ميجيت باقي

ميجيت باقي

    ميجيت باقي، ەر، ۇيعۇر، 64 جاس، پارتيا مۇشەسى، حوتان ايماقتىق پارتكومى ۇگىت ءبولىمىنىڭ ورىنباسار باستىعى، ايماقتىق ادەبيەت-كوركەمونەر بىرلەستىگىنىڭ ءتوراعاسى.

    قىزمەتكە قاتىناسقان 28 جىلدان بەرى پارتيانىڭ جاڭالىق اشۋ نازارياسىن ادال جەتكىزۋشىسى بولعان ول ءوز سەنىمىنەن تانعان ەمەس، قاي جەردە جۇرسەدە پارتيانىڭ جاڭالىق اشۋ نازارياسىن سول جەردە ۇگىتتەدى، باتىلدىقپەن اتەيزيم تاربيەسىن جۇرگىزىپ، تۋىن ايقىنداپ ۇلتتىق بولشەكتەۋشىلىك پەن ءدىنني زاڭسىز قيمىلعا قارسى تۇردى، ۇلتتار ىنتىماعى مەن وتاننىڭ ءبىر تۇتاستىعىن ىرىقتىلىقپەن قورعادى، كوممۋنيستەرگە ءتان ەرجۇرەكتىك پەن پارتيانى، وتاندى، سوتسياليزىمدى قىزۋ سۇيەتىن وتانشىلدىق سۇيىسپەنشىلىككە يە.

    ول قىزمەت ورنىن ءسۇيىپ، كاسىبىن قۇرمەتتەپ ءۇن-ءتۇنسىز ۇلەس قوستى. 20 نەشە جىلدان بەرى پارتيانىڭ ماقساتىن باستان-اياق ەسىنەن شىعارماي، پارتيا ىستەرىنە شەكسىز ادال بولىپ، شىنايى سەنىم ورناتىپ، شىنايى سۇيىسپەنشىلىكپەن ۇگىت جۇرگىزىپ، پارتيانىڭ جاڭالىق اشۋ نازارياسىن بەلسەندىلىكپەن امالياتتان وتكىزدى. ۇگىت قىزمەتىندە ول ۇزاقتان بەرگى اۋىرۋ ازابى مەن ءۇش ۇشقارى كۇشتىڭ حاۋىپ توندىرۋىنەن قورىقپاي، قينشىلىقتى جەڭىپ، كوشە-كوشەنى ارالاپ، قىساققا ءتۇسىپ، وتباسىلاردى ارالاپ ۇگىت جۇرگىزدى، حوتان ايماعىنداعى بارلىق جەرىن ارالاپ ورتا ەسەپپەن جىلىنا 70 نەشە رەتتەن ارتىق ۇگىت لەكسيا جاسادى، تىڭداۋشىلار 100 مىڭ ادام رەتتەن استى. تۇتاس ايماقتاعى 84 اۋىل-قالاشىق، 1300 دەن استام قالاشىقتا ونىڭ بەينەسى مەن ءۇنى قالدى. ول بار زەيىنى مەن سۇيىسپەنشىلىكتى حوتاننىڭ دارقان دالاسىنا ارنادى.

    ول ءوز قىزمەتىنە تاباندى بولىپ، باتىلدىقپەن جاڭالىق اشتى. 20 نەشە جىلدان بەرى ۇگىت جۇرگىزۋ فورماسى مەن ادىسىنە بەلسەندىلىكپەن جاڭالىق اشىپ، پارتيانىڭ جاڭالىق اشۋ نازارياسىن ۇعىنىقتى، اڭگىمەلى، اۋىزشا بايانداۋ، وبىرازدى، تۇرمىسقا جاناسىمدى ەتىپ قىزىقتى، باۋرامدى تىلمەن جۇرتشىلىققا جەتكىزىپ، جاندى دا شيراقىلىعىمەن جۇرتشىلىققا تاريبە جۇرگىزىپ، ۇعىنىقتى، قىزىقتى تىلمەن جۇرتشىلىقتى جىگەرلەندىردى؛ كۇدىكتى دۇدامال ماسەلە جونىندە بەتپە-بەت پىكىر الماستىرۋعا تاباندى بولىپ، ماسەلەنىڭ سەبەبىن انىق ءتۇسىندىردى، نەشە ون جىلدى ءبىر كۇندەي وتكىزىپ پارتيانىڭ جاڭالىق اشۋ نازارياسىنا ۇگىت جۇرگىزۋ مەن مادەنيەت ىستەرىنە بار زەيىنىمەن كىرىسىپ، قاراپايىم قىزمەت ورنىندا سۇبەلى ۇلەس قوسىپ، ۇگىت مادەنيەت شەبىندەگى باسشى كادىرلاردىڭ جاۋاپكەرلىك تانىمى مەن بيلىك جۇرگىزۋ قۋاتىن بەينەلەدى.

