سابىر مالىك

سابىر مالىك

    سابىر مالىك، ەر، ۇيعۇر، 66 جاس، پارتيا مۇشەسى، باينعولين موڭعۇل اۆتونوميالى وبىلىسى لوپنۇر اۋدانى شيڭپيڭ اۋىلدىق پارتكومنىڭ بۇرىنعى ورىنباسار شۋجيى، داشى قىستاعى پارتيا ياچەيكاسىنىڭ شۋجيى، قىستاق تۇرعىندار كوميتەتىنىڭ مەڭگەرۋشىسى.

    20 نەشە جىلدان بەرى داشى قىستاعىنىڭ كاسىپ قۇرلىمىن رەتتەۋ تەبىنىن ۇزدىكسىز ارتتىرىپ، داشى قىستاعىنداعىلاردى اۋقاتتانىپ دوڭگەلەك داۋلەتتى دەڭگەيگە جەتۋگە باستادى. ماقتا كاسىبىن دامىتۋدان اۋىتقىماي، المۇرتتى نەگىز ەتكەن جەمىس-جيدەك شارۋاشىلىعىن وركەندەتىپ، ادام باسىنا تۋرا كەلەتىن جەمىس باقشاسىن 5.4 مۋعا جەتكىزۋ نىساناسىن ورىندادى، مال شارۋاشىلىق كاسىبىن جەدەل دامىتىپ، قىستاقتاعى ادام باسىنا تۋرا كەلەتىن سيىر، مال سانىن 15 كە جەتكىزدى. 2-، 3-كاسىپتى بەلسەندىلىكپەن دامىتىپ، قىستاق بويىنشا 2-، 3-كاسىپپەن شۇعىلدانعان وتباسىلار 138 گە جەتىپ، 17 كاسىپتى قامتىدى.

    كوللەكتيۆ ەكونوميكانى دامىتۋ جاعىندا بەس جولدى دۇرىس تاڭدادى: ءبىرىنشى، كوللەكتيۆ مانەرلەۋ كاسىبىن گۇلدەندىرۋ جولىمەن ءجۇردى. 1987-جىلى قارجى قوسىپ ۇن مانەرلەۋ زاۆودىن قۇردى. 1993-جىلى 450 مىڭ يۋان قارجى قوسىپ، جىلىنا 10 ميلليون كەرپىش وندىرەتىن كەرپىش زاۆودىن قۇرىپ، جىلدىق كوللەكتيۆ كىرىسى 1 ميلليون 200 مىڭ يۋانعا جەتتى. ەكىنشى، كاسىپكە جەتەكشىلىك ەتۋ جولىمەن ءجۇردى. 1999-جىلى قىستاق 150 مۋ كوللەكتيۆ جەر شىعارىپ 5300 ءتۇپ المۇرت ەگىپ، كوللەكتيۆ جەمىس باقشاسىن قۇردى. 300 مىڭ يۋان قارجى بوساتىپ 280 مىڭ مۋ جىلى ءجاي، قالىتقى سالدى.

    ءۇشىنشى، جەر ابزالدىلىعىنا قاراي وزگەرىس ەنگىزۋ جولىمەن ءجۇردى. 1992-جىلى 380 مىڭ يۋان قارجى قوسىپ 5200 شارشى مەتىر كەلەتىن اۋىل شارۋاشىلىق ساۋدا بازارىن سالدى. ءتورتىنشى، بايلىق قاينارىن اشۋ جولىمەن ءجۇردى، كوللەكتيۆ ىلگەرىندى-كەيىندى 1630 مۋ كەلەتىن قىستاق كەڭسەسى شاعىن ەگىس الاڭىن اشتى.

    بەسىنشى، مال-مۇلىكتى جانداندىرۋ جولىمەن ءجۇردى. قىستاق اۋدان قالاشىعىنان قۇرعان اۋىل شارۋاشىلىق ساۋدا بازارىنداعى دۇكەندەردى قوعامداعىلارعا اشىق ساتىپ، كوللەكتيۆ كىرىس كىرگىزدى. كوللەكتيۆ شارۋاشىلىقتى دامىتۋمەن بىرگە سابىر اۋىل-قىستاق الەۋمەتتىك يگىلىك ىستەرىن ۇزدىكسىز دامىتىپ، قىستاق تۇرعىندارىنىڭ تۇرمىس ورتاسىن بىرتىندەپ جاقسارتتى. بىرنەشە جىلدان بەرى ول داشى قىستاعىندا پارتيا مۇشەلەرىنىڭ كەدەيلەردى سۇيەمەلدەۋ، قينشىلىعى بارلارعا كومەكتەسۋ ينجەنەرياسىن اتقارىپ، بەستە قامتاماسىزداندىرىلاتىن وتباسىلار مەن قيىنشىلىعى بار 9 وتباسىعا كومەكتەستى؛ قىستاق تۇرعىندارىنا 1 ميلليون 200 مىڭ يۋاندىق ءوسىمسىز قارىز اقشا الىپ بەردى؛ 22 ۇشتە قامتاماسىزداندىرىلاتىن قارتتار، مۇگەدەك، نەرۆ اۋىرۋىنا شالدىققان وتباسىلارعا تۇرعىن ءۇي سالۋعا 350 مىڭ يۋان قارجى قوستى؛ پارتيا مۇشەلەرى قارجى جاقتان قىسىلعان 32 وتباسىعا 34 مىڭ يۋان اقىسىز جىلۋ اتادى، قىستاق قازىناسى قارجى شىعارىپ 37 مىڭ ءتۇپ جابايى المۇرت اعاشى قالامشاسىن ساتىپ الىپ، ەگىنشى مالشىلاردىڭ ورمان، جەمىس-جيدەك باقشاسىن پارمەندى دامىتۋى ءۇشىن تەگىن تاراتىپ بەردى.

