندا جاپپاي جاۋاپتى بولدى. شىندىقتى ءىس جۇزىنەن ىزدەۋگە، شىندىققا جۇگىنىپ، ناقتى ءىس ىستەۋگە تاباندى بولىپ، مازمۇندى بايىتىپ، ىشكى كۇشتى جانداندىرىپ، ۇيىمدىق تۇزىمدە جاڭالىق اشۋعا سۇيەنىپ، ورتالىق ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتىنىڭ ۇيىمداستىرۋ ءبولىمىن، ۇگىت ءبولىمىن، پارتيا ستيلى مەن ۇكىمەت ستيلىن باقىلاۋ كەڭسەسىن، حالىقارالىق سەلبەستىك مەكەمەسىن قۇردى، ءتارتىپ تەكسەرۋ، باقىلاۋ - تەكسەرۋ كەڭسەلەرىن كوبەيتتى، ءتارتىپ تەكسەرۋ، باقىلاۋ - تەكسەرۋ كادرلارىن باقىلاۋ كەڭسەسىن قۇردى. ءتارتىپ تەكسەرۋ، باقىلاۋ - تەكسەرۋ ورگاندارىنىڭ ىشكى قۇرىلىمدارىن رەتتەۋىن تەزدەتىپ، باقىلاۋ، ءتارتىپ اتقارۋ قوسىنىنىڭ كۇشىن بارىنشا نىعايتتى.

  قوس قابات باسشىلىق ءتۇزىلىسىن ناقتىلاندىرۋدى، جۇيەلىلەندىرۋدى، تۇزىمدەندىرۋدى جەبەدى. كونە تۇزىمدەردى كۇشىنەن قالدىرۋ مەن جاڭا تۇزىمدەردى ورناتۋدىڭ بايلانىسىن مەڭگەرىپ، ءتۇزىلىس - مەحانيزمدە جاڭالىق اشىپ، وسى كەزەكتى مىندەت وتەۋ مەرزىمىن تياناق ەتىپ، اتقارۋ - وڭاۋ قىزمەتىن دەر كەزىندە ورىستەتتى. ءىز - دەرەكتى ءبىر جايلى ەتۋ مەن ءتارتىپتى اتقارۋ - تەكسەرۋ قىزمەتىندە جوعارى دارەجەلى ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتىنىڭ باسشىلىعىن نەگىز ەتىپ، جوعارى دارەجەلى ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتىنەن نۇسقاۋ سۇراۋ، مالىمەت بەرۋ ءتۇزىمىن ورناتتى جانە كەمەلدەندىردى. ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتىنىڭ شۋجيىن، ورىنباسار شۋجيىن كورسەتۋ جانە سارالاۋدا جوعارى دارەجەلى ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتىنىڭ ۇيىمداستىرۋ تاراۋىمەن بىرلەسىپ جۇرگىزۋىن نەگىز ەتۋ تالابىن تياناقتاندىرىپ، ورتالىق ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتى جىبەرگەن ءتارتىپ تەكسەرۋ گرۋپپاسىنىڭ باستىعىن، ورىنباسار باستىعىن جانە ولكە، اۆتونوميالى رايون، توتە قاراستى قالالاردىڭ، ورتالىققا قاراستى كاسىپورىنداردىڭ ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتتەرىنىڭ شۋجيىن، ورىنباسار شۋجيىن كورسەتۋ جانە سارالاۋ ءادىسىن جاساپ جانە اتقارىپ، ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتىنىڭ باقىلاۋ جاعىنداعى بەدەلىن كۇشەيتتى.

     بايلىقتى رەتتەپ، جۇرتشىلىق پىكىرى شەبىن بەكەمدەپ، ىرىقتىلىق پەن پىكىر ايتۋ ۇقىعىن مىقتى مەڭگەردى. پارتيانى جاپپاي قاتاڭ باسقارۋدى پارتيانىڭ ۇگىت قىزمەتى ارناسىنا توعىتىپ، ۇگىت ارقىلى جەتەكتەۋ مەن جۇرتشىلىق پىكىرىندىك باقىلاۋدى كۇشەيتىپ، ورتالىقتاعى اقپارات قۇرالدارىنىڭ ماڭىزدى رولىن تولىق ساۋلەلەندىرىپ، كۇشتى جاماعات پىكىرى اۋقىمىن قالىپتاستىردى. «ماڭگى جولدامىز»، «شارلاۋدىڭ ايباتى» جەلىلەس ارناۋلى تەلە فيلمدەرىن جاساپ، تاراتىپ، ورتالىق ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتىنىڭ توراپ، گازەت، جۋرنال سياقتى اقپارات قۇرالدارىنان جان - جاقتىلى پايدالانىپ تاراتۋ قۋاتىن كەڭەيتتى. ورتالىق ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتىنىڭ تۇراقتى مۇشەلەرى، ولكە، اۆتونوميالى رايون، توتە قاراستى قالالاردىڭ، ورتالىقتاعى تاراۋلاردىڭ پارتكوم (پارتيا باسشىلىق گرۋپپاسى) شۋجيلەرى، ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتتەرىنىڭ شۋجيلەرى (ءتارتىپ تەكسەرۋ گرۋپپالارىنىڭ باستىقتارى) توراپتا - جەلىدە سۇحبات بەرىپ، ورتاقتاسىپ، ءار دارەجەلى ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتتەرىنىڭ توراپ بەكەتتەرىنىڭ جاڭاشا جۇرتشىلىق پىكىرى شەبىن قۇرۋىنا باستاماشىلدىق ەتتى. تاڭداۋلى ءداستۇرلى مادەنيەتتى ۇگىتتەپ، تاماشا سالت - ءداستۇردى جالعاستىرىپ، مادەنيەت جونىندەگى وزىندىك سەنىمدى كۇشەيتتى؛ قىزمەت ءتارتىبىن جاريا ۇستاپ، ءتارتىپتى اتقارۋ - تەكسەرۋ قىزمەتىندەگى ينفورماتسيالاردى دەر كەزىندە جاريالاپ، قوعامنىڭ اڭىسىنا دەر كەزىندە جاۋاپ قايتارىپ، جاريالىلىقتى كۇشەيتىپ، تىلسىمدەندىرۋدى الاستاپ، قوعامنىڭ باقىلاۋ ارناسىن كەڭەيتتى. 

    مەملەكەتتىڭ باقىلاۋ - تەكسەرۋ ءتۇزىلىسى رەفورماسىن ىلگەرىلەتىپ، تۇيىندەردە سىناق ەتۋ مىندەتىن تابىستى ورىندادى. پارتيا ورتالىق كوميتەتىنىڭ مەملەكەتتىڭ باقىلاۋ - تەكسەرۋ ءتۇزىلىسى رەفورماسىن تەرەڭدەتۋ جونىندەگى ماڭىزدى شەشىمدەرى مەن ورنالاستىرۋلارىن باتىل دايەكتىلەندىرىپ، پارتيانىڭ ءبىر تۇتاس باسشىلىعىنداعى شىرىكتەسۋگە قارسى تۇرۋدىڭ مەملەكەتتىك قۇزىرلى، ۇتىمدى قۇرىلىمىن ورناتىپ، الەۋمەتتىك بيلىك جۇرگىزەتىن بارلىق ۇكىمەت قىزمەتكەرلەرىن باقىلاۋ - تەكسەرۋدىڭ تولىق قامتۋىن جۇزەگە اسىرىپ، پارتيا مەن مەملەكەتتىڭ ءوزىن - ءوزى باقىلاۋىن كۇشەيتتى. ورتالىق ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتى 26 رەت جيىن اشىپ، ىشكەرىلەي زەرتتەپ، رەفورما جوباسىن دايىنداپ، دايەكتى تياناقتاندىرۋدى مىقتى يگەردى. ورتالىقتىڭ مەملەكەتتىڭ باقىلاۋ - تەكسەرۋ ءتۇزىلىسى رەفورماسىن تەرەڭدەتۋدى تۇيىندەردە سىناق ەتۋ قىزمەتىنە باسشىلىق ەتۋ گرۋپپاسىن قۇرىپ، بەيجيڭ، سانشي، جىجياڭدا رەفورمانى تۇيىندە سىناق ەتۋ قىزمەتىن ورىستەتتى. سىناق ءتۇيىنى بولعان رايوندار ولكە، قالا، اۋدان سىندى 3 دارەجەلى باقىلاۋ - تەكسەرۋ كوميتەتتەرىن قۇرۋ قىزمەتىن ورىنداپ، اكىمشىلىك باقىلاۋ - تەكسەرۋ، شىرىكتەسۋدىڭ الدىن الۋ جانە پروكۋراتۋرا ورگاندارىنىڭ قياناتشىلدىق، پاراقورلىق، مىندەتىن اتقارماۋ، جاۋاپكەرسىزدىك ىستەۋ ارەكەتتەرىن تەكسەرىپ ءبىر جاقتى ەتۋ جانە مىندەتتىك قىلمىستىڭ الدىن الۋ جاقتارىنداعى قىزمەت كۇشتەرىن بىرىكتىرىپ، قىزمەتكەرلەردىڭ قاراستىلىعىنىڭ اۋىسۋىن، قىزمەتىنىڭ توعىسۋىن، قۇرىلىمداردىڭ فۋنكتسياسى مەن قىزمەت ءتارتىبىنىڭ جاقسارۋىن جۇزەگە اسىرىپ، ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتى مەن باقىلاۋ - تەكسەرۋ كوميتەتىنىڭ بىرلەسىپ قىزمەت جۇرگىزۋ جاعدايىنداعى ءتارتىپتىڭ اتقارىلۋىن باقىلاۋدىڭ، ءتارتىپتىڭ اتقارىلۋىن تەكسەرۋدىڭ، تاراۋلاردىڭ بولىمشەلەرىن زاڭ بويىنشا تەكسەرۋدىڭ ءادىليا ورگاندارىمەن ورگانيكالى تىعىز ۇشتاسقان ءارى ءبىرىن - ءبىرى تەڭگەرەتىن قىزمەت مەحانيزمى جونىندە ىزدەنىس جاسادى. تۇيىندە سىناق ەتۋ قىزمەتىندە كورنەكتى تابىستارعا قول جەتكىزىپ، ءار دارەجەلى پارتكومداردىڭ شىرىكتەسۋگە قارسى تۇرۋ كۇرەسىنە باسشىلىعىن كۇشەيتتى، شىرىكتەسۋگە قارسى تۇرۋدىڭ ءتۇزىلىس مەحانيزمىن جاقسارتتى، شىرىكتەسۋدى جازالاۋ تەبىنىن بوساڭسىتپاۋعا كەپىلدىك ەتىپ، رەفورمانى بۇكىل مەملەكەت بويىنشا جۇرگىزۋگە تاجىريبە توپتادى.مەملەكەتتىك حالىق قۇرىلتايىنىڭ تۇراقتى كوميتەتىمەن تىعىز سايكەسىپ، «جۇڭحۋا حالىق رەسپۋبليكاسىنىڭ باقىلاۋ - تەكسەرۋ زاڭىن (جوبا نۇسقا)» زەرتتەپ جاسادى. باقىلاۋ - تەكسەرۋ كوميتەتىنە باقىلاۋ، تەكسەرۋ، ءبىر جايلى ەتۋ مىندەتىن جۇكتەپ جانە اڭگىمەلەسۋ، جاۋاپ الۋ، ءتىنتۋ، الىپ قالۋ سياقتى تەكسەرۋ ۇقىعىن بەرىپ، شىرىكتەسۋگە قارسى تۇرۋ قىزمەتىن زاڭ بويىنشا جۇرگىزۋ ورەسىن جوعارىلاتتى. 

 9) امالياتتىق ىزدەنىس جاساۋدى الدىمەن، قورىتىندىلاۋ - سۇرىپتاۋدى سوڭىنان جۇرگىزۋگە، پارتيانى ەرەجە - ءتارتىپ بويىنشا باسقارۋعا، ءتارتىپتى قاتايتۋعا تاباندى بولىپ، ءتۇزىم قۇرىلىسىن داۋىرمەن بىرگە ىلگەرىلەتتى

  ءتۇزىم قۇرىلىسىن كۇشەيتىپ، ۇستىنەن وڭاۋ مەن تۇبىرىنەن وڭاۋدى ۇشتاستىرۋدى ىلگەرى باستىردى. پارتيا 18 - كەزەكتى ورتالىق كوميتەتىنىڭ ءۇشىنىشى، ءتورتىنشى جالپى ماجىلىستەرىنىڭ جەلىلەستىك بايلانىسىن مىقتى يگەرىپ، رەفورمانى تەرەڭدەتۋ مەن تۇزىمدە جاڭالىق اشۋدى تىعىز ۇشتاستىرىپ، پارتيا ۋستاۆىن ءتۇبىرلى ۇستانىم ەتىپ، جاي - جاپسارىنا، نازاريالىق قاينار كوزىنە ءۇڭىلىپ، پارتيا ىشىندەگى زاڭدىق ەرەجەدەن 11ىن جاساۋعا، وزگەرىس ەنگىزۋگە ۇيىمداستىردى. ماسەلەنى شەشۋدى جەتەكشى باعدار ەتۋگە تاباندى بولىپ، ۇتىمدى ادىستەر مەن ناقتى شارالاردى ىرىكتەپ، ءتۇزىمنىڭ باعىتتامالىلىعى مەن ونىمدىلىگىن ارتتىردى. امالياتتىق ىزدەنۋدى الدىمەن جۇرگىزىپ، پارتيانى باسقارۋ، جونگە سالۋداعى جاڭالىق اشۋ جەتىستىكتەرىن زاڭدىق ەرەجە - تۇزىمگە اينالدىرۋعا تاباندى بولدى. ارمانشىل بولۋعا، ءبىراق قيالعا سالىنباۋعا، قاجەتتىلىك پەن جارامدىلىققا بىردەي ءمان بەرۋگە تاباندى بولىپ، جالاڭ زاڭدىق ەرەجەلەردى بەلگىلەۋدى ءتۇزىم جۇيەسى قۇرىلىسىندا جان - جاقتىلى ەسكەرىپ، پارتيا ىشىندەگى زاڭدىق ەرەجەلەر مەن مەملەكەت زاڭىنىڭ سايكەسۋىن، قابىسۋىن، پارتيانى ەرەجە - ء تارتىپ بويىنشا باسقارۋ مەن مەملەكەتتى زاڭ بويىنشا باسقارۋدىڭ ءبىرىن - ءبىرى ىلگەرىلەتىپ، بىرىنە - ءبىرى ساي كەلۋىن جەبەدى.