    ول نەگىزگى ساتىعا تامىر تارتىپ، بۇقارامەن ەتەنە بايلانىستا بولىپ، بار ىنتا پەيىلىمەن حالىق ءۇشىن قىزمەت وتەدى. ۇزاق ۋاقتتىق قىزمەت امالياتى بارىسىندا ميجيت باقي پارتيانىڭ ماقساتىن ەسىنەن شىعارماي، ادامدى ارقاۋ ەتىپ، حالىقتى بارىنەن جوعارى ساناپ، ءار قاشان جۇرتشىلىقتىڭ مۇڭ-مۇقتاجى مەن قينشىلىعىن ەسىنەن ماڭگى شىعارماي، جۇرتشىلىقتىڭ جاعدايى مەن تىلەگىن ۇعىستى، حالىقتى ءسۇيىپ، حالىق ءۇشىن قىزمەت وتەۋ جاۋاپكەرشىلىگىن قورعادى، باستان-اياق حالىق جۇرتشىلىعىمەن تەرەڭ سۇيىسپەنشىلىكتە بولىپ، بۇقارانىڭ قامىن ويلاپ، بۇقارانىڭ مۇڭ-مۇقتاجىن جىرلادى، پارتيانىڭ ساياساتى مەن حالىق جۇرتشىلىعىنىڭ قاجەتىن دەر كەزىندە سايكەستىرىپ، حالىق جۇرتشىلىعىمەن تىنىستاس، تاعدىرلاس، جۇرەكتەس بولىپ، حالىقتىڭ قىزمەتكەرى بولۋ قاسيەتىن ساقتادى.

 2003-جىلى 14-ءساۋىر تۇستەن بۇرىن ميجيت باقي لوپ اۋدانى شارباق اۋىلىندا ۇگىت لەكسيا جاساعان كەزدە وتباسىنان تۇيىقسىز كەلگەن تەلەفوندى قابىلدادى، تەلەفوندى العاننان كەيىن ونىڭ ءوڭى قۋارىپ كەتتى. بىرگە كەلگەن كادىرلار ونىڭ بۇل جاعدايىن كورىپ دەرەۋ: «نە جاعداي بولدى؟»،-دەپ سۇرادى. ميجيت باقي ولارعا: «ەشتەمە بولعان جوق»،-دەدى. سودان كەيىن ول لەكسياسىن جالعاستىردى. ەكى ساعاتتان كەيىن اۋىلدان اۋدان قالاشىعىنا قايتقان جولدا بىرگە بارعان كادىرلار ونىڭ اكەسىنىڭ قازا بولعاندىعىنان حابار تاپتى. ميجيت باقيدىڭ ديابەت، جوعارى قان قىسىمى اۋىرۋىنا شالدىققانىنا 20 نەشە جىل بولعان، ءار كۇنى ءتورت رەت ينسۋلين وكىلىن قويدىراتىن.

 بۇل اۋىرۋعا شالدىققانىنا ۇزاق ۋاقت بولعاندىقتان ەكى اياعى ءىسىپ، ىرىڭدەپ جۇرە الماي قالاتىن، شيپاگەردە وعان دەر كەزىندە وكىل قويدىرىپ، ۋاعىندا دەم الۋدى تاپسىرعان، الايدا ول قىزمەتپەن بولىپ ۇنەمى ۋاقىت شىعارا المايتىن. قىزمەتكە تاباندى بولۋ ءۇشىن ول ارنايى 45-رەزىمەردەگى اياق كيىپ جارتى كۇن ەمدەلىپ، جارتى كۇن ۇگىت جۇرگىزەتىن. ميجيت باقي كاسىبىنە قۇرمەت ەتىپ ۇلەس قوسۋ سياقتى قىزمەت امالياتى بارىسىندا پارتيانىڭ باعىت-ساياساتىن قاراپايىم تىلمەن سان مىڭداعان وتباسىعا جەتكىزىپ، از ساندى ۇلت باسشى كادىرىنىڭ بەرىك ساياسي يدەياسى مەن دۇرىس ۇلتتىق كوزقاراس، ءدىنني كوزقاراسىن بەينەلەدى، پارتيانىڭ نەگىزگى ساتى كادىرىنىڭ شۇعىلالى وبىرازىن جاراتىپ، ءار ۇلت كادىرلارى مەن جۇرتشىلىقتىڭ قۇرمەتىنە بولەندى. ول ايماق دارەجەلى ۇزدىك دارىندى، اۆتونوميالى رايوندىق ۇگىت شەبىندەگى ۇزاق جەكە جانە مەملەكەتتىك نەگىزگى ساتىدا نازاريالىق ۇگىت جۇرگىزۋدە وزات جەكە بولىپ باعالاندى.

جاۋاپتى رەداكتور:伊马木