    بىرنەشە جىلدان بەرى داشى قىستاعى سىلكىنىسكە قارسى بەيقۇت ۇيدەن 350 ءۇي، 25 ساۋلەتتى قورا-جاي سالدى. سىمدى تەلەۆيزيا، تەلەفون ورناتۋ 100 پايىزعا جەتتى، موتەسەكىل 540، جەڭىل اۆتوكولىك 96 عا جەتتى، ديقانداردى اۋىل-شارۋاشىلىق ماشينالارىمەن جابدىقتاۋ قۇرىلعىسى 98 پايىزعا جەتىپ، 46 كيلومەتىر تاس جولعا ماي جاتقىزىلدى.

    قىستاقتىڭ باستاماشىسى بولعان سابىر قوعام ورنىقتىلىعىن ىرىقتىلىقپەن قورعاپ، ۇلتتار ىنتىماعىنىڭ ۇلگىسى بولدى. پارتيانىڭ ءدىن ساياساتىن پارمەندى ۇگىتتەپ، ءدىنني قيمىل، ءدىنني ورىن جانە ءدىنني قايراتكەرلەردى باسقارۋدى كۇشەيتتى. 2000-جىلدان بەرى تۇتاس قىستاق بويىنشا داقپىرت تاراتقانداردى تۇتقىنداۋ، توبەلەسۋ، ۇرلىق ىستەۋ، قۇمار ويناۋ، كورشىلەر اراسىندا داۋ-شار تۋىلۋ، جوسپارلى تۋۋ ەرەجەسىنە بويسىنباي ارتىق بالا تۋۋ، ۇلتتىق بولشەكتەۋشىلىك، زاڭسىز ءدىنني قيمىل سياقتى ارەكەتتەر مۇلدە تۋىلمادى. ءار جىلى شاعان مەرەكەسى كەزىندە ءوز قالتاسىنان اقشا شىعارىپ قىستاقتاعى حانزۋ تۇرعىنداردان حال سۇرادى؛ ۇزاقتان بەرى ءوز وتباسىنداعى اۋىل شارۋاشىلىق ماشيناسىن قىستاقتاعى قينشىلىعى بار وتباسىلاردىڭ المۇرت باقشاسى، ەگىن ەگۋ جۇمىستارىنا پايدالانۋىنا تەگىن بەردى. 2008-جىلى ول 100 مىڭ يۋان شىعارىپ 6 حانزۋ وتباسىنا قارىزعا بەردى؛ ولىمپيادا سىپورت جينالىسىن قارسى الۋ قارساڭىندا ءوزى باستاپ 2008 يۋان جىلۋ جيناپ پارتيا جارناسىنا قوستى، 5 مىڭ يۋان شىعارىپ قاراقۇم قىستاعىنداعى ەرەكشە قينشىلىعى بار حانزۋ ديقان وتباسىنا جاڭا ءۇي سالىپ بەردى.

    1991-جىلدان بەرى 19 ءتۇرلى حالىققا تيىمدى ساياسات بەلگىلەدى جانە تولىقتىردى. ماسەلەن: قىستاق استىق ەگەتىن وتباسىلارعا ءار مۋىنا 30 يۋاننان، اۋىل-قىستاق سەلبەسىپ ەمدەۋ قاراجاتى ءۇشىن ءار ادامعا جىلىنا 30 يۋاننان قوسىمشا قاراجات بەرۋ، 65-79 جاسقا دەيىنگى قارتتاردىڭ ءارقايسىسىنا ايىنا 60 يۋاننان تۇرمىستىق قوسىمشا قاراجات بەرۋ، قىستاقتا ءولىم-ءجىتىم تۋىلعاندا جەرلەۋ اقىسىنا 1500 يۋان بەرۋ سياقتى 17 ءتۇرلى حالىققا تيىمدىلىك جاساۋ ساياساتىن اتقاردى. 2010-جىلى حالىققا تيىمدىلىك جاساۋ قوسىمشا قارجى بەرۋ ساياساتىنىڭ ارقاسىندا جيىنى 630 مىڭ يۋان شىعارىپ، قىستاق تۇرعىندارى كوللەكتيۆ ەكونوميكا كىرىسىنىڭ شىنايى تىمدىلىگىنەن يگىلىكتەندى. ول «اۆتونوميالى رايون بويىنشا تاڭداۋى پارتيا مۇشەسى»، «اۆتونوميالى رايوندىق ەڭبەك وزاتى»، «اۆتونوميالى رايوندىق ۇلتتار ىنتىماعىن كۇشەيتۋدە وزات جەكە»، «مەملەكەتتىك ءجۇز مىقتى قىستاقتاعى تاڭداۋلى قىستاق كادىرى» سياقتى داڭىققا يە بولدى.

 

جاۋاپتى رەداكتور:伊马木