  ءمورالدى باستى ورىنعا قويىپ، نەگىزدى بەكەمدەپ، پاك، تەجەمدى بولۋ ولشەمىن بەلگىلەدى. «جۇڭگو كوممۋنيستىك پارتياسىنىڭ پارتيالى باسشى كادرلاردىڭ ۇكىمەت ىسىندە پاك بولۋى تۋرالى ءبىرقانشا ولشەمىن» «جۇڭگو كوممۋنيستىك پارتياسىنىڭ پاك، تەجەمدى بولۋ ولشەمىنە» وزگەرتتى، پاك، تەجەمدى بولۋ تاقىرىبىن مىقتى ارقاۋ ەتىپ، ۇنامدى جاقتان دارىپتەۋگە، ءتۇيىندى كورنەكتىلەندىرۋگە، كۇردەلى ماسەلەنى ۇعىنىقتى تىلمەن تۇسىندىرۋگە تاباندى بولىپ، قولدانۋ نىساناسىن بارلىق پارتيا مۇشەلەرىنە دەيىن كەڭەيتىپ، جالپى مەن جەكەنىڭ، پاكتىك پەن شىرىكتەسۋدىڭ، ۇنەمشىلدىك پەن ىسىراپشىلدىقتىڭ، قاجىرلىلىق پەن راقاتقۇمارلىقتىڭ قاتىناسىن دۇرىس شەشۋدى دارىپتەدى؛ باسشى كادرلاردىڭ ۇكىمەت ىسىندە بيلىگىنەن پايدالانۋدا، ءوزىن جەتىلدىرۋدە، وتباسىن باسقارۋدا پاك بولۋى جونىنەن اناعۇرلىم جوعارى تالاپتار قويىپ، پارتيا مۇشەلەرى مەن باسشى كادرلار ءۇشىن جوعارى ولشەم بەلگىلەدى.

  پارتيانىڭ ءتارتىپ جازاسى ەرەجەسىنە وزگەرىس ەنگىزىپ، تارتىپ پەن زاڭدى ءبولۋدى جۇزەگە اسىردى. ءتارتىپتىڭ زاڭنان قاتاڭ بولۋىنا، زاڭنىڭ الدىندا تۇرۋىنا تاباندى بولىپ، پارتيا ۋستاۆىنداعى، پارتيا ەرەجەسىندەگى ءتارتىپتىڭ تالاپتارىن ناقتىلاندىرىپ، ساياسي ءتارتىپ، ۇيىمدىق ءتارتىپ، پاكتىك ءتارتىپ، بۇقارالىق ءتارتىپ، قىزمەت ءتارتىبى جانە تۇرمىس ءتارتىبى سىندى 6 ءتۇرلى ءتارتىپتى ايقىندادى. ساياسي ءتارتىپتى باستى ورىنعا قويىپ، پارتيانىڭ لۋشيان، باعىت، ساياساتتارىن اتقارمايتىن، توپقا بولىنەتىن، ۇيىمنىڭ تەكسەرۋىنە قارسىلىق كورسەتەتىن ارەكەتتەرگە قاراتا ءتارتىپ جازاسى بەلگىلەمەسىن شىعارىپ، ورتالىقتىڭ 8 تارماقتى بەلگىلەمەسىنىڭ رۋحىن تياناقتاندىرۋ تالابىن تارتىپكە اينالدىرىپ، بۇقارانىڭ مۇددەسىنە زيان جەتكىزەتىن، بۇقارانىڭ تالاپ - تىلەگىنە نەمقۇرايدى قارايتىن تارتىپكە قايشى مازمۇنداردى جاڭا تارماق رەتىندە قوسىپ، ءتارتىپتىڭ پارتيانى باسقارۋ، جونگە سالۋدىڭ شىنايى ولشەمىنە اينالۋىن جەبەدى.

  باقىلاۋدىڭ ورنىن سەنىم ارتۋدىڭ باسا المايتىندىعىنا تاباندى بولىپ، پارتيا ىشىندەگى باقىلاۋ ءتۇزىمى جۇيەسىن كەمەلدەندىردى. «جۇڭگو كوممۋنيستىك پارتياسىنىڭ پارتيا ىشىندەگى باقىلاۋ ەرەجەسىنە» وزگەرىس ەنگىزگەندە نازاريانى، يدەيانى، ءتۇزىمدى ارقاۋ ەتە وتىرىپ جۇيە ورناتىپ، بيلىكتى، جاۋاپكەرلىكتى، مىندەتتى وزەك ەتە وتىرىپ ءتۇزىم بەلگىلەپ، ورتالىق كوميتەتتىڭ، ورتالىق كوميتەت ساياسي بيۋروسىنىڭ، ورتالىق كوميتەت ساياسي بيۋروسى تۇراقتى كوميتەتىنىڭ جانە ولاردىڭ مۇشەلەرىنىڭ باقىلاۋ مىندەتى جونىندە بەلگىلەمە شىعارىپ، جوعارىدان تومەنگە قاراي ۇيىمدىق باقىلاۋدى كۇشەيتىپ، دارەجەلەس ورىنداردىڭ ءوزارا باقىلاۋ رولىن ساۋلەلەندىرىپ، پارتكومدار (پارتگرۋپپاسى) مەن ولاردىڭ قىزمەت تاراۋلارىنىڭ، ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتتەرىنىڭ (ءتارتىپ تەكسەرۋ گرۋپپاسى) باقىلاۋ جاۋاپكەرلىگىن كۇشەيتىپ، پارتيا ىشىندەگى باقىلاۋدى دەموكراتيالىق پارتيا - توپتاردىڭ باقىلاۋىمەن، بۇقارالىق باقىلاۋمەن، جۇرتشىلىق پىكىرىندىك باقىلاۋىمەن ۇشتاستىرۋدى ىلگەرىلەتىپ، باقىلاۋ جۇيەسىن كەمەلدەندىردى.

  10) «تەمىر سوقساڭ قۇرىش بول» دەگەن قاعيداعا تاباندى بولىپ، قاتاڭ، جىنتىكتى، شىنايى، شوگەل قىزمەت ستيلىن جەتىلدىرىپ، ادال، كىرشىكسىز، باتىلدىقپەن مىندەت ارقالاي الاتىن قوسىن قۇردى
 ساياسي سانانى جوعارىلاتىپ، ساياسي جاۋاپكەرلىكتى كۇشەيتتى. پارتيا ورتالىق كوميتەتى ءتارتىپ تەكسەرۋ - باقىلاۋ قوسىنى قۇرىلىسىنا ەرەكشە ءمان بەرىپ، «ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتىن كىم باقىلايدى» دەگەن ماسەلەنى شەشۋدى تالاپ ەتىپ، «شامنىڭ ءتۇبى قاراڭعى» بولۋدان ساقتاندى. ءار دارەجەلى ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتتەرى پارتيا قۇرىلىسى قىزمەتىندەگى جاۋاپكەرلىكتى تياناقتاندىرىپ، بۇقارالىق لۋشيان تاربيەسىن امالياتتان وتكىزۋ قيمىلىن، «ۇشتە قاتاڭ، ۇشتە شىنايى بولۋ» ارناۋلى تاربيەسىن، «ەكىنى ۇيرەنۋ، بىردە تولىمدى بولۋ» ۇيرەنۋ تاربيەسىن مۇقيات ورىستەتىپ، قىزمەت ستيلىن وڭاپ، ءماجىلىس ستيلى مەن جازۋ ستيلىندە بۇرىلىس جاساپ، ءماجىلىس حۇجاتتارىن ىقشامدادى. ورتالىق ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتىندەگى نەگىزگى باسشى جولداستار ورگانداعى بارلىق پارتيا مۇشەسىنە پارتيا ساباعىن ءوتىپ، ورگانداعى مەكەمە، باسقارما دارەجەلى كادرلار ارىز ايتۋشىلاردى مەرزىم بويىنشا قابىلداپ، سىرلاسۋ، ۇيىنە ىزدەپ بارىپ جاعداي ۇعىسۋ قىزمەتىن ۇنەمى ورىستەتىپ، نەگىزگى ماقسات تانىمى مەن بۇقارالىق قىزمەت قابىلەتىن كۇشەيتتى. شارلاۋ گرۋپپاسى مەن تەكسەرۋ گرۋپپاسىندا ۋاقىتتىق پارتيا ياچەيكاسىن قۇرىپ، شايقاس قامالىندىق رولىن تولىق ساۋلەلەندىردى.

      پارتيانىڭ كادرلاردى باسقارۋ پرينسيبىنە، ءمورالدى دا قابىلەتتىلەردى تاڭداۋعا جانە قىزمەتكە تاعايىنداۋعا تاباندى بولدى. جاقسى كادر ولشەمىن كورنەكتىلەندىرىپ، كادرلاردى تاڭداۋ جانە مىندەتكە تاعايىنداۋدا كوزايانى كەڭەيتىپ، ءتارتىپ تەكسەرۋ، باقىلاۋ - تەكسەرۋ كادرلارىن پارتيانىڭ كادرلار قوسىنىندا ءبىر تۇتاس پايدالاندى، شىنىقتىردى، تاربيەلەدى. ولكەلىك، قالالىق، اۋداندىق، اۋىلدىق ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتتەرىنىڭ كەزەك اۋىستىرۋ قىزمەتىن ويداعىداي ىستەپ، ساياسيدا بەرىك، ستيلدە قاتاڭ، جاۋاپكەرلىك ارقالاۋعا باتىل، جۇمىسقا شوگەل كادرلاردى تاڭداپ جانە پايدالانىپ، ۇزدىكتەردى سارالاپ، باسشىلىق القاسىن نىعايتتى. ىستەرىمىزدىڭ باياندى دامۋىن كوزدە ۇستاپ، بۇكىل پارتيانى بەتكە الىپ، ءتارتىپ تەكسەرۋ جۇيەسىنىڭ ءىشى - سىرتىنداعى كادرلاردى كەزەكپەن اۋىستىرىپ ىستەتۋ كولەمىن كەڭەيتىپ، قىزمەت ورنىن اۋىستىرىپ ىستەتۋدى كۇشەيتىپ، كوپ ورىندا ىستەتىپ شىنىقتىرۋدى جەبەپ، كادرلاردىڭ كەلۋ قاينارى مەن جەتىلۋ جولىن اناعۇرلىم كەڭەيتتى. قاتاڭ باسقارۋدىڭ ەرەكشە قامقورلىق ەكەندىگىنە تاباندى بولىپ، كۇندەلىكتى باسقارۋ - باقىلاۋدى كۇشەيتىپ، ساياسي جانە كاسىپتىك جاقتان كۋرستان وتكىزۋدى قاتايتتى. 18 - قۇرىلتايدان بەرى، ورتالىق ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتى ورگانىنان، باسقا ورىندارعا جىبەرىلگەن ءتارتىپ تەكسەرۋ گرۋپپالارىنان اۋىس - كۇيىس جاساعان كادر سانى 1314 ادام - رەتكە، كۋرستان وتكەن ءار دارەجەلى ءتارتىپ تەكسەرۋ - باقىلاۋ تەكسەرۋ كادرلارىنىڭ سانى 178 مىڭ ادام - رەتكە جەتىپ، ءتارتىپ تەكسەرۋ، باقىلاۋ - تەكسەرۋ قوسىنىنىڭ رۋحاني بەت - بەينەسى، قابىلەتى مەن ساپاسى كورنەكتى جوعارىلادى.

  ءتارتىپ تەكسەرۋ گرۋپپاسىن جىبەرۋدىڭ تولىق قامتۋىن ىلگەرىلەتىپ، باقىلاۋدى اناعۇرلىم كۇشەيتتى. ورتالىق دارەجەلى پارتيا مەن مەملەكەت ورگاندارىندا ءتارتىپ تەكسەرۋ قۇرىلىمدارىن جاپپاي تۇرعىزۋدى، ولاردى ءبىرىڭعاي اتاپ، ءبىر تۇتاس باسقارۋدى جۇزەگە اسىردى. ءتارتىپ تەكسەرۋ گرۋپپاسىن بولەك جىبەرۋ مەن ارالاس جىبەرۋدى ءوزارا ۇشتاستىرىپ، باسقا ورىندارعا جىبەرىلەتىن 47 ءتارتىپ تەكسەرۋ گرۋپپاسىن ۇيىمداستىرىپ، 139 ورىندا باقىلاۋ جۇرگىزدى. ءار دارەجەلى ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتتەرى باسقا ورىندارعا جىبەرىلگەن ءتارتىپ تەكسەرۋ گرۋپپالارىنا باسشىلىقتى كۇشەيتىپ، مەرزىم بويىنشا ولاردىڭ قىزمەت مالىمەتىن تىڭداپ، ءتارتىپ تەكسەرۋ گرۋپپالارىنىڭ باستىقتارىمەن ۋادەلى ۋاقىتتا كەڭەسىپ وتىردى. باقىلاۋعا الىنعان ورىنداردىڭ باسشىلىق القاسىن جانە ونىڭ مۇشەلەرىن باقىلاۋدى كۇشەيتىپ، ماسەلەنى بايقاۋ جانە شەشۋ قابىلەتىن جوعارىلاتتى. جىبەرىلەتىن كادرلاردى ءبىر تۇتاس سارالاپ، مىندەت ارقالاۋعا باتىلى بارمايتىن، باقىلاۋعا زاۋقى سوقپايتىندارعا ۇيىمدىق جاقتان رەتتەۋ جۇرگىزىپ، مىندەتىن اتقارماي، جاۋاپكەرسىزدىك ىستەگەندەردىڭ جاۋاپكەرلىگىن قاتاڭ قۋزاستىردى. ءارقايسى ولكە، اۆتونوميالى رايون، توتە قاراستى قالالار ولكە دارەجەلى ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتىنەن ءتارتىپ تەكسەرۋ گرۋپپالارىن جاپپاي جىبەرىپ تۇرعىزۋدى، قالا، ايماق دارەجەلى ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتتەرىنەن ءتارتىپ تەكسەرۋ گرۋپپالارىن جىبەرىپ تۇرعىزۋدىڭ تولىق قامتۋىن ورنىقتى ىلگەرىلەتۋدى جۇزەگە اسىردى.

  ءتارتىپتى اتقارۋدى باقىلاۋ قىزمەت ەرەجەسىن بەلگىلەپ جانە اتقارىپ، ءوزىن - ءوزى تەجەۋدى كۇشەيتى. «جۇڭگو كوممۋنيستىك پارتياسىنىڭ ءتارتىپ تەكسەرۋ ورگاندارىنىڭ ءتارتىپتى اتقارۋدى باقىلاۋ قىزمەت ەرەجەسىن (سىناق رەتىندە اتقارىلادى)» بەلگىلەپ، ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتىنىڭ ۇقىعىن ءتۇزىم ارقىلى تەجەپ، پارتيا ىشىندەگىلەر كوڭىل ءبولىپ وتىرعان ماسەلەلەر مەن بۇقارانىڭ تىلەگىنە جاۋاپ قايتاردى. ءتارتىپ تەكسەرۋ - باقىلاۋ جۇيەسىندە سيلى قوناق كارتچكاسىن اداقتاپ قايتارىپ بەرۋ قيمىلىن ورىستەتىپ، ورتالىقتىڭ 8 تارماقتى بەلگىلەمەسىنىڭ رۋحىنا قايشىلىق جاساعان ءتارتىپ تەكسەرۋ - باقىلاۋ كادرلارىن حابارلاندىرۋ شىعارىپ اشكەرەلەدى. كادرلاردىڭ، جۇمىسشى - قىزمەتكەرلەردىڭ جانە ولاردىڭ جۇبايلارىنىڭ ساۋدا - ساتتىقپەن اينالىسىپ كاسىپورىن قۇرۋ، كادرلاردىڭ جۇبايى مەن بالا - شاعاسىنىڭ شەتەلگە (شەكارا سىرتىنا) قونىس اۋدارۋ جاعدايلارىن شەتىنەن تەكسەرىپ انىقتاپ، كادرلاردىڭ ارحيۆىن ارناۋلى تەكسەرۋ جانە ءىشىنارالاپ تەكسەرۋ ادىسىمەن جەكە باسىنا قاتىستى مالىمەتتەرىن تەكسەرۋ قىزمەتىن ورىستەتتى. «تەمىر سوقساڭ قۇرىش بول» سياقتى ارناۋلى تەلەفيلمدەردى جاساپ جانە تاراتىپ، تارتىپكە، زاڭعا قايشىلىق جاساعان كادرلاردىڭ وپىق جەپ، تاۋبەسىنە كەلۋ ەستەلىكتەرىن باسىپ تاراتتى. تەكسەرۋ ءتارتىبىن قاتايتىپ، «ءبىر دەلونى 2 ورىندا تەكسەرۋدى» ورىستەتىپ، جىكشىلدىكتى باتىل الاستاپ، ءتارتىپتى اتقارۋ بارىسىندا تارتىپكە ءوزى قايشىلىق جاساعانداردى باتىل تەكسەرىپ ءبىر جايلى ەتىپ، مىندەتىن اتقارماي جاۋاپكەرسىزدىك ىستەگەندەردىڭ جاۋاپكەرلىگىن قاتاڭ قۋزاستىرىپ، ءتارتىپ تەكسەرۋ، باقىلاۋ - تەكسەرۋ قىزمەتىنە لايىق ەمەستەردى باتىل اۋىستىردى. 18 - قۇرىلتايدان بەرى، ورتالىق ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتى ورگانى 22 ادامنىڭ ۇستىنەن دەلو تۇرعىزىپ، تەكسەرىپ ءبىر جاقتى ەتتى، 24 ادامعا ۇيىمدىق جاقتان رەتتەۋ جۇرگىزدى، 232 ادامدى شاقىرتىپ اڭگىمەلەستى نەمەسە حات ارقىلى سۇراستىردى؛ مەملەكەت بويىنشا ءتارتىپ تەكسەرۋ جۇيەسىنەن 10 مىڭنان استام ادامعا شارا كورىلدى، 7600دەن استام ادام ۇيىمدىق جاقتان ءبىر جاقتىلى ەتىلدى، 11 مىڭ ادامعا شاقىرتىپ اڭگىمەلەسۋ نەمەسە حات ارقىلى سۇراستىرۋ ءادىسى قولدانىلدى.

  5 جىلدان بەرى، پارتيا ورتالىق كوميتەتىنىڭ پارمەندى باسشىلىعىندا ورتالىق ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتى مەن ءار دارەجەلى ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتتەرى مىندەتىن ادال اتقارىپ، پارتيانى جاپپاي قاتاڭ باسقارۋعا كۇش قوسىپ، شىڭدالدى ءارى سىننان ءوتتى. بۇكىل پارتيانىڭ، بۇكىل قوعامنىڭ جابال قۇلشىنۋىندا پارتيانى جاپپاي قاتاڭ باسقارۋدا كەلەلى ناتيجەلەرگە قول جەتىپ، پارتيانىڭ ىشكى ساياسي تۇرمىسىندا شىت جاڭا بەينە قالىپتاسىپ، پارتيانىڭ ىشكى ساياسي ەكولوگياسى كورنەكتى جاقسارىپ، ادال، كىرشىكسىز، باتىلدىقپەن بورىش ارقالاي الاتىن قۇن بەتالىسى ورنادى؛ ءتارتىپ قۇرىلىسى جاپپاي كۇشەيتىلىپ، ستيل قۇرىلىسىنداعى تابىستار حالىق بۇقاراسىنىڭ القاۋىنا يە بولدى؛ شىرىكتەسۋدىڭ ءورشۋ جاعدايى ءونىمدى تەجەلىپ، شىرىكتەسۋگە قارسى كۇرەستىڭ باسىمدىلىعى قالىپتاستى ءارى بەكەمدەلىپ، دامىپ كەلەدى، پارتيامىز توڭكەرىستىك شىڭدالۋ بارىسىندا تۇبەگەيلى جاڭارىپ، تىڭ ءارى كۇشتى ومىرشەڭدىككە يە بولدى. پارتيانى جاپپاي قاتاڭ باسقارۋ پارتيا ورتالىق كوميتەتىنىڭ ورتالىقتانعان ءبىر تۇتاس باسشىلىعىن قورعاپ، پارتيانى شىت جاڭا بەينەگە ەنگىزدى، پارتيا مەن حالىقتىڭ تىلەگى اناعۇرلىم توعىسىپ، پارتيانىڭ بيلىك جۇرگىزۋدەگى ساياسي نەگىزى اناعۇرلىم بەكەمدەلىپ، جۇڭگوشا سوتسياليزم جولى سەنىمى، نازارياسى سەنىمى، ءتۇزىمى سەنىمى، مادەنيەت سەنىمى اناعۇرلىم نىعايدى.

  تابىستاردى تولىق تۇراقتاندىرۋمەن قاتار، مىنالاردى دا سەرگەكتىكپەن كورە ءبىلۋىمىز قاجەت: پارتيا ستيلى، پاكتىك قۇرىلىسى مەن شىرىكتەسۋگە قارسى تۇرۋ كۇرەسىنىڭ جاعدايى ءالى دە قيىن ءارى كۇردەلى، شىرىكتەسۋدى تۋدىراتىن ورتا ءالى دە بار، قالدىقتارىن الاستاپ، ءورشۋىن تەجەۋ مىندەتى ءالى دە اۋىر ءارى ماشاقاتتى، پارتيانى جاپپاي قاتاڭ باسقارۋدا مىندەت اۋىر، جول ۇزاق. پارتيا ىشىندەگى ساياسي تۇرمىسقا، ساياسي ەكولوگياعا اسەر كورسەتەتىن كەرەناۋ فاكتورلار تۇبىرىنەن الاستالعان جوق، پارتيا باسشىلىعىنىڭ السىرەۋى، پارتيا قۇرىلىسىنداعى كەمىستىك، پارتيانى جاپپاي قاتاڭ باسقارۋداعى دارمەنسىزدىك سياقتى ماسەلەلەر تۇبەگەيلى شەشىلە قويعان جوق، كەيبىر پارتيا ۇيىمدارى پارتيا ۋستاۆىن، پارتيا ەرەجەسىن، پارتيا ءتارتىبىن قاتاڭ اتقارا الماي، پارتيانىڭ لۋشيان، باعىت، ساياساتتارىن باتىل، دايەكتى تياناقتاندىرا الماي وتىر، كەيبىر جەرلەر مەن تاراۋلاردا بۇرىس پيعىلدار مەن شىرىكتەسۋ ماسەلەلەرى ءجيى تۋىلىپ، «4 بۇرىس ستيلدىڭ» قايتا ءورشۋ حاۋپى ءالى ساقتالۋدا. كەيبىر باسشى كادرلاردىڭ پارتيانى باسقارۋ، وڭاۋ جاعىنداعى جاۋاپكەرلىك تانىمى تاياز، جاۋاپكەرلىك ارقالاۋ رۋحى جەتەرسىز، قىسىم ءتۇسىرىپ، سالماق سالۋدىڭ ساتىدان - ساتىعا كەمەيۋ قۇبىلىسى ورىن تەبۋدە، بۇقارانىڭ ماڭايىنداعى شىرىكتەسۋ ماسەلەسى ءالى دە ءجيى تۋىلۋدا. «4 ءتۇرلى فورمانى» امالياتتا ايگىلەۋدە، اسىرەسە، ءبىرىنشى ءتۇرلى فورمادان ويداعىداي پايدالانۋدا ەرتە باستان ۇساق ىستەردەن باستاپ يگەرۋدى شىن مانىندە تياناقتاندىرۋ ءۇشىن ءالى دە قىرۋار قىزمەتتەر ىستەۋگە تۋرا كەلەدى. كەيبىر ءتارتىپ تەكسەرۋ، باقىلاۋ - تەكسەرۋ كادرلارىنىڭ ستيلى قاتاڭ، شىنايى ەمەس، ولاردىڭ يدەيالىق ساياسي ورەسى مەن ساياساتتى مەڭگەرۋ قابىلەتىن جەدەل جوعارىلاتۋعا تۋرا كەلەدى، از ساندى كادرلاردا تەكسەرۋ تارتىبىنە اۋىر قايشىلىق جاساۋ، قۇپيالىقتى شاشۋ، جاعداي ايتىپ دەلونى بۇركەمەلەۋ، دەلودان پايدالانىپ باس پايداعا سالىنۋ جايتتەرى بار. ءتارتىپ تەكسەرۋ، باقىلاۋ - تەكسەرۋ قىزمەتى پارتيا ورتالىق كوميتەتىنىڭ تالابىنان جانە بۇقارانىڭ ارمان - تىلەگىنەن ءالى دە بەلگىلى الشاق جاتىر، بۇعان باسا ءمان بەرىپ، مۇقيات شەشۋ كەرەك.

  ەكىنشى، 5 جىلدان بەرگى قىزمەتتەن العان باستى تۇسىنىگىمىز

  پارتيانىڭ ءتارتىپ تەكسەرۋ قىزمەتىندە قول جەتكىزگەن تابىستار، سايىپ كەلگەندە، شي جينپيڭ جولداستى ۇيتقى ەتكەن پارتيا ورتالىق كوميتەتىنىڭ تۋىنىڭ ايقىن، مايدانىنىڭ بەرىك، ەرىك - جىگەرىنىڭ مۇقالماس، باسشىلىعىنىڭ بەكەم، پارمەندى بولعاندىعىنىڭ؛ ءار دارەجەلى پارتيا ۇيىمدارى مەن قالىڭ پارتيا مۇشەلەرىنىڭ بىرگە قۇلشىنۋىنىڭ؛ حالىق بۇقاراسىنىڭ بەلسەنە قولداۋى مەن جابال ات سالىسۋىنىڭ؛ ءتارتىپ تەكسەرۋ، باقىلاۋ - تەكسەرۋ ورگاندارى مەن ءتارتىپ تەكسەرۋ، باقىلاۋ - تەكسەرۋ كادرلارىنىڭ قاجىرلى ەڭبەگى مەن اقىل - پاراساتىنىڭ ناتيجەسى.

  ءبىرىنشى، پارتيانىڭ باسشىلىعى − جۇڭگوشا سوتسياليزمنىڭ ەڭ ماندىك ەرەكشەلىگى، پارتيانى جاپپاي قاتاڭ باسقارىپ، جاڭا ءداۋىردىڭ بورىشىن ارقالاپ، جۇڭحۋا ۇلتىنىڭ ۇلى گۇلدەنۋىن جۇزەگە اسىرۋدى ءتۇبىرلى كەپىلدىككە يە ەتۋ كەرەك. پارتيا، ۇكىمەت، ارميا، مادەنيەت، وقۋ - اعارتۋ سياقتى بارلىق سالاعا، بارلىق جەرگە پارتيا باسشىلىق ەتەدى. پارتيانىڭ باسشىلىعى − تاريحي سوزسىزدىك، حالىقتىڭ تالعامى. 1840 - جىلدان باستاپ، قورلىققا توزە الماعان جۇڭحۋا ۇلتى ۇلى گۇلدەنۋدى جۇزەگە اسىرۋ ساپارىنا قادام تاستاپ، سانسىز ارداگەر ازاماتتار الدىڭعىلارى جىعىلسا، كەيىنگىلەرى ءىزىن باسىپ، مەملەكەتتى جويىلۋدان ساقتاپ قالۋدىڭ جولىن قاراستىردى. جۇڭگو كوممۋنيستىك پارتياسى حالىق اۋىر ازاپ شەگىپ وتىرعان قيىن زاماندا دۇنيەگە كەلىپ، جۇڭگو حالقىن ەڭسە كوتەرۋگە باستاپ، جۇڭحۋا ۇلتىن قايتادان دۇنيەدەگى ۇلتتار قاتارىندا قاسقايىپ تۇراتىن اسقاق ورىنعا يە ەتتى. تيان - انمىن الاڭىنداعى ەڭسەسى بيىك حالىق قاھارماندار ەسكەرتكىشىندەگى ەسكەرتكىش جازۋ مەن بەدەرلى ءمۇسىن اپيىن سوعىسىنان بەرگى جۇڭگو حالقىنىڭ قاندى شايقاس جۇرگىزگەن ماشاقاتتى بارىسىن ايقىن كورسەتىپ، جۇڭحۋا ۇلتىنىڭ ۇلى گۇلدەنۋىن جۇزەگە اسىرۋداعى بەرىك جىگەرىن ايگىلەيدى. نەشە ۇرپاق كوممۋنيستەر توقتاۋسىز كۇرەس جۇرگىزىپ، جۇڭگوشا سوتسياليزم جولىن ءساتتى اشىپ، جۇڭحۋا ۇلتى ۇلى گۇلدەنۋدىڭ شۇعىلالى بولاشاعىنا بەت الدى. «قوس 100 جىلدىق» كۇرەس نىساناسىن جۇزەگە اسىرۋ − پارتيانىڭ ايبىندى ۋادەسى، جۇڭگو ارمانى ءبىر ميلليارد 300 ميلليوننان استام حالىقتىڭ كۇش - قۋاتىن تاسقىنداتىپ، جاڭا ءداۋىردىڭ باستالعاندىعىن ايگىلەدى. شي جينپيڭ جولداستى ۇيتقى ەتكەن پارتيا ورتالىق كوميتەتى بۇكىل پارتيا، بۇكىل ەل حالقىنىڭ ءبىرىنشى 100 جىلدىق نىسانانى جۇزەگە اسىرۋىنا جەتەكشىلىك ەتىپ عانا قالماستان، ەكىنشى 100 جىلدىق نىسانانى جۇزەگە اسىرۋىنا دا بەرىك نەگىز قالادى. جۇڭگونىڭ ىستەرىن ويداعىداي ىستەۋدىڭ تەتىگى − پارتيادا، پارتيا باسشىلىعىنا تاباندى بولۋ − قازىرگى زامانعى جۇڭگونىڭ ەڭ جوعارى ساياسي پرينسيبى، ول مۇرات - سەنىم، ماقساتتى بەكەمدەپ، پارتيانىڭ لۋشيان، باعىت، ساياساتتارىن اتقارۋ، كادرلاردى پارتيا باسقارۋعا، كادرلاردى دۇرىس تاڭداپ، ويداعىداي پايدالانۋعا تاباندى بولۋ، ايقىن قۇن كوزقاراسى مەن ساياسي باسشىلىقتى ورناتۋ جاقتارىنان، ءسوزسىز، ايگىلەنۋى ءتيىس. مەملەكەتتى وڭاۋ ءۇشىن، الدىمەن پارتيانى وڭاۋ، پارتيانى وڭاۋ ءۇشىن، ءسوزسىز، قاتاڭ باسقارۋ كەرەك. پارتيانى جاپپاي قاتاڭ باسقارعاندا عانا، بۇكىل پارتيانى ۇيىستىرىپ، يدەيانى، ارەكەتتى بىرلىككە كەلتىرىپ، پارتيا ورتالىق كوميتەتىنىڭ كەلەلى باعىت، ساياساتتارىنىڭ، شەشىمدەرى مەن ورنالاستىرۋلارىنىڭ شىنايى تياناقتانۋىنا كەپىلدىك ەتىپ، حالىق بۇقاراسىنىڭ پارتياعا نانىمىن، سەنىمىن، سەنىم ارتۋىن ۇزدىكسىز بەكەمدەۋگە بولادى. پارتيانىڭ تاريحي بورىشىن ەستە بەرىك ساقتاپ، پارتيا مەن مەملەكەتكە ءوزىن ارناۋ، پارتيا مەن مەملەكەتكە ەسە قوسۋ جاۋاپكەرلىگىن وتەپ، پارتيانى جاپپاي قاتاڭ باسقارۋدان بۇلجىماي، جاڭا داۋىردەگى پارتيا قۇرىلىسىنىڭ تىڭ، ۇلى ينجەنەرياسىن ىلگەرىلەتىپ، پارتيانىڭ قاشاندا جۇڭگوشا سوتسياليزم ىستەرىنىڭ قۇدىرەتتى باسشىلىق ۇيتقىسى بولۋىنا شىنايى كەپىلدىك ەتۋ كەرەك.

ەكىنشى، شي جينپيڭنىڭ جاڭا داۋىردەگى جۇڭگوشا سوتسياليزم يدەياسى قۇدىرەتتى يدەيالىق قارۋ جانە ارەكەت قىبلاناماسى، «ەكىنى ۇيرەنۋ، بىردە تولىمدى بولۋ» ۇيرەنۋ - تاربيەسىن ىشكەرىلەي جۇرگىزۋ ءۇشىن، تاماشا ۇيرەنۋ ستيلىن ورناتىپ، ۇيرەنۋ بارىسىندا وي جۇگىرتىپ، اماليات بارىسىندا ءمانىن ءتۇسىنىپ، كوكەيگە ۇيالاتىپ، ارەكەتكە اينالدىرۋ كەرەك. 5 جىلدان بەرى، پارتيا مەن مەملەكەت ىستەرىنىڭ ءار كەزەڭدەگى دامۋى باس شۋجي شي جينپيڭنىڭ جەلىلەس ماڭىزدى سوزدەرىنىڭ رۋحىن ىشكەرىلەي ۇيرەنۋ جانە دايەكتىلەندىرۋدى جەتەكشى ەتىپ، تاباندى بولۋ بارىسىندا ۇزدىكسىز تەرەڭدەتۋ، تەرەڭدەتۋ بارىسىندا تاباندى بولۋ نەگىزىندە جۇزەگە استى. جەلىلەس ماڭىزدى سوزدەردىڭ بارلىعى پارتيا ۋستاۆىنان باستاۋ الىپ، پارتيانىڭ مۇرات - سەنىم، ماقساتى مەن لۋشيان، باعىت، ساياساتىن ايگىلەدى؛ دۇنيەنىڭ، مەملەكەتتىڭ، پارتيانىڭ جاعدايىمەن جاپپاي تىعىز بايلانىسىپ، كورنەكتى قايشىلىقتاردى كوزدە ۇستاي وتىرىپ، رەال ومىردەگى قيىن تاقىرىپتاردىڭ سىرىن اشتى؛ پارتيا تاريحىنان، مەملەكەت تاريحىنان، جۇڭحۋا ۇلتىنىڭ وركەنيەت تاريحىنان ءنار الىپ، بارلىق جەردە «4 سەنىمدى» ايگىلەدى. جەلىلەس ماڭىزدى سوزدەر ماركسيزمنىڭ نەگىزگى قاعيدالارىنا تاباندى بولىپ، جاڭا ءداۋىردىڭ ەرەكشەلىگى مەن ءىس جۇزىندىك تالاپتارىنا تىعىز ۇشتاستىرىپ، شىت جاڭا كوز ايامەن، نازاريانى امالياتپەن ۇشتاستىرۋ تۇرعىسىنان جاڭا داۋىردە قانداي جۇڭگوشا سوتسياليزمگە تاباندى بولامىز جانە ونى دامىتامىز، جۇڭگوشا سوتسياليزمگە قالاي تاباندى بولامىز جانە ونى دامىتامىز دەگەن كەلەلى داۋىرلىك تاقىرىپقا جۇيەلى جاۋاپ بەرىپ، شي جينپيڭنىڭ جاڭا داۋىردەگى جۇڭگوشا سوتسياليزم يدەياسىن قالىپتاستىردى، بۇل ماركسيزمنىڭ جۇڭگوشالانۋىنىڭ ەڭ جاڭا جەتىستىگى. «ەكىنى ۇيرەنۋ، بىردە تولىمدى بولۋ» ۇيرەنۋ - تاربيەسىن ۇدايىلاندىرۋدى، تۇزىمدەندىرۋدى ارقاۋ ەتىپ، جاڭا عىلمي نازاريامەن وي - سانانى قارۋلاندىرىپ، تىڭ امالياتقا جەتەكشىلىك ەتۋ كەرەك. ۇيرەنۋ ستيلى پارتيانىڭ ستيلىمەن تىعىز بايلانىستى. ۇيرەنۋ ستيلىن شىنايى دۇرىستاپ، ومىرگە ىشكەرىلەي ارالاسىپ، امالياتپەن تىعىز ۇشتاستىرىپ، عىلمي تۇرعىدان جان - جاقتىلى، جۇيەلى، دۇرىس ۇيرەنىپ جانە يگەرىپ، يدەيالىق نازاريالىق جۇيە مەن تاريحي مادەنيەتتىڭ قاينارىن مەڭگەرىپ، وندا قامتىلىپ جاتقان فيلوسوفيالىق ادىستەر مەن عىلمي رۋحتى يگەرۋ كەرەك. ۇيرەنۋ بارىسىندا وي جۇگىرتىپ، اماليات بارىسىندا ءمانىن ءتۇسىنۋدىڭ كىلتى − دەن قويا ۇيرەنىپ، تولىق ءتۇسىنىپ، ۇيرەنگەندى كادەگە جاراتىپ، تانىم مەن ارەكەتتى بىرلەستىرۋدە، ءوز مىندەتىمىزدى «قوس 100 جىلدىق» كۇرەس نىساناسىن جانە جۇڭحۋا ۇلتىنىڭ ۇلى گۇلدەنۋىن جۇزەگە اسىرۋمەن ۇشتاستىرىپ، ساياسي دەڭگەيىمىز بەن ساياسي سانامىزدى جوعارىلاتىپ، تانىمدىق جاقتان ۇزدىكسىز تەرەڭدەتىپ، ارەكەت جاعىندا تياناقتاندىرۋدا. «4 تانىمدى كۇشەيتۋ» − ىلگەرىلەپ وتىراتىن بارىس، ۇيرەنۋدى، ءمانىن ۇعىنۋدى ماڭگى توقتاتپاي، يدەيا مەن ارەكەت جاعىندا باستان - اياق ۇيتقىعا قاراپ ساپ تۇزەپ، پارتيا ورتالىق كوميتەتىمەن وسكەلەڭ ءبىر اۋىزدىلىقتى ساقتاۋ كەرەك.

  ءۇشىنشى، سەنىم بولعاندا عانا تاباندىلىق بولادى، مۇرات - سەنىم، ماقسات سىندى ساياسي جان جۇيەنى بەكەمدەپ، جول سەنىمىن، نازاريا سەنىمىن، ءتۇزىم سەنىمىن، مادەنيەت سەنىمىن شىنايى ورناتۋ كەرەك. مادەنيەت سەنىمى − ۇلتتىڭ وزىنە سەنىمىنىڭ قاينار كوزى، قانداي جولدى تاڭداۋدى تاريحي مادەنيەت ءداستۇرى بەلگىلەيدى. جۇڭحۋا ۇلتى 5000 جىلدىق ۇزاق تاريحتى باسىنان وتكىزىپ، ءمانى تەرەڭ، مازمۇنى باي جۇڭحۋا مادەنيەتىن جاراتىپ، دۇنيەدەگى بىردەن - ءبىر ءۇزىلىپ قالماعان جۇڭحۋا وركەنيەتىن قالىپتاستىردى. مادەنيەتتىڭ ۇلكەندى قۇرمەتتەپ، كىشىنى ايالايتىن، ادالدىقتى، سەنىمدىلىكتى، پاكتىكتى، ادەپ - يبانى، ار - نامىستى قادىرلەيتىن مايەگىن ۇرپاقتان - ۇرپاققا جالعاستىرىپ، جۇڭحۋا وركەنيەتىنە تەرەڭ ەتيكالىق جاۋاپكەرلىك پەن كۇشتى وتانشىلدىق سەزىم ۇستەپ، ۇلتىمىزعا مىعىم تۇتاستىق، ورتايماس بەرەكە، ۇيىسقىش كۇش پەن قاجىماس جىگەر سيلادى. جۇڭحۋا ۇلتى ەجەلدەن تاريحي ءداستۇرىن بەرىك ساقتاپ كەلەدى، سىرتتان كەلگەن ءارقانداي مادەنيەت جۇڭگوعا كەلگەننەن كەيىن تۇگەلدەي جۇڭگوشالانادى. جۇڭگو كوممۋنيستىك پارتياسى جۇڭحۋا ۇلتىنىڭ مادەنيەت مايەگى مەن رۋحاني تالپىنىسىنا مۇراگەرلىك ەتتى، جۇڭگوشا سوتسياليزم جولى − جۇڭحۋا ۇلتىنىڭ ۇزاق تاريحىنىڭ جالعاسۋى. ماركسيزمنىڭ جۇڭگوشالانۋ بارىسى، سايىپ كەلگەندە، جۇڭحۋانىڭ ءداستۇرلى مادەنيەتىنىڭ جاۋھارىمەن توعىسۋ، جۇڭگونىڭ ناقتىلى امالياتىمەن ۇشتاسۋ بارىسى بولىپ تابىلادى، مادەنيەت سەنىمى «جۇڭگوشا ەرەكشەلىكتىڭ» ەڭ جاقسى انىقتاماسى. كەشەگى كۇن مەن بۇگىنگى كۇن جانە ەرتەڭگى كۇن، تاريح پەن قازىرگى بولمىس جانە بولاشاق ءوزارا بايلانىسىپ جاتادى. جۇڭگونىڭ بولاشاعى استە باتىستانۋ ەمەس، قايتا جۇڭگوشا سوتسياليستىك وسىزاماندانۋ، بۇل دامۋ ساتىسىنداعى پارىق ەمەس، مۇنىڭ ماڭىزدى سەبەبى مادەنيەت گەنىنىڭ ۇقساماۋىندا. سەنىمى جوق ادامعا كىم سەنەدى؟ جۇڭحۋانىڭ تاڭداۋلى مادەنيەتى − ۇلتىمىزدىڭ تامىرى جانە جان جۇيەسى، كوممۋنيستەردىڭ وسى ءۇشىن كۇرەس جۇرگىزەتىن مۇراتى مەن ماقساتىندا جۇڭحۋا ۇلتىنىڭ قۇن جونىندەگى تالپىنىسى جاتىر، جۇڭحۋانىڭ ءداستۇرلى مادەنيەتىنىڭ جاۋھارىنان اقىل - پاراسات پەن كۇش - قۋات الىپ، ماركسيزمگە سەنىمدى، سوتسياليزم مەن كوممۋنيزمگە سەنىمدى بەكەمدەپ، بۇكىل ىنتا - پەيىلىمەن حالىق ءۇشىن قىزمەت ىستەيتىن باستى ماقساتتان جازباي، باستان - اياق پارتيانىڭ ىستەرىنە، مەملەكەتتىڭ تاعدىرىنا، ۇلتتىڭ بولاشاعىنا كامىل سەنىم ارتۋ كەرەك.

 ءتورتىنشى، پارتيانىڭ باسشىلىعىنا تاباندى بولۋدىڭ تەتىگى − پارتيا قۇرىلىسىن كۇشەيتۋدە، پارتيا ۋستاۆىن قاستەرلەپ، جوعارى ولشەمنەن جازباۋ مەن تومەنگى شەكتەن اتتاماۋدى ۇشتاستىرىپ، پارتيانى ءتۇزىم ارقىلى باسقارۋ مەن ءمورال ارقىلى باسقارۋدى بىرلەستىرۋ كەرەك. پارتيا ۋستاۆى − پارتيانى باسقارۋدا، جونگە سالۋدا بويسۇناتىن باس ەرەجە، ول پارتيانىڭ يدەياسى مەن ارەكەت باعدارلاماسىن شوعىرلى بەينەلەيدى، ونىڭ ءاربىر تارماعىنا پارتيا قۇرىلىسىنىڭ تاريحي تاجىريبەلەرى سىڭگەن. پارتيا ۋستاۆىندا بەلگىلەنگەن مۇرات - سەنىم، ماقسات كوممۋنيستەردىڭ «ءمورالى»، پارتيالىق تاربيە كوممۋنيستەردىڭ رۋحاني دۇنيەسىن تازارتادى. جۇڭحۋا ۇلتىنىڭ ءمورال ولشەمى ەجەلدەن جوعارى ولشەمدى نەگىز ەتەدى. ەلدى زاڭمەن باسقارۋدا ازاماتتاردىڭ زاڭنان اتتاۋىنا بولمايدى؛ پارتيانى ەرەجە ارقىلى باسقارۋدا پارتيا مۇشەلەرىنىڭ تارتىپتەن تىسقارى قالۋىنا استە بولمايدى. جوعارى ولشەمدى الدىڭعى ورىنعا قويۋعا تاباندى بولىپ، مۇرات - سەنىمىن بەكەمدەپ، ماقسات، تانىمىن ايقىنداپ، وسكەلەڭ ءمورالدىق قاسيەتتى جەتىلدىرىپ، تاماشا ءداستۇر مەن ستيلدى ساۋلەلەندىرۋ كەرەك. ءتارتىپ پەن ەرەجە ءمورالدىڭ كەپىلى، ءمورالدى ارداقتاپ، ىزگىلىككە تالپىنۋ ەرەجە - تارتىپكە بۇيسۇنۋمەن قاتار ءجۇرۋ كەرەك. پارتيانى ەرەجە ارقىلى باسقارۋ مەن ءمورال ارقىلى باسقارۋدى تىعىز ۇشتاستىرۋ، پارتيانىڭ يدەيالىق قۇرىلىسىن كۇشەيتۋ مەن پارتيانى ءتۇزىم ارقىلى باسقارۋدىڭ ءبىرىن - ءبىرى جەبەۋى − پارتيانىڭ 18 - قۇرىلتايىنان بەرگى پارتيانى باسقارۋ، جونگە سالۋ، كوركەيتۋدەگى ماڭىزدى تاجىريبە بولىپ، پارتيامىزدىڭ بيلىك باسىنداعى پارتيانىڭ قۇرىلىس زاڭدىلىعى جونىندەگى تانىمىنىڭ تىڭ دەڭگەيگە كوتەرىلگەندىگىن كورسەتەدى. پارتيانى جاپپاي قاتاڭ باسقارۋدا پارتيا ۋستاۆىن بويسۇناتىن ءتۇبىرلى ەرەجە ەتىپ، پارتيا ىشىندەگى ساياسي تۇرمىس سىندى نەگىزدى مىقتى يگەرىپ، پارتيالىلىق تاربيە مەن ءمورال تاربيەسىن كۇشەيتىپ، نەگىزدى بەكەمدەپ، ءوزىن الۋەتتەندىرۋمەن بىرگە، ءتۇزىمدى قاتايتىپ، ءتۇزىمنىڭ كۇش - قۋاتىن ايگىلەپ، بۇلجىماس تەجەمدى كۇشەيتۋ كەرەك. جوعارى ولشەمگە تاباندى بولۋدان بۇلجىماي، ءتارتىپتىڭ ەڭ تومەنگى شەگىنەن اتتاماي، ءوزىن تەجەۋ مەن باسقالار جاعىنان تەجەلۋدى ۇشتاستىرىپ، ۇستىنەن وڭاۋ ارقىلى تۇبىرىنەن وڭاۋدى جەبەپ، تۇبىرىنەن وڭاۋ ارقىلى ۇستىنەن وڭاۋدىڭ تابىسىن بەكەمدەپ، پارتيانىڭ العاباسارلىعى مەن كىرشىكسىزدىگىن ۇزدىكسىز كۇشەيتۋ كەرەك.

     بەسىنشى، وتكەندەگىدەن ساباق الىپ، كەيىنگىگە عيبىرات ەتۋ، اۋرۋدى ەمدەپ، ادامدى قۇتقارۋ − پارتيامىزدىڭ دايەكتى باعىتى، ءتارتىپ زاڭنان قاتاڭ بولۋعا تاباندى بولىپ، «4 ءتۇرلى فورمادان» پايدالانىپ، وتە از ساندىلارىن جازالاپ، باسىم كوپ ساندىلارىن تاربيەلەۋ كەرەك. پارتيانى جاپپاي قاتاڭ باسقارۋ تەك «تارتىپكە اۋىر دارەجەدە قايشىلىق جاساعان ءارى زاڭعا قايشىلىق جاساعان» دەپ كۇمان تاعىلعان وتە از ساندى ادامداردى عانا جازالاۋ ەمەس، قايتا ءتىپتى دە قاتاڭ تارتىپپەن بۇكىل پارتيانى باسقارۋ جانە جونگە سالۋ. پارتيانىڭ ۇزدىك قوسىندىق سيپاتى مەن بيلىك جۇرگىزۋدەگى ورنى پارتيانىڭ ەرەجە - ءتارتىبىنىڭ مەملەكەت زاڭىنان قاتاڭ بولاتىندىعىن بەلگىلەگەن، پارتيا مۇشەلەرى پارتيا تارتىبىنە سانالى بويسۇنۋى، مەملەكەت زاڭىنا ۇلگىلى بويسۇنۋى ءتيىس. زاڭعا قايشىلىق جاساۋشىلاردىڭ الدىمەن تارتىپكە قايشىلىق جاسايتىنى داۋسىز. ءتارتىپتى زاڭنىڭ الدىنا قويىپ، ماسەلە بايقالسا، دەر كەزىندە تۇزەتىپ وتىرۋ تۇيمەدەي اعاتتىقتىڭ تۇيەدەي قاتەلىككە اينالۋىنىڭ الدىن الادى. ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتى − پارتيا ءتارتىبىن قورعايتىن ساياسي ورگان، ول پارتيا ىشىندەگى «قوعام حاۋىپسىزدىگى مەكەمەسى، پروكۋراتۋرا، سوت مەكەمەسى» ەمەس، ءتارتىپتىڭ اتقارىلۋىن باقىلاپ، جاۋاپكەرلىگىن قۋزاستىرۋ ساياسي قىزمەت، سوندىقتان ول يدەيالىق ساياسي دەڭگەيدى ايگىلەۋى ءتيىس. قاتەلىك وتكىزگەن جولداستاردى پارتيا ۋستاۆى، پارتيا ءتارتىبى ارقىلى تاربيەلەۋ، وزگەرتۋ، مۇرات - سەنىم، نەگىزگى ماقسات ارقىلى ولاردىڭ ساناسىن وياتىپ، ولارعا سەنىم مەن نەگىزگى ماقساتتان اداسىپ، قاتەلىك وتكىزگەندەرىن اڭعارتىپ، قايتادان دۇرىس جولعا تۇسۋىنە مۇمكىندىك جاساۋ كەرەك. ساياسات پەن تاكتيكا − پارتيانىڭ جانى، ءتارتىپتىڭ اتقارىلۋىن باقىلايتىن «4 ءتۇرلى فورما» پارتيانى جاپپاي قاتاڭ باسقارۋدى ساياسات جانە تۇتقامەن قامتاماسىز ەتتى. سەنىم ارتۋ باقىلاۋدىڭ ورنىن باسا المايدى، سەنىم − العى شارت، باقىلاۋ − كەپىل. كۇندەلىكتى باقىلاۋ - باسقارۋدى كۇشەيتۋدە ءبىرىنشى ءتۇرلى فورمانى پايدالانۋعا كۇش سالىپ، تارتىپكە قايشىلىق جاساۋ نىسايى بايقالعاندا، دەر كەزىندە سىرلاسۋ ارقىلى ەسكەرتىپ، تاپسىرىپ العان ماسەلە تۋرالى اڭىسقا قاتاڭ، مۇقيات تالداۋ جاساپ، ءبىرىنشى ءتۇرلى فورماعا جاتاتىندارىن شاقىرىپ اڭگىمەلەسۋ، حات ارقىلى سۇراستىرۋ، ماسەلەنى تۋ باسىنان، بايقالعان زامان تۇزەتىپ وتىرۋ كەرەك. تارتىپكە قايشىلىق جاساعان جولداستارعا قاتاڭ سىن ايتىپ، تاربيە بەرۋ، ءتارتىپتى اتقارۋ بارىسىندا شىندىقتى نەگىز، پارتيا ءتارتىبىن ولشەم ەتۋگە تاباندى بولىپ، قاتەلىگىن تانىپ، رايىنان قايتۋ بەينەسىن جان - جاقتىلى ەسكەرۋ كەرەك. جالقى مەن جالپىنىڭ قاتىناسىن دۇرىس مەڭگەرىپ، ءتارتىپتىڭ اتقارىلۋىن باقىلاۋ تاسىلىندە بۇرىلىس جاساپ، «4 ءتۇرلى فورمادان» ويداعىداي پايدالانىپ، «بەتىنەن وتىن، شەكەسىنەن تەرىن شىعارۋدى» قالىپتى جاعدايعا اينالدىرۋ؛ باسىم كوبى پارتيا ءتارتىبى بويىنشا جەڭىل شارا كورىلىپ، ۇيىمدىق جاقتان رەتتەۋ جۇرگىزىلەتىن بولۋ؛ پارتيا ءتارتىبى بويىنشا اۋىر شارا كورىلىپ، قىزمەتىنە زور دارەجەدە رەتتەۋ جۇرگىزىلەتىندەرى ازاياتىن بولۋ؛ تارتىپكە اۋىر دارەجەدە قايشىلىق جاساپ، زاڭعا قايشىلىق جاسادى دەگەن كۇمان تاعىلىپ، دەلو تۇرعىزىپ تەكسەرۋ جۇرگىزىلەتىندەرى بارىنشا ازاياتىن بولۋ كەرەك.

  التىنشى، پارتيانى جاپپاي قاتاڭ باسقارۋ ماڭگى جۇرگىزىلەدى، ديالەكتيكالىق ماتەرياليزم مەن تاريحي ماتەرياليزمنەن پايدالانىپ، ناقتى جاعدايدى مەڭگەرىپ، تاريح، فيلوسوفيا، مادەنيەت جاعىندا تولعانۋدى سەنىمگە تىرەك ەتۋ كەرەك. ماركسيزم - لەنينيزمدى پارتيا ۋستاۆىنا ەنگىزۋدەگى سەبەپ جۇڭگو كوممۋنيستىك پارتياسىنىڭ سەنىمى مەن ۇستانىمى، تانىم نازارياسى مەن ءادىس نازارياسى ماركسيزم - لەنينيزمنەن كەلگەن، ماركستىك مايدان، كوزقاراس جانە ادىستەن پايدالانىپ شىندىققا ءۇڭىلىپ، بولاشاقتى مەڭگەرۋگە تاباندى بولۋ كەرەك. تاريح − ەڭ جاقسى ۇستاز، بۇگىنگى جولىققان كوپتەگەن ىستەرگە ۇقسايتىن ىستەردى تاريحتان تابۋعا بولادى، رەال ومىردە ورىن تەپكەن كوپتەگەن ماسەلەلەردىڭ دە تاريحي سەبەبى بار. تەگىن تەكتەپ، تاريحتى ەسكە الىپ، قازىرگى جولىققان ماسەلەلەر مەن سايىستاردى تاريحتىڭ كەڭىستىگى ارقىلى تانۋ كەرەك. ديالەكتيكادان پايدالانىپ، ەكى جاقتىلىق كوزقاراسقا تاباندى بولىپ، ناتيجەنى ايتقاندا ساقتالعان ماسەلەنى ايتۋدى دا ۇمىتپاۋ، ماسەلەنى ايتقاندا كەسەك تابىستارعا جەتۋدىڭ سەبەبىنە ءتىپتى دە ءۇڭىلۋ كەرەك. شىرىكتەسۋ ادامزاتتىڭ وركەنيەت تاريحى قالىپتاسقاننان بەرى ءومىر ءسۇرىپ كەلەدى، بۇرىن دا، قازىر دە، جۇڭگودا دا، شەتەلدە دە وسىلاي، تەك كەيدە جەڭىل، كەيدە اۋىر بولعان. جالپىلىق ۇقىق اتاۋلىنىڭ بارلىعى ازدىرۋدىڭ قاتەرىنە ۇشىرايدى، بيلىك باسىنداعى پارتيا شىرىكتەسۋگە قارسى كۇرەستى ماڭگى جۇرگىزەدى. بىزدە ءبىر پارتيا ۇزاق ۋاقىت بيلىك جۇرگىزەدى، مۇندا ءوزىن - ءوزى كىرشىكسىزدەندىرۋ ەڭ ۇلكەن سىن، ءوزىن جونگە سالاتىن باتىلدىقپەن باقىلاۋدىڭ تولىق قامتۋىن جۇزەگە اسىرىپ، ماسەلەنى بايقاپ، اعاتتىقتى تۇزەتەتىن ءونىمدى مەحانيزمدى قالىپتاستىرا الۋ - الماۋ پارتيانىڭ بيلىك جۇرگىزۋ قابىلەتى مەن جونگە سالۋ دەڭگەيىنە تىكە بايلانىستى. پارتيا مەن مەملەكەتتىڭ باسقارۋ جۇيەسى مىنا 2 جاقتى قامتيدى: پارتيانى ەرەجە بويىنشا باسقارۋ، پارتيا ۋستاۆى، پارتيا ەرەجەسى، پارتيا ءتارتىبى بويىنشا پارتيانى باسقارۋ، جونگە سالۋ، كوركەيتۋ؛ مەملەكەتتى زاڭ بويىنشا باسقارۋ، نەگىزگى زاڭ بويىنشا، زاڭدار مەن زاڭ - ەرەجەلەر بويىنشا مەملەكەتتى باسقارىپ، اكىمشىلىكتى جونگە سالۋ. پارتيا ءوزىن باقىلاۋدى كۇشەيتۋمەن بىرگە، مەملەكەت اپپاراتتارىن باقىلاۋدى كۇشەيتۋى، ءوزىن - ءوزى باقىلاۋ مەن حالىق بۇقاراسىنىڭ باقىلاۋىن ۇشتاستىرىپ، پارتيا ىشىندەگى باقىلاۋ مەن مەملەكەتتىڭ باقىلاۋ - تەكسەرۋىن بىرلەستىرىپ، باسقارۋ جۇيەسى مەن باسقارۋ قابىلەتىنىڭ وسىزاماندانۋىن جەبەپ، ءوزىن - ءوزى كىرشىكسىزدەندىرۋ، كەمەلدەندىرۋ، جاڭالاۋ، جوعارىلاتۋ قابىلەتىن ۇزدىكسىز كۇشەيتىپ، پارتيانىڭ ۇزاق ۋاقىت بيلىك جۇرگىزۋ جاعدايىندا ءوزىن - ءوزى باقىلاۋىن كۇشەيتۋىنىڭ ءونىمدى جولىن تابۋ كەرەك.
 جەتىنشى، جۇرتتىڭ قۇپتاۋ - قۇپتاماۋى − ەڭ ۇلكەن ساياسي، العاشقى ماقساتتى ۇمىتپاي، كۇشتى جاۋاپكەرشىلىكپەن مىندەت ارقالاپ، باقىلاۋ، ءتارتىپتى اتقارۋ، جاۋاپكەرلىگىن قۋزاستىرۋدىڭ ورنىن تۇراقتاندىرۋدان بۇلجىماي، پارتيانىڭ بيلىك جۇرگىزۋدەگى ساياسي نەگىزىن ۇزدىكسىز بەكەمدەۋ كەرەك. ۇزاق ساپار العاشقى قادامنان باستالادى، قيىندىق ادامدى تابىسقا جەتەلەيدى. پارتيامىز قۇرىلعان كۇننەن باستاپ، مۇرات پەن سەنىمنىڭ تۋىن بيىك ۇستاپ، «جاسالسا ەگەر ەرلىكتەر ۇلى مۇرات جولىندا، جاڭا جاھان قۇرۋدىڭ ىرقى جۇرەر قولىڭدا» دەيتىن جاۋاپكەرلىك رۋحپەن قيىن - قىستاۋ كۇندەردى باستان وتكىزۋ بارىسىندا قۇرىشتاي شىڭدالىپ - شىنىعىپ، پارتيانىڭ ىستەرىن ۇرپاقتان - ۇرپاققا ۇزبەي جالعاستىرىپ كەلەدى. جاۋاپكەرلىكپەن مىندەت ارقالاۋ − كوممۋنيستەردە بولاتىن مىزعىماس رۋح. ۇقىق دەگەنىمىز جاۋاپكەرلىك، جاۋاپكەرلىك بولعان سوڭ مىندەت ارقالاي ءبىلۋ كەرەك، ۇقىق قانشالىق ۇلكەن بولعان سايىن، ارقالايتىن مىندەت پەن جاۋاپكەرلىك تە سونشالىق اۋىر بولادى. قۇر ءسوز ەلدى توزدىرادى، ىسكەرلىك ەلدى وزدىرادى. ۇزاق جورىقتى ءبىر قادام - ءبىر قادامنان باسىپ وتتىك، جۇڭگوشا سوتسياليزم جولىن دا ءبىر قادام - ءبىر قادامنان ىزدەنىپ تاپتىق. جۇڭحۋا ۇلتىنىڭ ۇلى گۇلدەنۋىنىڭ ۇزاق ساپارىمەن سالىستىرعاندا، ءبىزدىڭ باسقان ءاربىر قادامىمىز تىڭ باستاما، جاڭا جورىق سانالادى. ۇزدىكسىز دامۋ نازارياسى مەن دامۋدىڭ كەزەڭدىك نازارياسىن بىرلەستىرۋگە تاباندى بولىپ، تەرەڭ تولعانىپ، الىستى بولجاپ، ءىستى شىنايى ءارى تىڭعىلىقتى ىستەپ، ۇساق ىستەر ارقىلى ءىرى ىستەردى تىندىرىپ، تالىقپاي تالپىنىپ كوزدەگەن ۇلى ماقساتقا جەتۋىمىز كەرەك. جۇرت قالاۋىن تاپقان ەل بيلەيدى. قانشالىق الىسقا كەتسە دە، نە ءۇشىن ساپارعا شىققانىن ۇمىتپاۋ كەرەك، حالىقتىڭ تاماشا تۇرمىسقا دەگەن ارمانى قاشاندا ءبىزدىڭ كۇرەس نىسانامىز. ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتى پارتيانىڭ ۋستاۆى مەن ءتارتىبىن قورعاۋداي اۋىر مىندەت ارقالاپ وتىر، باقىلاۋ جۇرگىزۋ، ءتارتىپتى اتقارۋ، جاۋاپقا تارتۋ ونىڭ مىندەتى. حالىقتى وزەك ەتۋگە تاباندى بولىپ، بۇقارانىڭ قۋانعان - قۋانباعانىن، رازى بولعان - بولماعانىن، قۇپتاعان - قۇپتاماعانىن تەكسەرۋدىڭ ولشەمى ەتىپ، وزەكتى مىندەتتەردى ءتۇيىن ەتىپ، مىندەت پەن جاۋاپكەرلىكتى تياناقتاندىرۋدان بۇلجىماي، اناعۇرلىم بەرىك سەنىممەن، قالتقىسىز ەرلىك جىگەرمەن ساياسي ەكولوگيانىڭ تولىمدى «قورعاۋشىسى» بولىپ، باتىلدىقپەن مىندەت ارقالاپ، پارتيا مەن حالىققا دەگەن ادالدىعىمىزدى ءبىلدىرۋىمىز كەرەك.

ءۇشىنشى، بۇدان بىلايعى 5 جىلداعى قىزمەت تۋرالى ۇسىنىس

  جۇڭگو كوممۋنيستىك پارتياسىنىڭ مەملەكەتتىك 19 - قۇرىلتايى − جاپپاي دوڭگەلەك داۋلەتتى قوعام قۇرۋدىڭ شەشۋشى كەزەڭىندە، جۇڭگوشا سوتسياليزم جاڭا داۋىرگە قادام تاستاعان شەشۋشى مەزگىلدە اشىلعان اسا ماڭىزدى قۇرىلتاي. پارتيامىز حالىقتى ىنتىماقتاستىرىپ جانە حالىققا باسشىلىق ەتىپ، ۇلى كۇرەستەر جۇرگىزىپ، ۇلى ىستەردى ىلگەرىلەتىپ، ۇلى ارماندى جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن، ءسوزسىز، پارتيانىڭ باسشىلىعىنا تاباندى بولۋ جانە ونى كەمەلدەندىرۋدەن، جاڭا داۋىردەگى پارتيا قۇرىلىسىنىڭ تىڭ دا ۇلى ينجەنەرياسىن ىلگەرىلەتۋدەن بۇلجىماي، پارتيانى پارتيا باسقارۋعا، پارتيانى جاپپاي قاتاڭ باسقارۋعا تاباندى بولىپ، جۇيەلىلىكتى، جاسامپازدىقتى جانە ونىمدىلىكتى ۇزدىكسىز كۇشەيتىپ، پارتيامىزدى ويداعىداي كوركەيتىپ، قۇدىرەتتەندىرۋى ءتيىس.

  جۇڭگوشا سوتسياليزم ۇلى تۋىن بيىك ۇستاپ، ماركسيزم - لەنينيزم، ماۋ زىدۇڭ يدەياسىن، دىڭ شياۋپيڭ نازارياسىن، «ۇشكە ۋاكىلدىك ەتۋ» ماڭىزدى يدەياسىن، عىلمي دامۋ كوزقاراسىن، شي جينپيڭنىڭ جاڭا داۋىردەگى جۇڭگوشا سوتسياليزم يدەياسىن جەتەكشى ەتىپ، 19 - قۇرىلتاي جاساعان ستراتەگيالىق ورنالاستىرۋدى جاپپاي تياناقتاندىرىپ، «بەستى ءبىر تۇلعالاندىرۋ» جالپىلىق ورنالاستىرۋىن ءبىر تۇتاس ىلگەرىلەتىپ جانە «ءتورتتى جاپپاي ورىنداۋ» ستراتەگيالىق ورنالاستىرۋىن سايكەستى ىلگەرىلەتىپ، «4 تانىمدى» كۇشەيتىپ، «4 سەنىمدى» بەكەمدەپ، العاشقى ماقساتتى ۇمىتپاي، بورىشتى ەستە بەرىك ساقتاپ، پارتيا باسشىلىعىن، پارتيا قۇرىلىسىن، پارتيانى جاپپاي قاتاڭ باسقارۋدى، پارتيا ستيلى، پاكتىك قۇرىلىسى جانە شىرىكتەسۋگە قارسى تۇرۋ كۇرەسىن، پارتيا ورتالىق كوميتەتىنىڭ بەدەلى مەن ورتالىقتانعان ءبىر تۇتاس باسشىلىعىن قورعاۋدى مىقتى ارقاۋ ەتىپ، پارتيا ىشىندەگى ساياسي ەكولوگيانىڭ تۇبىرىنەن جاقسارۋىن ىلگەرىلەتىپ، پارتيا ۋستاۆىندا جۇكتەلگەن باقىلاۋ جۇرگىزۋ، ءتارتىپتى اتقارۋ، جاۋاپقا تارتۋ مىندەتىن اتقارىپ، ادال، كىرشىكسىز، باتىلدىقپەن مىندەت ارقالاي الاتىن ءتارتىپ تەكسەرۋ، باقىلاۋ - تەكسەرۋ قوسىنىن قۇرىپ، جاپپاي دوڭگەلەك داۋلەتتى قوعام قۇرۋدىڭ شەشۋشى جەڭىسىنە جەتىپ، جاڭا داۋىردەگى جۇڭگوشا سوتسياليزمنىڭ ۇلى جەڭىسىنە قول جەتكىزۋدى پارمەندى كەپىلمەن قامتاماسىز ەتىپ، جۇڭحۋا ۇلتىنىڭ ۇلى گۇلدەنۋى سىندى جۇڭگو ارمانىن جۇزەگە اسىرۋ جولىندا تالماي كۇرەسۋ كەرەك.

  1) پارتيانىڭ 19 - قۇرىلتايىنىڭ رۋحىن جاپپاي دايەكتىلەندىرىپ، شي جينپيڭ جولداستى ۇيتقى ەتكەن پارتيا ورتالىق كوميتەتىنىڭ ورتالىقتانعان ءبىر تۇتاس باسشىلىعىنا باتىل بويسۇنۋ جانە ونى قورعاۋ

  پارتيا 19 - قۇرىلتايىنىڭ رۋحىن جاپپاي دايەكتى تياناقتاندىرۋ − كەزەكتەگى جانە بۇدان كەيىنگى ءبىر مەزگىلدەگى بۇكىل پارتيانىڭ باستى ساياسي مىندەتى. قالىڭ ءتارتىپ تەكسەرۋ، باقىلاۋ - تەكسەرۋ كادرلارى 19 - قۇرىلتايدىڭ بايانداماسى مەن پارتيا ۋستاۆىن قاز - قالپىندا ۇيرەنىپ، شي جينپيڭنىڭ جاڭا داۋىردەگى جۇڭگوشا سوتسياليزم يدەياسىن ىشكەرىلەي ۇيرەنىپ جانە ءمانىن ۇعىنىپ، 19 - قۇرىلتايدا بەلگىلەنگەن كەلەلى تۇجىرىمداردى، كەلەلى ستراتەگيالاردى، كەلەلى مىندەتتەردى دۇرىس يگەرىپ، يدەيا مەن ارەكەتتى 19 - قۇرىلتايدىڭ رۋحى بويىنشا بىرلىككە كەلتىرۋ كەرەك. ءتارتىپ تەكسەرۋ قىزمەتىنىڭ امالياتىمەن تىعىز بىرلەستىرىپ، جاڭا داۋىردەگى جۇڭگوشا سوتسياليزمنىڭ نەگىزگى جالپى جوباسىن دايەكتىلەندىرىپ، پارتيانىڭ بارلىق قىزمەتكە باسشىلىق ەتۋىنە تۋى ايقىن تۇردە تاباندى بولىپ، پارتيانى جاپپاي قاتاڭ باسقارۋدى بۇلجىماي ىلگەرىلەتۋ كەرەك. ساياسي قۇرىلىستى جەتەكشى ەتىپ، ساياسيدى دارىپتەۋ تالابىن پارتيانى جاپپاي قاتاڭ باسقارۋدىڭ جالپى بارىسىنا ءسىڭىرىپ، پارتيا ورتالىق كوميتەتىنىڭ بەدەلى مەن ورتالىقتانعان ءبىر تۇتاس باسشىلىعىن باتىل قورعاپ، 19 - قۇرىلتاي رۋحى مەن پارتيا ۋستاۆىنىڭ، پارتيا ەرەجەسىنىڭ اتقارىلۋ احۋالىن باقىلاۋ، تەكسەرۋدى كۇشەيتىپ، پارتيالى باسشى كادرلاردىڭ «4 تانىمدى» بەرىك ورناتۋىنا كەپىلدىك ەتىپ، سانالى تۇردە شي جينپيڭ جولداستى ۇيتقى ەتكەن پارتيا ورتالىق كوميتەتىنە قاراپ ساپ تۇزەپ، پارتيانىڭ نەگىزگى نازارياسىن، نەگىزگى لۋشيانىن، نەگىزگى جالپى جوباسىن دايەكتى تياناقتاندىرۋعا كەپىلدىك ەتۋ كەرەك. ساياسي ءتارتىپ پەن ساياسي قاعيدانى قاتايتىپ، ءوز بىلگەنى بويىنشا ىستەۋگە، باس - باسىنا ءبي بولۋعا، بۇيرىقتى اتقارماۋعا، تيىم سالىنعان ىستەردەن تيىلماۋعا استە جول بەرمەي، پارتيا ورتالىق كوميتەتىنىڭ ساياسي جارلىقتارىنىڭ ىركىلىسسىز بولۋىنا شىنايى كەپىلدىك ەتۋ كەرەك.

  2) پارتيانىڭ يدەيالىق قۇرىلىسىن كۇشەيتۋ مەن پارتيانى ءتۇزىم ارقىلى باسقارۋدى ۇشتاستىرۋعا تاباندى بولىپ، پارتيانى باسقارۋ، جونگە سالۋ قابىلەتى مەن ورەسىن جوعارىلاتۋ

  پارتيانى ەرەجە ارقىلى باسقارۋ مەن ءمورال ارقىلى باسقارۋدىڭ ورگانيكالىق بىرلىگىنەن جازباي، پارتيالى كادرلاردى مۇرات - سەنىم، ماقساتتى بەكەمدەپ، «4 سەنىمدى» كۇشەيتىپ، كوممۋنيستەردىڭ ساياسي قاسيەتىن ماڭگى ساقتاۋعا جەتەكتەۋ. پارتيا ىشىندەگى ساياسي تۇرمىسقا كوڭىل ءبولىپ، سىن جانە ءوز - وزىنە سىن قارۋىنان ويداعىداي پايدالانىپ، پارتيا تارتىبىنە قايشى ارەكەتتەرمەن باتىل كۇرەسۋ. نەگىزگى تۇلعالىق جاۋاپكەرشىلىكتىڭ «بۇيداسىن» مەڭگەرىپ، جاۋاپقا تارتۋ ءتۇزىمىن قاتاڭ اتقارىپ، پارتيانى جاپپاي قاتاڭ باسقارۋدىڭ نەگىزگى ساتىعا قاراي كەڭەيۋىن ىلگەرىلەتىپ، پارتيانى باسقارۋ، جونگە سالۋ جاۋاپكەرلىگىن شىنايى تياناقتاندىرۋ. ءتارتىپ قۇرىلىسىن جاپپاي كۇشەيتىپ، ءتارتىپ تاربيەسىن ىشكەرىلەي ورىستەتىپ، پارتيا ۇيىمىنىڭ جوعارىدان تومەنگە قاراي باقىلاۋىن كۇشەيتىپ، ءتارتىپتىڭ اتقارىلۋىن باقىلايتىن «4 ءتۇرلى فورمادان» پايدالانۋ. «شەشۋشى از ساندىلاردى»، اسىرەسە، ءبىرىنشى باسشىنى قاتاڭ باقىلاپ، ساياسي وتكەل مەن پاكتىك وتكەلىن قاتاڭ يگەرىپ، قاتاڭ ءتارتىپ پەن قاتاڭ باقىلاۋ ارقىلى پارتيالى باسشى كادرلاردى تارتىپتەن يمەنەتىن، ءوزىن تيا بىلەتىن، تومەنگى شەكتى ساقتاي بىلەتىن ەتۋ.

  3) ورتالىقتىڭ 8 تارماقتى بەلگىلەمەسىنىڭ رۋحىن تياناقتاندىرۋدى سانالى ارەكەتكە اينالدىرىپ، ستيلدى تاباندىلىقپەن جاقسارتۋ

  شەگە قاعۋ رۋحىن ساۋلەلەندىرىپ، ستيل قۇرىلىسىن توقتاۋسىز مىقتى يگەرىپ، راقاتقۇمارلىق پەن ىسىراپشىلدىقتى قاتاڭ باقىلاپ، فورماشىلدىق پەن تورەشىلدىكتى جويىپ، جاڭا اۋقىمعا ايرىقشا نازار اۋدارىپ، حالىق جۇرتشىلىعىنىڭ اڭىسى كۇشتى بولعان ماسەلەلەردى كۇش سالا شەشىپ، «4 بۇرىس ستيلدىڭ» قايتا باس كوتەرۋىنە استە جول بەرمەۋ. ستيل قۇرىلىسىنىڭ باياندى مەحانيزمىن ورناتىپ، پارتيالى باسشى كادرلاردىڭ ۇلگىلى، باستاماشىلىق رولىن ساۋلەلەندىرىپ، بۇقارانىڭ باقىلاۋ بەلسەندىلىگىن قوزعاپ، ستيل قۇرىلىسىن ۇزدىكسىز ىشكەرىلەي جۇرگىزۋ. جۇڭحۋانىڭ تاڭداۋلى ءداستۇرلى مادەنيەتىنە مۇراگەرلىك ەتىپ جانە ونى دامىتىپ، شىنشىلدىق، ىزگىلىك، اسەمدىكتى ساۋلەلەندىرىپ، جالعاندىق، پاسىقتىق، سۇرقيالىلىقتى تيىپ، پارتيالى كادرلاردى وتباسىلىق تاماشا سالتتى جەتىلدىرۋگە جەتەلەپ، اۋىل ەرەجەسى مەن ەل سالتىنىڭ رولىن ساۋلەلەندىرىپ، ىزگىلىككە، العاباسۋعا تالپىناتىن ورتا ازىرلەپ، قوعامدىق سالتتىڭ ۇزدىكسىز جاقسارۋىن جەبەۋ كەرەك.

   4) پارتيا ىشىندەگى باقىلاۋدىڭ ءتۇزىلىس - مەحانيزمدەرىن كەمەلدەندىرىپ، مەملەكەتتىڭ باقىلاۋ - تەكسەرۋ ءتۇزىلىسى رەفورماسىن ىشكەرىلەي جۇرگىزۋ جونىندەگى ورنالاستىرۋىن جاپپاي تياناقتاندىرۋ

  پارتيا ىشىندەگى باقىلاۋ مەن جۇڭگوشا سوتسياليزمنىڭ دەموكراتيالىق باقىلاۋىن ۇشتاستىرۋدىڭ ابزالدىلىعىن ساۋلەلەندىرىپ، پارتيا ىشىندەگى باقىلاۋدىڭ ءتۇرلى تۇزىمدەرىن تياناقتاندىرىپ، ساياسي شارلاۋدى ۇزدىكسىز تەرەڭدەتىپ، ءبىر كەزەك مىندەت وتەۋ مەرزىمىندە قاراستى جەرلەردىڭ، تاراۋلاردىڭ جانە كاسىپورىندار مەن ءىسورىندارىنىڭ باقىلاۋ كولەمىنە تولىق ەنۋىن جۇزەگە اسىرۋ. ءادىس - امالداردى جاڭالاپ، باعىتتامالىلىقتى ۇزدىكسىز كۇشەيتىپ، سەسكەندىرۋ قۋاتىن ساقتاۋ. ولكە، رايون، توتە قاراستى قالالاردىڭ شارلاۋ قىزمەتىن ىشكەرىلەتىپ، ورتالىقتاعى مەكەمە - ورىندار مەن قالا، اۋدانداردىڭ شارلاۋ قىزمەتىن ىلگەرىلەتىپ، جوعارى مەن تومەن سايكەسىپ بىرگە قيمىلدايتىن باقىلاۋ تورابىن قالىپتاستىرۋ. ۋاكىلەتتى قۇرىلىمداردىڭ باسشىلىق ءتۇزىلىسى مەن قىزمەت مەحانيزمىن اقاۋسىزداندىرىپ، ءبىر تۇتاس باسقارۋدى كۇشەيتىپ، تەكسەرۋ - باعالاۋ مەحانيزمىن كەمەلدەندىرۋ. باقىلاۋ ارنالارىن ۇزدىكسىز كەڭەيتىپ، پارتيا ىشىندەگى باقىلاۋدى مەملەكەت ورگاندارىنىڭ باقىلاۋىمەن، دەموكراتيالىق باقىلاۋمەن، ءادىليالىق باقىلاۋمەن، بۇقارالىق باقىلاۋمەن، جۇرتشىلىق پىكىرىندىك باقىلاۋمەن تىعىز ۇشتاستىرۋ.

  ورتالىق بەلگىلەگەن ۋاقىت كەستەسى مەن جوبا بويىنشا، مەملەكەتتىڭ باقىلاۋ - تەكسەرۋ ءتۇزىلىس رەفورماسىن تۇيىندە سىناق ەتۋ قىزمەتى ەلىمىزدىڭ جەر - جەرىندە ورىستەتىلىپ، ولكە، قالا، اۋدانداردا باقىلاۋ - تەكسەرۋ كوميتەتى قۇرىلادى؛ مەملەكەتتىك 13 - كەزەكتى حالىق قۇرىلتايىنىڭ 1 - ءماجىلىسى مەملەكەتتىڭ باقىلاۋ - تەكسەرۋ زاڭىن قاراپ ماقۇلدايدى، مەملەكەتتىك باقىلاۋ - تەكسەرۋ كوميتەتى قۇرىلىپ، مەملەكەتتىك باقىلاۋ - تەكسەرۋ كوميتەتىنىڭ قۇرامىنداعىلار تاعايىندالىپ، ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتى مەن باقىلاۋ - تەكسەرۋ كوميتەتىنىڭ بىرلەسىپ قىزمەت ىستەۋى جۇزەگە اسىرىلادى. ءارقايسى ولكە، رايون، توتە قاراستى قالالار ءوز رايونىنىڭ ءىس جۇزىندىك جاعدايىمەن تىعىز بايلانىستىرىپ، رەفورمانى تۇيىندە سىناق ەتۋدەگى تاجىريبەلەرىمەن بىرلەستىرىپ، پارتيا ورتالىق كوميتەتىنىڭ شەشىم، ورنالاستىرۋى بويىنشا ءبىر تۇتاس جوسپار جاساپ، قۇرىلىمداردى بىرىكتىرۋ، قىزمەتكەرلەردى قوسۋ جانە قىزمەت ءتارتىبىن سايكەستىرۋدى ىلگەرىلەتۋ كەرەك. باقىلاۋ - تەكسەرۋ كوميتەتىنىڭ جۇمىس جۇرگىزۋ مەحانيزمىن كەمەلدەندىرىپ، ىشكى قۇرىلىمدارىن ءبىر تۇتاس قۇرىپ، بىرلەسىپ قىزمەت جۇرگىزۋ جاعدايىنداعى ءتارتىپتىڭ اتقارىلۋىن باقىلاۋدىڭ، ءتارتىپتىڭ اتقارىلۋىن تەكسەرۋدىڭ ءبىرىن - ءبىرى تەجەۋىن، ءتارتىپتى اتقارۋ مەن زاڭدى اتقارۋدىڭ ءوزارا ۇشتاسۋىن جۇزەگە اسىرۋدىڭ جولدارىن قاراستىرىپ، پارتيانى جاپپاي قاتاڭ باسقارۋدى رەفورمانى جاپپاي تەرەڭدەتۋمەن، مەملەكەتتى جاپپاي زاڭمەن باسقارۋمەن تىعىز بىرلەستىرۋ كەرەك.

  5) شىرىكتەسۋگە بارعىزبايتىن سەسكەندىرۋدى نىعايتىپ، شىرىكتەسۋگە كەلتىرمەيتىن تەجەمدى بەكەمدەپ، شىرىكتەسۋدى ويلاتپايتىن سانالىلىقتى كۇشەيتىپ، شىرىكتەسۋگە قارسى تۇرۋ كۇرەسىنىڭ تۇبەگەيلى، شەشۋشى جەڭىسىنە قول جەتكىزۋ

  شىرىكتەسۋگە قارسى تۇرۋ كۇرەسىنىڭ ءالى دە قاتاڭ ءارى كۇردەلى ەكەندىگىن جىعا تانىپ، پارتيانىڭ شىرىكتەسۋگە قارسى تۇرۋ قىزمەتىندەگى ءبىر تۇتاس باسشىلىعىن كۇشەيتىپ، شەكتەلگەن رايون بولماۋعا، تەگىس قامتۋعا، استە راقىم ەتپەۋگە تاباندى بولىپ، تيۋعا ءمان بەرۋدەن، تەگەۋرىندى قاتايتۋدان، ۇنەمى سەسكەندىرىپ وتىرۋدان، تەبىندى كەمىتپەۋدەن، ريتىمدى وزگەرتپەۋدەن جازباي، شىرىكتەسۋ مولشەرىن ازايتىپ، شىرىكتەسۋدىڭ اسقىنۋىن ءتۇيىندى تەجەپ، پارتياعا ادال بولماۋ، كورىنىستە بويسۇنعانسىپ، كومەسكىدە قايشىلىق جاساۋ ماسەلەسىن قاتاڭ تەكسەرىپ ءبىر جايلى ەتۋ؛ ساياسي ماسەلە مەن شىرىكتەسۋ ماسەلەسىندە ءوزارا پايدا جەتكىزىپ، اۋىز جالاسۋ، پارتيا ىشىندە جەكە ىقپالىن كۇشەيتۋ، مۇددەلەستەر توبىن قۇرۋ ارەكەتتەرىن ءتۇيىندى تەكسەرىپ ءبىر جاقتى ەتۋ؛ كەدەيلىكتەن ارىلتۋدان قامال الۋ شايقاسىندا جەڭىسكە جەتۋدى وزەك ەتىپ، نەگىزگى ساتىنىڭ پارتيا ستيلى، پاكتىك قۇرىلىسىن كۇشەيتىپ، بۇقارانىڭ مۇددەسىنە زالال جەتكىزەتىن شىرىكتەسۋ ماسەلەسىن باتىل تەكسەرىپ ءبىر جاقتى ەتىپ، حالىق جۇرتشىلىعىنا بۇرىنعىدان دا كوپ يگىلىككە كەنەلگەنىن سەزىندىرۋ. شىرىكتەسۋگە قارسى تۇرۋداعى حالىقارالىق سەلبەستىكتى ۇزدىكسىز كۇشەيتىپ، قاشىپ جۇرگەندەرگە تاسالاناتىن جەر قالدىرماۋ، شەتەلگە قاشپاقشى بولىپ جۇرگەندەردى قاشۋ قيالىنان ارىلتۋ. ساقتىق تاربيەسىن كۇشەيتىپ، تيپتىك دەلو مىسالدارى مەن تارتىپكە، زاڭعا قايشىلىق جاساعان كادرلاردىڭ وپىق جەپ، تاۋبەگە كەلگەنى ەستەلىككە الىنعان ۇنامسىز جاقتاردى اشىپ كورسەتەتىن ۇيرەنۋ ماتەريالدارىنىڭ رولىن تولىق ساۋلەلەندىرۋ. ۇستىنەن وڭاۋ مەن تۇبىرىنەن وڭاۋدى ۇشتاستىرۋدى ىلگەرىلەتىپ، جازالاۋ تەبىنىن كۇشەيتۋگە سۇيەنىپ، ۇدايى سەسكەندىرەتىن جاعداي قالىپتاستىرىپ، شىرىكتەسۋگە بارعىزباۋدى بەكەمدەۋ؛ رەفورمانى تەرەڭدەتۋگە سۇيەنىپ، تۇزىمدەردى كەمەلدەندىرىپ، شابىتتاندىرۋ جانە تەجەۋ مەحانيزمىن اقاۋسىزداندىرىپ، شىرىكتەسۋگە كەلتىرمەۋدى كۇشەيتۋ؛ مۇرات، سەنىم، ماقساتتى بەكەمدەۋگە سۇيەنىپ، كادرلاردى دۇرىس تاڭداپ، دۇرىس پايدالانىپ، تاڭداۋلى ءداستۇرلى مادەنيەتتى ساۋلەلەندىرىپ، «4 سەنىمدى» بەكەم ورناتىپ، شىرىكتەسۋدى ويلاتپاۋدى نىعايتۋ.

  6) پارتيا الاڭدامايتىن، حالىق سەنەتىن ءتارتىپ تەكسەرۋ، باقىلاۋ − تەكسەرۋ قوسىنىن قۇرۋ

  قالىڭ ءتارتىپ تەكسەرۋ، باقىلاۋ - تەكسەرۋ كادرلارى پارتياعا باستان - اياق ادال بولىپ، شي جينپيڭنىڭ جاڭا داۋىردەگى جۇڭگوشا سوتسياليزم يدەياسىن ۇيرەنۋ جانە امالياتتا ايگىلەۋدى ءتۇيىن ەتكەن «العاشقى ماقساتتى ۇمىتپاي، بورىشتى ەستە بەرىك ساقتاۋ» تاقىرىبىنداعى تاربيەنى تىڭعىلىقتى ورىستەتىپ، يدەيالىق ساياسي ورە مەن ساياساتتى يگەرۋ قابىلەتىن جوعارىلاتىپ، باتىلدىقپەن مىندەت ارقالاۋدىڭ ۇلگىسى بولۋ كەرەك. پارتيانىڭ كادرلاردى باسقارۋ پرينسيبى مەن جاقسى كادر بولۋدىڭ ولشەمىنەن جازباي، پارتياعا ناعىز ادال، ءمورالدى دا قابىلەتتى جاقسى كادرلاردى مىندەتكە قويۋ؛ كادرلاردى اۋىستىرىپ ىستەتۋ، تاجىريبە اۋىستىرۋ جانە كۋرستان وتكىزۋ تەبىنىن كۇشەيتىپ، كادرلار قوسىنىنىڭ قابىلەتى مەن ورەسىن تىنباي جوعارىلاتىپ، ومىرشەڭدىك قۋاتىن ارتتىرۋ. پارتيا قۇرىلىسى قىزمەتىنىڭ جاۋاپكەرلىگىن تياناقتاندىرىپ، ورگان پارتكومى، ءتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتى جانە كادرلاردى باقىلاۋ قۇرىلىمدارىنىڭ رولىن تولىق ساۋلەلەندىرۋ. ءتارتىپتى اتقارۋدى باقىلاۋ قىزمەتى ەرەجەسىن مۇقيات اتقارىپ، ءوزىن - ءوزى باقىلاۋدى كۇشەيتىپ، پارتيا ىشىندەگى باقىلاۋ مەن قوعامدىق باقىلاۋدى سانالىلىقپەن قابىلداۋ. القاعا ويداعىداي باسشىلىق ەتىپ، قوسىنعا ويداعىداي جەتەكشىلىك ەتىپ، مىزعىماس مۇرات، سەنىم جانە تەمىردەي تارتىپپەن پارتيا ىستەرىنە ادال كادرلار قوسىنىن قۇرۋ كەرەك.

  شي جينپيڭ جولداستى ۇيتقى ەتكەن پارتيا ورتالىق كوميتەتىنىڭ توڭىرەگىنە تىعىز ىنتىماقتاسىپ، ءورىس اشا جاڭالىق جاساپ، قايراتتانا العا ۇمتىلىپ، پارتيانى جاپپاي قاتاڭ باسقارۋدان جازباي، پارتيا ستيلى، پاكتىك قۇرىلىسى مەن شىرىكتەسۋگە قارسى تۇرۋ كۇرەسىن تاباندىلىقپەن ىشكەرىلەي ورىستەتىپ، «قوس 100 جىلدىق» كۇرەس نىساناسىن، جۇڭحۋا ۇلتىنىڭ ۇلى گۇلدەنۋى سىندى جۇڭگو ارمانىن جۇزەگە اسىرۋ جولىندا قاجىماي - تالماي كۇرەس جاسايىق!

  (شينحۋا اگەنتتىگىنىڭ 29 - قازاندا بەيجيڭنەن بەرگەن حابارى)

   (جۇڭگو ۇلتتار ءتىل - اۋدارما مەكەمەسى اۋداردى)

جاۋاپتى رەداكتور : سايراش تۇرارجان قىزى

ەسكەرتۋ:

تورابىمىزداعى مازمۇنداردىڭ مەنشىك ۇقىعى شينجياڭ ۇيعۇر اۆتونوميالى رايوندىق حالىق ۇكىمەتى اقپارات كەڭسەسىنە ءتان، جاريالانعان مازمۇنداردى سىلتەمەسىز كوشىرۋگە بولمايدى. كوشىرىپ پايدالانۋعا تۋرا كەلگەندە، «ءتاڭىرتاۋ تورابىنان» الىنعانى انىق ەسكەرتىلۋى ءتيىس، بولماسا زاڭدىق جاۋاپكەرلىگى قۋزاستىرىلادى.

بىزبەن بايلانىس جارناما قىزمەتى لەبىز قالدىرۋ ءبىز تۋرالى